I. Dünya Savaşı'nı Osmanlı Devleti açısından sonlandıran mütareke metninde; İtilaf Devletleri'ne ait esirler ile Ermeni tutukluların derhâl serbest bırakılması kararlaştırılırken, Osmanlı esirlerinin müttefiklerin denetiminde tutulmaya devam edilmesi hükme bağlanmıştır.
Diplomatik ve hukuki açıdan değerlendirildiğinde bu düzenleme, devletler arası ilişkileri düzenleyen aşağıdaki temel ilkelerden hangisine açıkça aykırılık teşkil etmektedir?
- AAçık diplomasi
- BUlusal egemenlik
- Mütekabiliyet (Karşılıklılık)Cevap
- DGüçler ayrılığı
- EMisakımilli
Cevap
Mütekabiliyet (Karşılıklılık) ilkesi
Uluslararası hukukta devletlerin egemen eşitliği prensibine dayanan 'mütekabiliyet' (karşılıklılık) ilkesi gereğince, bir antlaşmada tarafların birbirine yönelik uygulamalarının karşılıklı ve denk olması gerekir. Mondros Mütarekesi'nde İtilaf Devletleri esirlerinin ve Ermeni tutukluların koşulsuz serbest bırakılması istenirken Türk esirlerinin alıkonulması, Osmanlı Devleti'nin eşit bir devlet olarak tanınmadığını ve mütekabiliyet ilkesinin açıkça çiğnendiğini kanıtlar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Mondros Ateşkes Antlaşması'nda Mütekabiliyet (Karşılıklılık) İlkesine Aykırılık
İpuçları
1
Uluslararası ilişkilerde bir devletin diğerine gösterdiği muamelenin aynı şekilde karşılık bulması prensibini düşününüz.
2
Antlaşmada taraflardan biri hak elde ederken diğer tarafa aynı hakkın tanınmaması 'karşılıklılık' ilkesine terstir.
Daha Fazla Pratik
Mondros Ateşkes Antlaşması'nın egemenlik haklarını kısıtlayan 7. ve 24. maddelerinin amaçlarını ve oluşturduğu işgal zeminini inceleyiniz.
Alternatif Yöntem
Kavramları iç hukuk (ulusal egemenlik, güçler ayrılığı) ve uluslararası diplomasi hukuku (mütekabiliyet, açık diplomasi) olarak sınıflandırıp esir değişimi konusundaki eşitsizliği inceleyerek çözüme ulaşabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 0s