Anayasası uyarınca, bir yasama döneminin başlangıcından itibaren ay geçmiş bir süreçte; Türkiye Büyük Millet Meclisi () üyeliklerinde ölüm ve istifa gibi nedenlerle toplam sandalyenin boşaldığı ve bu boşalan sandalyelerden birinin, tek milletvekili çıkarma hakkı olan bir seçim çevresine ait olduğu tespit edilmiştir. Bu hukuki durum karşısında ara seçimlerin yapılmasıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- AÜye tamsayısının %'ini aşan bir boşalma ( üye) söz konusu olduğu için, genel seçimlere kalan süreye bakılmaksızın ay içinde ara seçime gidilmesi zorunludur.
- BGenel seçimlere bir yıldan az bir süre kaldığı için, anayasal prensipler gereği boşalan üyeliklerin sayısı veya temsil durumu ne olursa olsun ara seçim yapılamaz.
- CBoşalan üye sayısı %'e ulaştığı ancak genel seçime bir yıldan az kaldığı için, ara seçim yapılıp yapılmayacağına Genel Kurulu üye tamsayısının salt çoğunluğuyla karar verir.
- Boşalan üye sayısı %'lik sınırı geçtiği için genel seçime bir yıl kalsa dahi ara seçim yapılamaz; ancak temsilcisi kalmayan seçim çevresi için boşalmayı takip eden gün sonraki ilk Pazar günü ara seçim yapılması zorunludur.Cevap
- EAra seçimlerin yapılmasına ilişkin tüm süre ve sayısal şartlar oluşmuş olsa da, Cumhurbaşkanı tarafından seçimlerin yenilenmesi kararı alınmadığı müddetçe ara seçim süreci başlatılamaz.
Cevap
Boşalan üye sayısının % olması nedeniyle ara seçim yapılamasa da, bir seçim çevresinin temsilcisiz kalması nedeniyle gün içinde ara seçim yapılması anayasal bir zorunluluktur.
Doğru olan seçenekte belirtildiği üzere, Anayasası'nın . maddesine göre genel kural ara seçimlerin her yasama döneminde bir kez yapılması ve seçime bir yıl kala yapılamamasıdır. Ancak aynı madde, bir ilin veya seçim çevresinin Meclis'te temsilcisiz kalması durumunda, bu boşalmayı takip eden doksan günden sonraki ilk Pazar günü ara seçim yapılmasını zorunlu ve istisnai (zaman sınırına tabi olmayan) bir kural olarak düzenlemiştir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Ara Seçim Yasakları ve Mutlak İstisnalar
İpuçları
1
Anayasa'nın ara seçimlerle ilgili 'son bir yıl' yasağını hatırlayın; ancak bu yasağın çok kritik bir istisnası olduğunu unutmayın.
2
Meclis'te hiç üyesi kalmayan bir il, halkın temsil hakkı gereği her zaman (süreye bakılmaksızın) ara seçim yapılmasını gerektirir.
3
Normalde % boşalma olunca ay içinde seçim yapılır ama son bir yıl kala bu kural işlemez. Fakat bir seçim çevresinin temsilcisi kalmazsa, son bir yıl olsa dahi gün içinde seçim yapılır.
Daha Fazla Pratik
Seçimlerin yenilenmesi (erken seçim) kararının ve Cumhurbaşkanı tarafından alınma şartlarını ve üye tamsayısı oranlarını tekrar edin.
Tahmini Süre:3m 0s