Soru

Zorluk: Kolay"de", "ki" ve "mi"nin Yazımı

Yerel bir belediyenin kültür merkezi girişindeki bilgilendirme panosunda yer alan aşağıdaki cümlelerin hangisinde "de", "ki" veya "mi"nin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

  1. A
    Mahallemizdeki parkta yapılacak olan şenliğe siz de davetlisiniz.
  2. B
    Kayıt formu üzerindeki bilgileri eksiksiz doldurdunuz mu?
  3. Bu yıl ki etkinlikler geçen yıla göre daha kapsamlı olacak.Cevap
  4. D
    Başvuru için gerekli olan belgeleri hazırladınız mı?
  5. E
    Görüyoruz ki halkımız bu tür projelere büyük ilgi gösteriyor.

Cevap

"Bu yıl ki etkinlikler geçen yıla göre daha kapsamlı olacak." cümlesinde yer alan "ki" ifadesi sıfat yapan ek olduğu için bitişik yazılmalıdır.
Doğru cevap olan cümlede "yıl ki" ifadesi yanlış yazılmıştır. Buradaki "-ki", zaman bildiren bir isme eklenerek onu sıfat yapmış (Hangi etkinlik? -> Bu yılki etkinlik) bir ektir. Türkçede sıfat yapan ekler kelimeye bitişik yazılır. Pratik bir yol olarak "yılkiler" dediğimizde anlamlı olduğu için bunun bir ek olduğu ve bitişik yazılması gerektiği anlaşılabilir.

Adım Adım Çözüm

1
Cümledeki 'ki' yapısının türünü belirlemek için '-ler/-lar' testini uygulayın.
"Bu yılki" kelimesine "-ler" eklediğimizde "yılkiler" şeklinde anlamlı bir yapı oluşmaktadır.
Türkçede '-ler' eki getirildiğinde anlamlı olan 'ki' her zaman bir ek (sıfat yapan veya ilgi zamiri) olduğu için bitişik yazılır.
2
'de' bağlacının doğruluğunu 'çıkarma testi' ile kontrol edin.
"Siz de davetlisiniz" cümlesinden 'de' çıkarıldığında "Siz davetlisiniz" şeklinde anlam bozulmamaktadır.
Cümleden çıkarıldığında anlamın bozulmadığı 'de' bir bağlaçtır ve ayrı yazılmalıdır.
3
'mi' soru ekinin yazımını kontrol edin.
"Hazırladınız mı?" ve "Doldurdunuz mu?" ifadelerinde soru ekleri kelimeden ayrıdır.
Soru eki olan 'mı, mi, mu, mü' her zaman ayrı yazılır.

Anahtar Kavram

"de", "ki" ve "mi" yapılarının bağlaç mı yoksa ek mi olduğunun ayırt edilmesi.

İpuçları

1
Cümledeki 'ki'ye '-ler' eki getirmeyi deneyin. Eğer 'yılkiler' gibi anlamlı bir kelime oluşuyorsa o 'ki' ektir ve bitişik yazılmalıdır.
2
'de'nin yazımını kontrol ederken cümleden 'de'yi çıkarıp okuyun. Anlam tamamen bozulmuyorsa o bir bağlaçtır ve ayrı yazılmalıdır.
3
'mi' soru eki her zaman ayrı yazılırken, sıfat yapan '-ki'nin isme bitişik yazılması gerektiğini hatırlayın. 'Bu yılki etkinlik' bir sıfat tamlamasıdır.

Daha Fazla Pratik

Bağlaç olan 'ki'nin kalıplaşmış olarak bitişik yazıldığı (SOMBAHÇEM) örneklerini inceleyerek istisnaları öğrenin.

Alternatif Yöntem

Sıfat yapan -ki'yi bulmak için isme 'Hangi?' sorusunu sorun. 'Hangi etkinlik? -> Yılki etkinlik.' Eğer cevap alabiliyorsanız bu bir ektir ve bitişik yazılır.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla