Soru

Zorluk: KolayRüzgar Şekilleri

Türkiye'de rüzgârların yer şekillendirici etkisi; iklimin kurak veya yarı kurak olduğu, bitki örtüsünün cılız kaldığı ve fiziksel ufalanmanın şiddetli olduğu alanlarda artış gösterir. Bu durumun Türkiye'deki en belirgin örnekleri Konya-Karapınar çevresi ile Güneydoğu Anadolu'nun güney kesimlerinde görülür.

Buna göre, rüzgârların hem aşındırma hem de biriktirme faaliyetlerinin yoğun olduğu bu alanlarda, oluşumunda rüzgârların doğrudan bir etkiye sahip olmadığı yer şekli aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Mantarkaya
  2. B
    Tafoni
  3. C
    Barkan
  4. Peri bacasıCevap
  5. E
    Lös

Cevap

Peri bacaları, oluşumunda rüzgârın doğrudan değil, sadece dolaylı etkisinin olduğu bir yer şeklidir.
Peri bacalarının oluşumunda temel ve doğrudan belirleyici olan dış kuvvet akarsu ve sel sularıdır. Rüzgârlar, bu oluşumların sadece son şeklini almasında ve yüzeyin süpürülmesinde dolaylı bir role sahiptir. Diğer seçeneklerdeki Mantarkaya, Tafoni, Barkan ve Lös ise tamamen rüzgârın doğrudan aşındırma veya biriktirme faaliyetleri sonucunda meydana gelir.

Adım Adım Çözüm

1
Dış kuvvetlerin bölgeye göre etkinliğini analiz edin.
Konya-Karapınar ve Güneydoğu Anadolu gibi kurak bölgelerde rüzgârlar birincil dış kuvvettir.
Bitki örtüsü yetersizliği ve kuraklık rüzgârın şekillendirme gücünü artırır.
2
Seçeneklerdeki yer şekillerini ana şekillendirici kuvvetlerine göre sınıflandırın.
Mantarkaya, Tafoni, Barkan ve Lös doğrudan rüzgâr etkisiyle oluşur.
Bu şekiller rüzgârın aşındırma veya biriktirme faaliyetlerinin sonucudur.
3
Peri bacalarının oluşum sürecini değerlendirin.
Peri bacaları sel suları ve akarsu aşındırması (tüf ve bazalt üzerinde) sonucu oluşur.
Rüzgâr, peri bacalarının oluşumunda ana etken değildir; sadece şekillenme sürecine yardımcı (dolaylı) etkide bulunur.

Anahtar Kavram

Rüzgârların Şekillendirici Etkisi ve Peri Bacalarının Oluşumu
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla