Examkin

Soru

Zorluk: OrtaMondros Ateşkes Antlaşması ve İşgaller

Osmanlı Devleti'nin I. Dünya Savaşı'ndan çekilmesine yol açan Mondros Ateşkes Antlaşması'nda; Boğazlardaki istihkâmların İtilaf Devletleri'ne teslim edilmesi, telsiz ve telgraf istasyonlarının denetim altına alınması ile sınırların korunması ve iç asayişin sağlanması dışındaki orduların terhis edilmesi gibi hükümler yer almıştır.

Bu hükümler bir bütün olarak değerlendirildiğinde, İtilaf Devletleri'nin öncelikli olarak aşağıdakilerden hangisini hedeflediği söylenebilir?

  1. A
    Erzurum ve Sivas kongrelerinde alınan ulusal kararların Batı Anadolu'da uygulanmasını kolaylaştırmayı
  2. B
    Wilson İlkeleri uyarınca Türk nüfusunun yoğun olduğu bölgelerde özerk yönetimlerin kurulmasına ortam hazırlamayı
  3. Osmanlı Devleti'ni savunmasız bırakarak yapılması planlanan işgallere karşı örgütlü ve merkezî bir direnişin ortaya çıkmasını engellemeyiCevap
  4. D
    Azınlıkların kurduğu ayrılıkçı cemiyetlerin faaliyetlerini denetim altına alarak iç asayişi Osmanlı idaresine bırakmayı
  5. E
    Paris Barış Konferansı toplanmadan önce Son Osmanlı Mebusan Meclisi'nin toplanarak Misakımilli kararlarını onaylamasını sağlamayı

Cevap

Osmanlı Devleti'ni savunmasız bırakarak yapılması planlanan işgallere karşı örgütlü ve merkezî bir direnişin ortaya çıkmasını engellemeyi
Mondros Ateşkes Antlaşması'nda yer alan ordunun terhisi, silahların teslimi ve tüm haberleşme istasyonlarının İtilaf denetimine bırakılması hükümleri; Osmanlı Devleti'ni askerî açıdan tamamen savunmasız bırakmayı ve işgaller başladığında halkın birbirini haberdar ederek örgütlü bir bölgesel ya da ulusal direniş oluşturmasını engellemeyi hedeflemiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Mondros Ateşkes Antlaşması'nın askerî, lojistik ve haberleşme hükümlerini analiz etmek.
Ordunun terhis edilmesi ve silahların teslimi savunma gücünü ortadan kaldırmış; telsiz-telgraf ağlarının denetlenmesi ise yurt genelindeki iletişimi ve koordinasyonu felce uğratmıştır.
Bir devletin ordusunun dağıtılması ve haberleşmesinin kesilmesi, topraklarının fiilen işgale açık hâle getirilmesi anlamına gelir.
2
İtilaf Devletleri'nin bu maddelerle ulaşmak istediği ortak stratejik hedefi belirlemek.
İtilaf Devletleri, 7. ve 24. maddelere dayanarak yapacakları işgaller sırasında karşılarında düzenli bir ordu ya da organize olmuş bir halk direnişi bulmak istememiştir.
Savunmasız ve birbirinden habersiz bırakılan toplumların işgallere karşı topyekûn direnç göstermesi engellenmiş olur.

Anahtar Kavram

Mondros Ateşkes Antlaşması'nın Savunmayı ve Direnişi Engellemeye Yönelik Hükümleri

İpuçları

1
Askerî terhis ile haberleşme ağlarının kontrol altına alınmasının doğrudan kime ve neye engel olacağını düşününüz.
2
Bir ülkenin ordusu dağıtıldığında ve bölgeler arası haberleşmesi kesildiğinde, başlayacak olan dış işgallere karşı devlet ve halk nasıl tepki verebilir?
3
İtilaf Devletleri, planladıkları işgalleri sorunsuz ve tepkisiz yürütebilmek için karşılarında organize olmuş bir direniş gücü ve iletişim ağı görmek istememiştir.

Daha Fazla Pratik

Mondros Ateşkes Antlaşması'nın 7. ve 24. maddelerinin işgallere hukuki gerekçe oluşturma yönünü ve antlaşma sonrası ilk işgal edilen Osmanlı topraklarını inceleyiniz.

Alternatif Yöntem

Öncülde verilen maddeleri iki gruba ayırabilirsiniz: Ordunun terhisi (askerî savunmayı yok etme) ve telsiz-telgraf denetimi (haberleşme ve örgütlenmeyi yok etme). Bu iki sonucun ortak paydası, ülkeyi planlanan işgaller karşısında tamamen savunmasız ve örgütsüz bırakmaktır.
Tahmini Süre:1m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Mondros Ateşkes Antlaşması ve İşgaller

Bu konudan daha fazla soru