Mondros Ateşkes Antlaşması'nın imzalanmasının ardından Harbiye Nezareti tarafından ordu birliklerine gönderilen talimatlarda; birliklerin hızla terhis edilmesi, silah ve cephanenin İtilaf Devletleri'ne teslim edilmesi ve mütareke şartlarına titizlikle uyulması istenmiştir. Buna karşın Yıldırım Orduları Grup Komutanı Mustafa Kemal Paşa, İstanbul Hükûmeti'ne gönderdiği telgraflarda antlaşma maddelerinin muğlaklığına dikkat çekerek silahların teslim edilmemesi ve birliklerin elden geldiğince dağıtılmaması gerektiğini savunmuştur.
Mustafa Kemal Paşa'nın bu tutumuyla doğrudan aşağıdakilerden hangisini amaçladığı savunulabilir?
- Anadolu'da başlayabilecek haksız işgallere karşı ulusal savunma gücünü ve direniş imkânlarını korumayıCevap
- Bİttifak Devletleri ile yeni bir askerî pakt kurarak I. Dünya Savaşı'nı Kafkasya üzerinden sürdürmeyi
- CAmasya Genelgesi kararları doğrultusunda meclis hükûmeti sistemini derhâl yürürlüğe koymayı
- DWilson İlkeleri doğrultusunda Amerikan mandası altına girme sürecini hızlandırmayı
- EAzınlık cemiyetlerinin silahlanmasını kolaylaştırarak bölgedeki asayiş sorunlarını çözmeyi
Cevap
Anadolu'da başlayabilecek haksız işgallere karşı ulusal savunma gücünü ve direniş imkânlarını korumayı
Mondros Ateşkes Antlaşması'nın 5. maddesi Osmanlı ordusunun terhis edilmesini ve silahların İtilaf Devletleri'ne teslimini öngörmekteydi. İtilaf Devletleri bu sayede Osmanlı topraklarını savunmasız bırakarak 7. madde doğrultusunda başlatacakları işgalleri engelsiz yürütmeyi hedeflemiştir. Mustafa Kemal Paşa'nın emirleri dinlemeyerek silahları teslim etmeme ve birlikleri koruma çabası, doğrudan vatan savunmasını ayakta tutma ve işgallere karşı direniş zeminini koruma amacına dayanmaktadır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Mondros Ateşkes Antlaşması'nın terhis ve silahsızlandırma maddelerine karşı Türk komutanlarının savunma refleksi
İpuçları
1
İtilaf Devletleri'nin Osmanlı ordusunu terhis ettirmekle asıl neyi amaçladığını ve bir komutanın buna neden direneceğini düşününüz.
2
Mustafa Kemal Paşa'nın silahların ve birliklerin korunması yönündeki kararlılığı, ülkenin yakın gelecekte karşılaşacağı işgal tehdidine karşı bir hazırlıktır.
3
Ordunun terhis edilmemesi ve cephanenin teslim edilmemesi, Anadolu'da başlayacak silahlı ulusal direnişin askerî altyapısını korumayı amaçlar.
Daha Fazla Pratik
Mondros sonrası kurulan Kuva-yı Milliye birliklerinin cephane ihtiyacının nasıl karşılandığı ve terhis edilmeyen XV. Kolordu'nun Doğu Cephesi'ndeki rolü incelenebilir.
Alternatif Yöntem
Soru kökündeki çelişkiyi tespit yöntemi: İstanbul Hükûmeti mütarekeye uyarak 'teslimiyeti ve silahsızlanmayı' savunurken, cephedeki Mustafa Kemal Paşa 'silahları vermemeyi' savunmaktadır. Silah teslim etmemek doğrudan gelecekteki savunma ve direniş ihtiyacıyla açıklanır.
Tahmini Süre:1m 0s