Türkiye'nin Kuvaterner (Dördüncü Zaman) başlarında epirojenik hareketlerle toptan yükselmesi, akarsuların aşındırma güçlerinin yeniden artmasına ve yataklarını derine doğru kazmalarına neden olmuştur. Bu süreçte eski vadi tabanlarının yüksekte kalarak oluşturduğu, hem aşındırma hem de biriktirme özelliklerini bir arada yansıtan basamaklı yer şekli aşağıdakilerden hangisidir?
- Seki (Taraça)Cevap
- BMenderes (Büklüm)
- CPeneplen (Yontukdüz)
- DKanyon Vadi
- EBirikinti Yelpazesi
Cevap
Seki (Taraça), epirojenik yükselme sonucunda akarsuyun yatağını derinleştirmesiyle oluşan basamaklı yer şeklidir.
Seki (Taraça), bir akarsuyun yatağını derine doğru aşındırması sonucunda eski vadi tabanının yeni vadi yamacında basamak şeklinde kalmasıyla oluşur. Türkiye'nin genç bir ülke olması ve yakın jeolojik zamanda (Kuvaterner) toptan yükselmesi, akarsu sekilerinin yaygın görülmesinin temel nedenidir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Akarsu Sekisi ve Rejuvenasyon (Gençleşme)
İpuçları
1
Türkiye'nin 3. zaman sonunda toptan yükselmesi akarsuların 'gençleşmesine' neden olmuştur.
2
Vadi yamaçlarında gördüğünüz 'basamak' şeklindeki yapılar bu sürecin kanıtıdır.
3
Hem aşındırma hem biriktirme şekli olarak kabul edilen, 'taraça' olarak da bilinen şekli düşünün.
Daha Fazla Pratik
Menderes ve Seki arasındaki farkları (her ikisinin de hem aşınım hem birikim şekli olması ama nedenlerinin farklılığı) inceleyebilirsiniz.
Alternatif Yöntem
Epirojenez (yükselme) kelimesini gördüğünüzde akarsu için 'derine aşındırma' ve 'basamaklaşma' kavramlarını eşleştirerek doğrudan doğru cevaba ulaşabilirsiniz.
Tahmini Süre:45s