Resmî yazışmalarda ve idari raporlarda dil bilgisi kurallarına uygunluk, kurumsal ciddiyet açısından büyük önem taşır. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde "de", "ki" veya "mi"nin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?
- Aİdari işlemlerdeki aksaklıkların giderilmesi için hazırlanan taslak raporu dikkatle incelediniz mi?
- BBakanlığın son genelgesinde de belirtildiği üzere, tüm başvuruların dijital ortamda yapılması esastır.
- Siz de takdir edersinizki kamu hizmetlerinin aksamaması için her türlü önlemin titizlikle alınması gerekir.Cevap
- DMeğerki kurum içi denetimler sonucunda hazırlanan metinde bazı usul hataları saptanmış.
- EYapılan incelemede saptanan eksiklerin giderilmesi için ilgili birime on beş gün süre de tanındı.
Cevap
Cümledeki 'edersinizki' ifadesi yanlıştır; fiilden sonra gelen 'ki' bağlaç olduğu için ayrı yazılmalıdır.
Doğru cevap olan seçenekte 'edersinizki' ifadesi geçmektedir. Türkçede fiillerden sonra gelen 'ki' bağlaçtır ve ayrı yazılması gerekir. 'Takdir edersiniz ki' şeklindeki yazım kurala uygundur.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Bağlaç olan 'de' ve 'ki'nin ayrı, ek olan '-de' ve '-ki'nin bitişik yazılması; 'mi' soru edatının her zaman ayrı yazılması.
İpuçları
1
Cümledeki fiillere odaklanın; fiillerden sonra gelen 'ki' genellikle bağlaçtır.
2
'ki' bağlacının bitişik yazıldığı 'SOMBAHÇEM' (Sanki, Oysaki, Mademki, Belki, Halbuki, Çünkü, Eğerki, Meğerki) kodlamasını hatırlayın.
3
'Siz de takdir edersiniz ki...' cümlesinde 'edersiniz' bir fiildir ve ardından gelen 'ki' mutlaka ayrı yazılmalıdır.
Daha Fazla Pratik
Bağlaç olan 'de'nin hiçbir zaman 'te/ta' biçiminde yazılamayacağını hatırlatan örnekleri inceleyebilirsiniz.
Alternatif Yöntem
'ki' eki alan kelimeye '-ler' eki getirmeyi deneyin. Eğer kelime anlamlı oluyorsa (örneğin: işlemlerdekiler) ektir ve bitişik yazılır; anlamsız oluyorsa (örneğin: edersinizkiler) bağlaçtır ve ayrı yazılır.
Tahmini Süre:45s