Soru

Zorluk: KolayBâb-ı Âli Baskını

Osmanlı Devleti'nde I.I. Balkan Savaşı'ndaki başarısızlıklar ve Edirne'nin elden çıkacağı endişesi üzerine 19131913 yılında gerçekleştirilen; Sadrazam Kâmil Paşa'nın silah zoruyla istifaya zorlanıp yerine Mahmut Şevket Paşa'nın getirildiği Bâb-ı Âli Baskını'nın temel siyasi niteliği aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Bir hükümet darbesi olmasıCevap
  2. B
    Mevcut rejimi değiştirmeyi hedefleyen bir isyan olması
  3. C
    Padişahı tahttan indirme amacı gütmesi
  4. D
    Çok partili siyasi hayatın sona ermesini sağlaması
  5. E
    Ordu içindeki alaylı ve mektepli çatışmasından doğması

Cevap

Bâb-ı Âli Baskını, Osmanlı tarihinde rejim değişikliği amacı gütmeyen, sadece hükümetin (kabinenin) el değiştirmesini sağlayan ilk hükümet darbesidir.
Bâb-ı Âli Baskını, Osmanlı siyasi tarihinde rejime (Meşrutiyet) veya Padişah'a karşı değil, doğrudan yürütme organı olan 'Hükümet'e karşı yapıldığı için bir hükümet darbesi niteliği taşır. Kâmil Paşa'nın istifa ettirilip yerine Mahmut Şevket Paşa'nın getirilmesi bu durumun en açık kanıtıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Olayın nedenini belirle
I.I. Balkan Savaşı'ndaki yenilgiler ve Edirne'nin kaybı korkusu.
Siyasi krizin çıkış noktasını anlamak için gereklidir.
2
Olayın aktörlerini ve kime karşı yapıldığını incele
İttihatçılar, Sadrazam Kâmil Paşa hükümetini hedef almıştır.
Hedefin rejim mi yoksa şahıslar/hükümet mi olduğunu netleştirmek için.
3
Sonucu değerlendir
Kâmil Paşa istifa etmiş, yerine Mahmut Şevket Paşa gelmiştir.
Değişimin niteliğini (hükümet değişikliği) saptamak için.

Anahtar Kavram

Bâb-ı Âli Baskını'nın Niteliksel Ayrımı

İpuçları

1
Olayın sonucunda sadece Sadrazam ve kabine üyelerinin değiştiğini hatırlayın.

Daha Fazla Pratik

Bâb-ı Âli Baskını ile 31 Mart Vakası'nı neden-sonuç ve nitelik bakımından karşılaştıran bir tablo hazırlamak kavramsal karışıklıkları giderecektir.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla