Soru

Zorluk: OrtaRüzgar Şekilleri

Türkiye'de rüzgârların yer şekillendirici etkisi; iklim koşulları, bitki örtüsünün yoğunluğu ve toprak yapısı ile doğrudan ilişkilidir. Özellikle fiziksel ufalanmanın şiddetli olduğu, bitki örtüsünden yoksun kurak ve yarı kurak bölgelerde rüzgârın aşındırma ve biriktirme faaliyetleri sonucunda çeşitli yer şekilleri oluşmaktadır. Bu doğrultuda, rüzgâr erozyonunun ve biriktirmesinin en etkili olduğu sahalardan biri olan Konya-Karapınar çevresi dikkate alındığında, aşağıdaki yer şekillerinden hangisinin oluşumunda rüzgârlar "birincil" şekillendirici dış kuvvet değildir?

  1. A
    Mantarkaya
  2. B
    Tafoni
  3. C
    Barkan
  4. D
    Kumullar
  5. Peri BacalarıCevap

Cevap

Peri bacaları, oluşumunda rüzgârın birincil etken olmadığı, temel olarak sel sularının aşındırmasıyla meydana gelen bir yer şeklidir.
Peri bacaları rüzgâr aşındırmasıyla değil, sel sularının volkanik tüfleri ve bazaltları aşındırmasıyla oluşan bir akarsu aşınım şeklidir. Soruda 'birincil' etken sorulduğu için peri bacaları rüzgâr şekilleri kategorisine girmez.

Adım Adım Çözüm

1
Bölgesel özelliklerin analiz edilmesi
Konya-Karapınar çevresi kurak, bitki örtüsü zayıf ve rüzgâr etkisine açık bir sahadır.
Rüzgâr şekillerinin rüzgârın en etkili olduğu sahalarla eşleştirilmesi gerekir.
2
Seçeneklerdeki yer şekillerinin birincil oluşum nedenlerinin karşılaştırılması
Mantarkaya, Tafoni, Barkan ve Kumullar doğrudan rüzgâr faaliyetiyle (aşınım/birikim) oluşurken; peri bacaları akarsu (sel suları) aşınım şeklidir.
Dış kuvvetlerin yer şekilleri üzerindeki baskınlık düzeyini ayırt etmek temel KPSS kazanımıdır.

Anahtar Kavram

Rüzgârların Şekillendirici Etkisi ve Ajan Etkileşimi
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla