Soru

Zorluk: OrtaKarahanlılar

İslamiyet’i kabul eden ilk Türk devletlerinden biri olan Karahanlılar, bu yeni inanç sistemine geçerken geleneksel Türk devlet yönetimi olan "İkili Teşkilat" yapısından vazgeçmemişlerdir. Aynı zamanda Arapça ve Farsçanın İslam dünyasındaki yoğun etkisine rağmen resmi dil ve edebiyatta "Hakaniye Türkçesi"ni kullanmayı sürdürmüş; ticari hayatı canlandırmak için "Ribat", sosyal hizmetler içinse "Bimaristan" adı verilen kurumları hayata geçirmişlerdir. Karahanlıların izlediği bu politika aşağıdakilerden hangisinin doğrudan bir kanıtıdır?

  1. İslam medeniyeti içerisinde milli kimliklerini ve geleneksel yapılarını korumaya çalıştıklarınınCevap
  2. B
    Gazneliler ile aynı dil ve kültür politikalarını benimsediklerinin
  3. C
    Merkezi otoriteyi güçlendirmek amacıyla federatif yönetim anlayışından tamamen vazgeçtiklerinin
  4. D
    Yerleşik hayata geçiş sürecini reddederek göçebe yaşamı teşvik ettiklerinin
  5. E
    İslamiyet’i sadece askeri ve siyasi bir araç olarak kabul ettiklerinin

Cevap

Karahanlıların Hakaniye Türkçesini kullanmaları ve İkili Teşkilatı sürdürmeleri, İslamiyet içerisinde milli kimliklerini ve geleneksel yapılarını koruduklarını gösterir.
Karahanlılar, İslamiyet'i kabul ettikten sonra Arapça ve Farsçanın baskın olduğu bir coğrafyada Türkçeyi resmi dil (Hakaniye Lehçesi) olarak ilan ederek milli benliklerini korumuşlardır. Aynı zamanda İslam öncesi yönetim geleneği olan İkili Teşkilat'ı devam ettirmeleri, yeni dinle birlikte geleneksel yapılarını terk etmediklerini, aksine bu yapıları İslam medeniyetinin sosyal kurumlarıyla (Bimaristan, Ribat) sentezlediklerini kanıtlar.

Adım Adım Çözüm

1
Devletin dil ve yönetim tercihlerini analiz etmek.
Hakaniye Türkçesi kullanımı ve İkili Teşkilat geleneği tespit edilir.
Bu unsurlar, İslam öncesi Türk kültürünün temel taşlarıdır.
2
İslamiyet'in kabulüyle gelen yeni kurumları değerlendirmek.
Ribat (kervansaray) ve Bimaristan (hastane) gibi kurumların varlığı görülür.
Bu kurumlar İslam medeniyetinin Türk kültürüne kattığı yeni sosyal yapılardır.
3
Geleneksel yapı ile yeni kurumların birlikteliğini yorumlamak.
Eski Türk geleneklerinin İslam kültürüyle harmanlandığı sonucuna ulaşılır.
Milli kimliği koruma çabası, dil ve yönetim tarzındaki süreklilikte saklıdır.

Anahtar Kavram

Karahanlılarda Türk-İslam Sentezi ve Milli Kimliğin Korunması

Daha Fazla Pratik

Karahanlılar döneminde yazılan Kutadgu Bilig ve Divan-ı Lügati't Türk gibi eserlerin Türkçecilik politikasıyla ilişkisini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:55s
Bu soruyu puanla