Soru

Zorluk: OrtaKarahanlılar

Karahanlılar (840840 - 12121212), İslam medeniyetine girişi sadece dini bir değişim olarak görmemiş, aynı zamanda eğitim ve toplumsal kurumları sistemli bir yapıya kavuşturmuşlardır. Bu doğrultuda Semerkant'ta açılan medreselerde, dünya tarihinde ilk kez öğrencilerin barınma ve beslenme gibi temel ihtiyaçlarının devlet tarafından karşılandığı "burslu eğitim" sistemi başlatılmıştır. Karahanlılar'ın eğitim alanındaki bu öncü uygulaması, aşağıdakilerden hangisinin doğrudan bir göstergesidir?

  1. A
    Askeri alandaki teknik üstünlüğün eğitime yansıtıldığının
  2. Sosyal devlet anlayışının kurumsallaşmaya başladığınınCevap
  3. C
    Geleneksel Türk veraset sisteminin tamamen terk edildiğinin
  4. D
    İslamiyet'in kılıç zoruyla geniş kitlelere yayıldığının
  5. E
    Ticaret yollarının güvenliği için sadece askeri önlemler alındığının

Cevap

Sosyal devlet anlayışının kurumsallaşmaya başladığının
Karahanlılar, tarihte ilk kez öğrencilere burs vererek ve barınma ihtiyaçlarını karşılayarak eğitimin herkes için ulaşılabilir olmasını sağlamışlardır. Bir devletin vatandaşlarının eğitim ve temel yaşam standartlarını iyileştirmek için bütçe ayırması, modern anlamda 'sosyal devlet' anlayışının en önemli kanıtıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Uygulamanın içeriğini analiz et
Devletin öğrencilere burs vermesi ve ihtiyaçlarını (yemek, barınma) karşılaması.
Uygulamanın hangi kesime ve ne amaçla hizmet ettiğini belirlemek gerekir.
2
Kavramsal eşleştirme yap
Halkın (öğrencilerin) refahı ve gelişimi için devletin harcama yapması = Sosyal Devlet.
Devletin imkanlarını halkın yararına sunması siyaset biliminde bu kavramla ifade edilir.
3
Tarihi önemi değerlendir
Karahanlılar bu sistemi medreseler aracılığıyla kurumsallaştırmıştır.
Semerkant Medresesi bu sistemin ilk ve en önemli örneğidir.

Anahtar Kavram

Sosyal Devlet Anlayışı

İpuçları

1
Devletin halkın temel ihtiyaçlarını (yemek, barınma, eğitim) karşılıksız olarak üstlenmesine ne denir?
2
Özellikle öğrencilere burs verilmesi, fırsat eşitliğini sağlamaya yönelik bir 'toplum hizmeti'dir.
3
Karahanlılar, bu uygulama ile devletin sadece 'yöneten' değil, aynı zamanda halkına 'bakmakla yükümlü' olduğu anlayışını (sosyal devlet) kurumsallaştırmıştır.

Daha Fazla Pratik

Karahanlılar'ın 'Ribat' adı verilen yapıları ile ticareti nasıl kurumsallaştırdığını incelemek, bu dönemin diğer kurumsal gelişimlerini anlamanıza yardımcı olabilir.
Tahmini Süre:1m 0s
Bu soruyu puanla