Examkin

Soru

Zorluk: ZorYükselme Dönemi (1453-1579)

Osmanlı Devleti’nin XVI.XVI. yüzyılın son çeyreğinde stratejik bir hamle olarak gündeme getirdiği Don-Volga Kanal Projesi ile ulaşılmak istenen jeopolitik hedefler değerlendirildiğinde, aşağıdakilerden hangisinin bu projenin amaçları arasında yer aldığı savunulamaz?

  1. A
    Rus Çarlığı'nın Hazar kıyılarına inmesini engelleyerek Türkistan hanlıkları üzerindeki baskısını kırmak
  2. B
    Hazar Denizi üzerinden donanma yürüterek Safevi Devleti'ni kuzeyden çevrelemek ve lojistik üstünlük kurmak
  3. C
    İpek Yolu'nun kuzey ticaret hattını yeniden işler hale getirerek Coğrafi Keşifler'in olumsuz etkilerini hafifletmek
  4. D
    Karadeniz ve Hazar Denizi arasında kesintisiz bir su yolu oluşturarak Orta Asya Türk dünyası ile doğrudan bağ kurmak
  5. Portekiz'in Hint Okyanusu'ndaki faaliyetlerini engellemek amacıyla Akdeniz ve Kızıldeniz'i birleştirerek Baharat Yolu'nu canlandırmakCevap

Cevap

Portekiz'in Hint Okyanusu'ndaki faaliyetlerini engellemek ve Baharat Yolu'nu canlandırmak amacıyla Akdeniz ile Kızıldeniz'in birleştirilmesi hedefi, Don-Volga Projesi'ne değil Süveyş Kanalı Projesi'ne aittir.
Don-Volga Kanal Projesi, Karadeniz ile Hazar Denizi'ni birleştirerek Rusya'nın güneye inmesini engellemek, Safevileri kuzeyden baskı altına almak ve İpek Yolu'nu canlandırmak amacıyla hazırlanmıştır. Portekiz'in Hint Okyanusu'ndaki hegemonyasına son vermek ve Baharat Yolu'nu canlandırmak ise güneyde tasarlanan Süveyş Kanalı Projesi'nin hedefidir.

Adım Adım Çözüm

1
Projenin coğrafi konumunu ve dönemini belirlemek.
Don-Volga Projesi, Karadeniz ve Hazar Denizi arasını (Kuzey hattı) kapsamaktadır.
Hangi devletlerin ve ticaret yollarının bu bölgede etkili olduğunu anlamak için gereklidir.
2
Projenin muhatabı olan devletleri ve jeopolitik sorunları analiz etmek.
Muhataplar Rusya, Safeviler ve Orta Asya hanlıklarıdır; temel sorun Rus yayılmacılığı ve Safevi savaşlarıdır.
Seçeneklerdeki askeri ve siyasi hedeflerin doğruluğunu test etmek için gereklidir.
3
Ekonomik etkileri ticaret yolları üzerinden değerlendirmek.
Kuzey hattı İpek Yolu ile, güney hattı (Kızıldeniz) ise Baharat Yolu ile ilişkilidir.
İpek Yolu ve Baharat Yolu ayrımını yaparak kavramsal hatayı önlemek için gereklidir.
4
Seçenekler arasında coğrafi ve stratejik uyumsuzluğu saptamak.
Portekiz ve Hint Okyanusu odaklı hedefin Süveyş Kanalı Projesi ile ilgili olduğu tespit edilir.
Doğru cevaba ulaşmak için iki farklı kanal projesinin amaçlarını ayırt etmek gerekir.

Anahtar Kavram

Osmanlı Devleti'nin Jeopolitik Stratejileri ve Kanal Projeleri

İpuçları

1
Projenin gerçekleşeceği bölgenin hangi devletlerle komşu olduğunu (Rusya, Safeviler) düşünün.

Daha Fazla Pratik

Sokollu Mehmet Paşa'nın Süveyş Kanalı Projesi ile Portekiz'e karşı düzenlenen Hint Deniz Seferleri arasındaki ilişkiyi inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Soruyu çözerken 'Kuzey Siyaseti' ve 'Güney Siyaseti' ayrımı yapın; Don-Volga kuzey, Süveyş güney odaklıdır.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Yükselme Dönemi (1453-1579)

Bu konudan daha fazla soru