Soru

Zorluk: Kolay"de", "ki" ve "mi"nin Yazımı

Bir kamu kurumunun personeline yönelik düzenlediği seminer duyurusuna ait aşağıdaki cümlelerin hangisinde "de", "ki" veya "mi"nin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

  1. A
    Kurumumuzdaki tüm personelin katılımı, profesyonel gelişim süreci için oldukça değerlidir.
  2. B
    Siz de bu eğitim programına dahil olarak yetkinliklerinizi artırabilirsiniz.
  3. C
    Mademki eğitim saati yaklaştı, tüm katılımcıların salondaki yerlerini almaları gerekir.
  4. Hazırlanan yeni yönetmelik de yer alan maddeler, tüm çalışanları yakından ilgilendirmektedir.Cevap
  5. E
    Sunumlar bittiğinde konuyla ilgili sorularınız mı olacak yoksa yazılı olarak mı ileteceksiniz?

Cevap

Hazırlanan yeni yönetmelik de yer alan maddeler... şeklinde başlayan cümlede yazım yanlışı yapılmıştır.
Hatalı olan cümlede "yönetmelik de yer alan" ifadesi geçmektedir. Burada kullanılan "de", cümleye bulunma anlamı katan ve ismin bulunma halini bildiren bir ektir. Bu nedenle kelimeye bitişik yazılmalı ve ünsüz benzeşmesi kuralı gereği "yönetmelikte" şeklinde yazılmalıdır. Ayrı yazılması bir yazım yanlışıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümledeki 'de' parçasının cümleye kattığı anlamı analiz edin.
"Yönetmelik de yer alan" ifadesinde 'de'nin bulunma anlamı taşıdığı görülmektedir.
Bağlaç olan 'de' cümleden çıkarıldığında anlam bozulmazken, hal eki olan '-de' çıkarıldığında anlam ciddi şekilde bozulur.
2
Yazım kuralını uygulayın.
Bulunma hal eki olan '-de' kelimeye bitişik yazılır ve ses olaylarına (benzeşme) uyum sağlar.
Yönetmelik kelimesi sert bir ünsüzle (k) bittiği için ek '-te' şekline dönüşmelidir.
3
Doğru formu belirleyin.
Doğru yazım "yönetmelikte" şeklinde olmalıdır.
Metinde ayrı yazılan 'de', bağlaç gibi kullanıldığı için yazım yanlışı oluşmuştur.

Anahtar Kavram

"de" bağlacı ile "-de" ekinin ayırt edilmesi

İpuçları

1
"de"nin ek mi bağlaç mı olduğunu anlamak için kelimeyi cümleden çıkarmayı deneyin; anlam bozuluyorsa bitişik yazılır.
2
Cümlede bulunma anlamı katan "-de" ekleri, kelimenin son sesine göre "-te / -ta" şekline dönüşebilir.
3
"Yönetmelik de yer alan" kısmına odaklanın; buradaki "de" çıkarıldığında "Yönetmelik yer alan maddeler" şeklinde anlamsız bir yapı oluşuyor mu?

Daha Fazla Pratik

"ki" bağlacının kalıplaşmış olarak bitişik yazıldığı diğer kelimeleri (oysaki, halbuki vb.) içeren soruları çözerek istisnaları pekiştirin.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla