Examkin

Yargı

927 soru

Soru 161Soru →

1982 Anayasası'na göre, bir davanın hem adli hem de idari yargı koluna girdiği gerekçesiyle ilgili mahkemelerin karşılıklı olarak görevsizlik kararı vermeleri ve bu kararların kesinleşmesi sonucunda ortaya çıkan 'olumsuz görev uyuşmazlığını' çözmeye yetkili yargı mercii ve bu merciin yapısına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Söz konusu uyuşmazlık Uyuşmazlık Mahkemesi tarafından kesin olarak karara bağlanır ve bu mahkemenin başkanı Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından seçilir.

Cevap

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin görev ve yetkileri kapsamında, adli ve idari yargı arasındaki uyuşmazlıkları çözmek bu mahkemenin görevidir ve başkanı Anayasa Mahkemesi üyeleri arasından seçilmektedir.
Uyuşmazlık Mahkemesi, adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözmekle görevli yüksek mahkemedir. Mahkemenin başkanı, Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu tarafından kendi üyeleri arasından seçilerek görevlendirilir. Bu durum, yargı kolları arasındaki koordinasyonu ve en üst düzey hukuk denetimini temsil eder.

Adım Adım Çözüm

1
Uyuşmazlığın türünü belirleme
Adli ve İdari yargı kolları arasında 'olumsuz görev uyuşmazlığı' bulunmaktadır.
Her iki mahkemenin de kendini görevsiz sayması, yargılamanın durmasına neden olan olumsuz bir durumdur.
2
Yetkili mahkemeyi tespit etme
Uyuşmazlık Mahkemesi yetkilidir.
Anayasa'nın 158. maddesi, farklı yargı kolları arasındaki uyuşmazlıkların çözüm yerini bu mahkeme olarak belirlemiştir.
3
Mahkeme başkanının seçilme usulünü hatırlama
Başkan, Anayasa Mahkemesi tarafından seçilir.
Diğer yüksek mahkemelerden farklı olarak, Uyuşmazlık Mahkemesi kendi başkanını seçmez; başkan AYM'den gelir.

Anahtar Kavram

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin Kuruluşu ve Görevleri

İpuçları

1
Adli ve idari yargı arasındaki 'trafik polisini' hatırlayın.
2
Uyuşmazlık Mahkemesi başkanı kendi içinden değil, dışarıdan (başka bir yüksek mahkemeden) gelir.
3
Anayasa Mahkemesi'nin 15 üyesi vardır ve bu üyelerden biri Uyuşmazlık Mahkemesi'ne başkanlık etmek üzere seçilir.

Daha Fazla Pratik

Anayasa Mahkemesi kararları ile diğer mahkeme kararları çatıştığında hangisinin üstün tutulduğunu inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 162Soru →

19821982 Anayasası ve 62166216 sayılı Kanun hükümleri uyarınca Anayasa Mahkemesine yapılacak olan "bireysel başvuru" (Anayasa şikâyeti) mekanizmasının kabul edilebilirlik şartları, süjeleri ve konu bakımından yetkisi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi hukuken doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bireysel başvuru, ihlale neden olduğu ileri sürülen işlem, eylem ya da ihmal için öngörülmüş idari ve yargısal yolların tamamının tüketilmesinden itibaren 3030 gün içinde yapılabilir ve başvuruda sadece Anayasa ile Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin ortak koruma alanındaki haklar ileri sürülebilir.

Cevap

Bireysel başvuru, tüm idari ve yargısal yolların tüketilmesinden itibaren 3030 gün içinde yapılmalı ve sadece Anayasa ile AİHS ortak alanındaki hakları kapsamalıdır.
Bireysel başvuru mekanizması, 'ikincillik' ilkesi gereği tüm olağan hukuk yollarının tüketilmesini şart koşar. Ayrıca başvurunun süresi nihai kararın tebliğinden itibaren 3030 gündür ve konu alanı Anayasa ile Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin (AİHS) ortak koruma alanı ile sınırlandırılmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Kişi Bakımından Yetki Denetimi
Başvuranın gerçek kişi veya özel hukuk tüzel kişisi olduğu doğrulanır; kamu tüzel kişileri elenir.
Anayasa Mahkemesi sadece bireyleri ve özel yapıları korur, devleti devletten korumaz.
2
Konu Bakımından Yetki Denetimi
İhlal iddiasının hem Anayasa'da hem de AİHS'de yer alan ortak bir hakka ilişkin olduğu kontrol edilir.
Sadece Anayasa'da olup AİHS'de olmayan haklar (örn. bazı sosyal haklar) bireysel başvuruya konu olamaz.
3
Hukuk Yollarının Tüketilmesi (İkincillik)
Dava sürecindeki tüm istinaf ve temyiz yollarının bittiği kesinleşir.
Anayasa Mahkemesi bir temyiz mercii değildir; ancak diğer yollar bittiğinde devreye giren ikincil bir yoldur.
4
Süre Denetimi
Kesin kararın tebliğinden itibaren 3030 günlük süre içinde başvurunun yapıldığı teyit edilir.
62166216 sayılı Kanun bu süreyi hak düşürücü olarak belirlemiştir.

Anahtar Kavram

Bireysel Başvurunun Kabul Edilebilirlik Kriterleri

Daha Fazla Pratik

Anayasa Mahkemesi'nin 'kabul edilemezlik' kararlarına karşı itiraz yolunun olup olmadığını inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 163Soru →

1982 Anayasası’na göre, Anayasa Mahkemesinde açılan "soyut norm denetimi" (iptal davası) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası antlaşmaların Anayasa'ya aykırılığı iddiasıyla Anayasa Mahkemesinde iptal davası açılması mümkündür.

Cevap

Usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası antlaşmalar aleyhine Anayasa Mahkemesinde iptal davası açılamaz.
1982 Anayasası'nın 90. maddesinin son fıkrası uyarınca, usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası antlaşmalar hakkında Anayasa'ya aykırılık iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurulamaz. Bu nedenle antlaşmaların iptal davasına konu edilebileceğini belirten ifade yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Dava açılabilecek normları belirle.
Kanunlar, Cumhurbaşkanlığı kararnameleri ve TBMM İçtüzüğü yargısal denetime tabidir.
Anayasa Mahkemesi'nin denetim yetkisi bu normlarla sınırlandırılmıştır.
2
Dava açılamayacak istisnai normları kontrol et.
Milletlerarası antlaşmalar ve İnkılap Kanunları denetim dışıdır.
Anayasa'nın 90. maddesi antlaşmalar için yargı yolunu kapatmıştır.

Anahtar Kavram

İptal Davası (Soyut Norm Denetimi) ve Yargısal Denetim Yasakları

Daha Fazla Pratik

Anayasa değişikliklerinin sadece şekil bakımından denetlenebildiğini ve bu davayı sadece Cumhurbaşkanı veya 120 milletvekilinin açabildiğini unutmayın.
Tahmini Süre:50s
Soru 164Soru →

19821982 Anayasası'nda yer alan düzenlemeler uyarınca Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun (HSKHSK) yapısı, üyelerinin belirlenmesi ve görev süreleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Adalet Bakanı Kurulun başkanıdır ve Adalet Bakanı Yardımcısı Kurulun tabii üyesidir.

Cevap

Adalet Bakanı Kurulun başkanıdır ve Adalet Bakanı Yardımcısı Kurulun tabii üyesidir.
19821982 Anayasası'nın 159159. maddesine göre Hakimler ve Savcılar Kurulu 1313 üyeden oluşur ve iki daire hâlinde çalışır. Kurulun başkanı Adalet Bakanıdır. Adalet Bakanı Yardımcısı (eski adıyla Müsteşar) ise Kurulun tabii üyesidir. Bu yapı, yargı yönetiminin yürütme ile olan idari bağını temsil eder.

Adım Adım Çözüm

1
Kurulun toplam üye sayısını ve doğal (tabii) üyelerini belirleme.
Kurul 1313 üyeden oluşur. Bu üyelerden Adalet Bakanı 'Başkan', Adalet Bakanı Yardımcısı ise 'Tabii Üye' statüsündedir.
Anayasal yapıdaki sabit makamları tespit etmek için.
2
Geri kalan üyelerin seçim mercilerini ve sayılarını analiz etme.
Geriye kalan 1111 üyenin 77 tanesi TBMMTBMM, 44 tanesi ise Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.
Anayasa'nın belirlediği seçim dağılımını doğrulamak için.
3
Üyelerin görev sürelerini ve yeniden seçilme şartlarını kontrol etme.
Üyeler 44 yıllığına seçilir ve süreleri bittiğinde tekrar seçilmeleri anayasal olarak mümkündür.
Görev süresine dair teknik ayrıntıları netleştirmek için.

Anahtar Kavram

HSK'nın Anayasal Yapısı ve Üye Kompozisyonu
Tahmini Süre:1m 0s
Soru 165Soru →

19821982 Anayasası'nda yer alan düzenlemeler ve yapılan anayasa değişiklikleri çerçevesinde, Anayasa Mahkemesinin "Yüce Divan" sıfatıyla gerçekleştirdiği yargılama yetkisi, yargılanacak kişiler ve başvuru yolları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yüce Divan sıfatıyla yürütülen yargılamalarda Ceza Muhakemesi Kanunu hükümleri uygulanır ve verilen kararlara karşı Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu nezdinde yeniden inceleme başvurusu yapılabilir.

Cevap

Yüce Divan yargılamalarında Ceza Muhakemesi Kanunu uygulanır ve kararlara karşı Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu'na yeniden inceleme başvurusu yapılabilir.
Anayasa Mahkemesi, Yüce Divan sıfatıyla yaptığı yargılamalarda bir ceza mahkemesi gibi hareket ederek Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) hükümlerini uygular. 20102010 Anayasa değişikliği ile birlikte, Yüce Divan'ın verdiği ilk kararlara karşı Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu nezdinde 'yeniden inceleme' (itiraz) başvurusu yapılmasına imkan tanınmıştır. Bu inceleme sonucunda Genel Kurulun verdiği karar ise kesindir.

Adım Adım Çözüm

1
Yüce Divan'ın hukuki niteliğini belirle.
Anayasa Mahkemesi, belirli kişileri görev suçlarından dolayı yargılarken 'Yüce Divan' sıfatını alır.
Bu yargılama bir ceza yargılamasıdır.
2
Uygulanacak usul hukukunu tespit et.
Yargılamada Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) hükümleri esas alınır.
Kişilerin cezai sorumlulukları araştırıldığı için özel hukuk veya idare hukuku usulleri değil, ceza usulü uygulanır.
3
Kararlara karşı başvuru yollarını değerlendir.
20102010 değişikliği ile 'yeniden inceleme' başvurusu mümkün hale gelmiştir.
Daha önce kararlar kesin iken, savunma hakkını güçlendirmek adına AYM Genel Kurulu'na itiraz imkanı tanınmıştır.

Anahtar Kavram

Yüce Divan Yargılama Usulü ve Kanun Yolları

İpuçları

1
Yüce Divan'ın bir ceza mahkemesi olarak görev yaptığını ve savcılık makamının kimlerden oluştuğunu hatırlayın.
2
20102010 ve 20172017 anayasa değişikliklerinin Yüce Divan listesine ve kanun yollarına etkisini düşünün.
3
Yüce Divan kararlarının eskiden kesin olduğunu ancak artık AYM Genel Kurulu tarafından tekrar gözden geçirilebildiğini göz önünde bulundurun.

Daha Fazla Pratik

Yüce Divan'da yargılanan kişilerin görevlerine son verilmesi için gereken mahkumiyet şartlarını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 166Soru →

1982 Anayasası'na göre, aşağıda belirtilen hukuk kurallarından hangisi hakkında Anayasa Mahkemesinde soyut norm denetimi (iptal davası) açılması mümkün değildir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası antlaşmalar

Cevap

Usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası antlaşmalar aleyhine Anayasa Mahkemesinde iptal davası açılamaz.
Usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası antlaşmalar, 1982 Anayasası'nın 90. maddesinin son fıkrası uyarınca 'kanun hükmünde' olmalarına rağmen, bunlar hakkında Anayasa Mahkemesine iptal davası açılması mümkün değildir.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasal çerçevede yargısal denetimi yasaklanan normları belirle.
Milletlerarası antlaşmaların yargısal denetimi Anayasa'nın 90. maddesiyle engellenmiştir.
Anayasa, antlaşmaların kanun hükmünde olduğunu ancak bunlar hakkında iptal davası açılamayacağını hükme bağlamıştır.
2
Seçeneklerdeki diğer normların denetim durumunu kontrol et.
Kanunlar, CBK'lar, İçtüzük ve Anayasa değişiklikleri belirli usullerle denetlenebilir.
Bu normlar Anayasa'nın 148. maddesi kapsamında soyut norm denetimine (iptal davasına) konu olan belgelerdir.

Anahtar Kavram

Yargısal Denetim Dışında Kalan Normlar
Tahmini Süre:45s
Soru 167Soru →

1982 Anayasası'nın "Yargı" bölümünde düzenlenen yüksek mahkemelerin kuruluş, işleyiş ve başkanlık seçimleri dikkate alındığında, bu mahkemelere ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Uyuşmazlık Mahkemesi Başkanı, mahkemenin kendi asıl üyeleri arasından, gizli oyla ve üye tamsayısının salt çoğunluğu ile seçilir.

Cevap

Uyuşmazlık Mahkemesi Başkanı'nın mahkemenin kendi üyeleri arasından seçildiğini belirten ifade yanlıştır.
Doğru yanıt olan seçenek yanlıştır çünkü 1982 Anayasası'nın 158. maddesine göre, Uyuşmazlık Mahkemesi Başkanı mahkemenin kendi üyeleri arasından değil, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi (Anayasa Mahkemesi) üyeleri arasından seçilir ve görevlendirilir. Bu durum, diğer yüksek mahkemelerin başkanlarını kendi üyeleri arasından seçmesi kuralının tek istisnasıdır.

Adım Adım Çözüm

1
1982 Anayasası'na göre yüksek mahkemelerin listesini hatırla.
Anayasa Mahkemesi, Yargıtay, Danıştay, Uyuşmazlık Mahkemesi.
Yüksek mahkeme statüsündeki kurumları belirlemek için.
2
Yüksek mahkemelerin başkanlık seçim usullerini karşılaştır.
AYM, Yargıtay ve Danıştay kendi başkanını seçer; ancak Uyuşmazlık Mahkemesi Başkanı AYM tarafından kendi üyeleri arasından seçilir.
Başkanlık seçimindeki özel durumu (istisnayı) tespit etmek için.
3
2017 değişikliklerinin etkisini kontrol et.
Askeri mahkemeler kaldırılmış, mahkeme sayısı 44'e inmiştir.
Mahkeme sayısına dair bilginin güncelliğini doğrulamak için.
4
Sayıştay ve YSK'nın hukuki statüsünü değerlendir.
Bu kurumlar yüksek mahkeme değil, anayasal yargı/denetim organlarıdır.
Sık yapılan kavramsal hatayı (yüksek mahkeme zannetme) elemek için.

Anahtar Kavram

Yüksek Mahkemelerin Başkanlık Seçimi İstisnası

İpuçları

1
Yüksek mahkemelerin başkanlık seçimlerine odaklanın; hepsi kendi içinden mi seçer?
2
Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanının nereden geldiğini ve kim tarafından görevlendirildiğini hatırlayın.
3
Uyuşmazlık Mahkemesi Başkanı, aslında bir Anayasa Mahkemesi üyesidir.

Daha Fazla Pratik

Uyuşmazlık Mahkemesi'ne üye gönderen diğer mahkemeleri (Yargıtay ve Danıştay) ve üye sayılarını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 168Soru →

1982 Anayasası’na göre, adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözümlemekle görevli olan Uyuşmazlık Mahkemesi'nin kuruluşu, işleyişi ve yetkileri hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Mahkemenin Başkanlığı, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından görevlendirilen bir üye tarafından yürütülür.

Cevap

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin Başkanı, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından görevlendirilir.
Doğru ifade, mahkemenin başkanlığının Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından görevlendirilen bir kişi tarafından yürütüldüğüdür. Bu, 1982 Anayasası'nda açıkça belirtilmiş bir usuldür ve mahkemenin tarafsızlığını pekiştirir.

Adım Adım Çözüm

1
Uyuşmazlık Mahkemesi'nin yüksek mahkeme sıfatını ve başkanlık makamını incelemek
Mahkeme, anayasal bir yüksek mahkemedir ve başkanı dışarıdan atanmaz, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından seçilir.
Anayasa'nın 158. maddesindeki özel düzenlemeyi teyit etmek için.
2
Üye seçim usulünü değerlendirmek
Asıl ve yedek üyeler Yargıtay ve Danıştay'ın kendi genel kurullarınca seçilir.
Yüksek mahkemelerin bağımsızlığı gereği üyelerin kendi kurumlarınca seçildiğini hatırlamak.
3
Anayasa Mahkemesi ile olan uyuşmazlık önceliğini kontrol etmek
AYM kararları diğer tüm mahkemelerle olan görev uyuşmazlıklarında üstündür.
Uyuşmazlık Mahkemesi'nin görev sınırını (adli ve idari yargı arası) belirlemek.
4
Özel kanuni durumları (Sayıştay-Danıştay çatışması) analiz etmek
Vergi konularında Danıştay kararları Sayıştay kararlarına göre önceliklidir.
Anayasa 160. maddedeki istisnayı ayırt etmek.

Anahtar Kavram

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin Yapısı ve Öncelik Kuralları

İpuçları

1
Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanının hangi kurumun içinden geldiğini hatırlayın.
2
Anayasa Mahkemesi kararlarının diğer yargı organları karşısındaki üstünlüğünü göz önünde bulundurun.
3
Sayıştay'ın bir yüksek mahkeme olmadığını ve vergi uyuşmazlıklarında Danıştay'ın önceliği olduğunu unutmayın.

Daha Fazla Pratik

Adli ve idari yargı arasındaki 'olumlu görev uyuşmazlığı' ve 'olumsuz görev uyuşmazlığı' kavramlarını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 169Soru →

1982 Anayasası'nda yapılan 2017 değişiklikleri neticesinde, aşağıdakilerden hangisi görevleriyle ilgili suçlardan dolayı Anayasa Mahkemesinde "Yüce Divan" sıfatıyla yargılanacak kişiler arasında yer almaz?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Jandarma Genel Komutanı

Cevap

Jandarma Genel Komutanı, 2017 Anayasa değişikliği ile Yüce Divan yargılaması kapsamından çıkarılmıştır.
Jandarma Genel Komutanı, 2017 Anayasa değişikliği ile kolluk kuvvetlerinin idari yapısındaki değişikliklere paralel olarak Yüce Divan'da yargılanacak kişiler listesinden tamamen çıkarılmıştır. Bu tarihten itibaren görevleriyle ilgili suçlarda genel hükümlere tabi hale gelmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Yüce Divan'da yargılanacak güncel makam listesi gözden geçirilir.
Cumhurbaşkanı, Cumhurbaşkanı Yardımcıları, Bakanlar, yüksek mahkeme üyeleri ve kuvvet komutanlarının listede olduğu teyit edilir.
Anayasal yetki sınırlarını belirlemek için gereklidir.
2
2017 Anayasa değişikliklerinin askeri bürokrasi üzerindeki etkisi analiz edilir.
Jandarma Genel Komutanlığı'nın İçişleri Bakanlığına bağlanmasıyla birlikte Yüce Divan sıfatıyla yargılanma statüsünün sona erdiği saptanır.
Güncel mevzuat değişikliklerini soruya uygulamak için kritiktir.

Anahtar Kavram

Anayasa Mahkemesi'nin Yüce Divan sıfatıyla yargılayabileceği kişilerin sınırları ve 2017 değişiklikleri.
Soru 170Soru →

1982 Anayasası’na göre, adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözümlemekle görevli olan Uyuşmazlık Mahkemesinin kuruluşu, yapısı ve işleyişi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Adli ve idari yargı kollarının her ikisinde de yer alan mahkemelerce karşılıklı olarak görevsizlik kararı verilmesi üzerine ortaya çıkan olumsuz görev uyuşmazlıklarını gidermekle yetkilidir.

Cevap

Adli ve idari yargı kollarının her ikisinde de yer alan mahkemelerce karşılıklı olarak görevsizlik kararı verilmesi üzerine ortaya çıkan olumsuz görev uyuşmazlıklarını gidermekle yetkilidir.
Uyuşmazlık Mahkemesi, hem olumlu hem de olumsuz görev uyuşmazlıklarını çözmekle görevlidir. 'Olumsuz görev uyuşmazlığı', bir davanın hem adli hem de idari yargı yerinde açılması ve her iki yargı kolunun da kendisini görevsiz sayarak davanın reddine karar vermesi durumunda ortaya çıkar ve bu düğümü Uyuşmazlık Mahkemesi çözer.

Adım Adım Çözüm

1
Uyuşmazlık Mahkemesinin görev alanını belirle.
Adli ve idari yargı kolları arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını çözmek.
Mahkemenin temel anayasal fonksiyonunu anlamak için gereklidir.
2
Görev uyuşmazlığı türlerini analiz et.
Olumlu görev uyuşmazlığı (her iki yargı kolunun görevli çıkması) ve olumsuz görev uyuşmazlığı (her ikisinin görevsizlik vermesi).
Soruda geçen 'olumsuz görev uyuşmazlığı' teriminin hukuki karşılığını doğrulamak için.
3
Başkan ve üye seçim usulünü kontrol et.
Başkan AYM'den, üyeler Yargıtay ve Danıştay'dan seçilir.
Diğer seçeneklerin neden yanlış olduğunu teyit etmek için.

Anahtar Kavram

Uyuşmazlık Mahkemesinin Görev ve Yapısı

İpuçları

1
Bu mahkemenin başkanı diğer üyelerden farklı bir kurumdan seçilir.
2
Anayasa Mahkemesinin kararlarının her zaman üstün olduğunu ve diğer yargı organlarıyla uyuşmazlık durumunda AYM'nin dediğinin olduğunu unutmayın.
3
Uyuşmazlık Mahkemesi adli-idari ayrımındaki tıkanıklıkları (her ikisinin de görevsizlik vermesi gibi) açmak için kurulmuştur.

Daha Fazla Pratik

Adli ve İdari yargı ayrımını pekiştirmek için İdari Yargı kolunda yer alan mahkemeleri (İdare, Vergi, Bölge İdare ve Danıştay) tekrar edebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 171Soru →

19821982 Anayasası’nda düzenlenen yargı organının görev dağılımı ve yüksek mahkemelerin yetki alanları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi Anayasa Mahkemesinin görev ve yetkileri arasında yer almaz?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Adliye mahkemelerince verilen karar ve hükümlerin son inceleme mercii olarak temyiz denetimini yapmak

Cevap

Adliye mahkemelerince verilen karar ve hükümlerin son inceleme mercii olarak temyiz denetimini yapmak görevi Yargıtay'a aittir.
Doğru cevap olan ifade, Yargıtay'ın görevini tanımlamaktadır. Anayasa'nın 154. maddesine göre Yargıtay, adliye mahkemelerince verilen ve kanunun başka bir adli yargı merciine bırakmadığı karar ve hükümlerin son inceleme merciidir. Anayasa Mahkemesi bir temyiz mahkemesi değil, anayasa yargısı yapan bir ihtisas mahkemesidir.

Adım Adım Çözüm

1
Yüksek mahkemelerin (AYM, Yargıtay, Danıştay, Uyuşmazlık) temel anayasal görevlerini hatırla.
Her mahkemenin uzmanlık alanına göre farklı görevleri olduğu görülür.
Yüksek mahkemeler arasındaki yetki farklarını ayırt etmek sorunun çözümünde temel adımdır.
2
Anayasa Mahkemesinin siyasi denetim, norm denetimi ve bireysel başvuru yetkilerini seçeneklerle karşılaştır.
Siyasi parti kapatma, milletvekilliği denetimi ve bireysel başvuru gibi görevlerin AYM'ye ait olduğu teyit edilir.
Anayasa'nın 148. maddesinde belirtilen görev kapsamını doğrulamak gerekir.
3
Adli yargı düzenindeki temyiz merciini belirle.
Adliye mahkemelerinin son inceleme merciinin Yargıtay olduğu tespit edilir.
Anayasa'nın 154. maddesi uyarınca adli yargı kararlarının temyiz yeri Yargıtay'dır.

Anahtar Kavram

Yüksek Mahkemelerin Görev Ayrımı

Alternatif Yöntem

Eleme yöntemiyle, yargı kollarını (adli, idari, anayasal) gruplandırarak adli yargı temyizinin AYM dışında olduğunu fark edebilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Soru 172Soru →

1982 Anayasası uyarınca, Anayasa Mahkemesinin "Yüce Divan" sıfatıyla gerçekleştirdiği yargılama süreci ve bu yargılamaya tabi olan kişilerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Anayasa Mahkemesinin Yüce Divan sıfatıyla verdiği kararlara karşı "yeniden inceleme" başvurusunda bulunulabilir ve bu başvuru üzerine verilen kararlar kesindir.

Cevap

Anayasa Mahkemesinin Yüce Divan sıfatıyla verdiği kararlara karşı "yeniden inceleme" başvurusunda bulunulabilir ve bu başvuru üzerine verilen kararlar kesindir.
Doğru ifadeye göre, Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu tarafından Yüce Divan sıfatıyla verilen kararlar ilk etapta kesin değildir; bu kararlara karşı ilgililer tarafından 'yeniden inceleme' talebinde bulunulabilir. Bu talep üzerine yapılan ikinci değerlendirme sonucunda verilen kararlar ise kesinlik kazanır.

Adım Adım Çözüm

1
Yüce Divan'ın hukuki niteliğini belirle.
Anayasa Mahkemesi belirli kişileri görev suçlarından dolayı Yüce Divan sıfatıyla yargılar.
Yüce Divan, Anayasa Mahkemesinin ek bir görev ve yetkisidir.
2
Kararlara karşı başvuru yollarını değerlendir.
Anayasa'nın 148. maddesi, Yüce Divan kararlarına karşı iç hukuk yolu olarak 'yeniden inceleme' imkanı tanır.
Yargılamanın tek dereceli olması nedeniyle, hak kayıplarını önlemek adına bu iç denetim mekanizması getirilmiştir.
3
2017 değişikliklerinin kapsamını ve güncel listeyi kontrol et.
Jandarma Genel Komutanı listeden çıkarılmış, Genelkurmay ve Kuvvet Komutanları kalmıştır. YSK üyeleri ise hiçbir zaman listede olmamıştır.
Anayasa'nın 148. maddesindeki liste sınırlı sayıdadır (numerus clausus).

Anahtar Kavram

Yüce Divan Yargılama Usulü ve Kapsamı

Daha Fazla Pratik

Yüce Divan'da yargılanan askeri makamların (Genelkurmay Başkanı ve Kuvvet Komutanları) bu yetkiye sahip olma tarihçesini ve 2017'deki diğer değişiklikleri inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Soru 173Soru →

1982 Anayasası'na göre; Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) adına merkezi yönetim bütçesi kapsamındaki kamu idareleri ile sosyal güvenlik kurumlarını denetleyen Sayıştay'ın, mali yıl sonu itibarıyla hazırlayarak TBMM'ye sunduğu ve kesin hesap kanunu teklifinin görüşülmesinde bir denetim aracı olarak kullanılan belge aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Genel Uygunluk Bildirimi

Cevap

Sayıştay tarafından hazırlanan ve kesin hesap kanunu teklifine temel teşkil eden belge Genel Uygunluk Bildirimi'dir.
1982 Anayasası'na göre Sayıştay, kesin hesap kanunu teklifinin sunulmasından itibaren en geç 75 gün içinde Genel Uygunluk Bildirimi'ni TBMM'ye sunmak zorundadır. Bu belge, bütçenin anayasaya ve kanunlara uygun olarak harcanıp harcanmadığını gösteren temel denetim aracıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Sayıştay'ın denetim yetkisini belirle.
Sayıştay, TBMM adına merkezi yönetim bütçesini ve sosyal güvenlik kurumlarını denetler.
Anayasal bir zorunluluktur.
2
Bütçe döngüsünün son aşamasını analiz et.
Bütçe uygulaması bittikten sonra yürütme organı 'Kesin Hesap Kanunu Teklifi' hazırlar.
Harcanan paraların hesabının verilmesi gerekir.
3
Sayıştay'ın bu süreçteki raporlama görevini tanımla.
Sayıştay, kesin hesapları denetleyerek hazırladığı belgeyi TBMM'ye sunar.
Bu belgenin adı Anayasa'da 'Genel Uygunluk Bildirimi' olarak geçer.

Anahtar Kavram

Sayıştay'ın TBMM adına yaptığı mali denetim ve Genel Uygunluk Bildirimi süreci.

İpuçları

1
Bu belge, bütçenin harcanmasından sonra TBMM'ye sunulan bir denetim raporudur.
2
Belge, Cumhurbaşkanı'nın sunduğu Kesin Hesap Kanunu Teklifi ile birlikte değerlendirilir.
3
Anayasa'nın 164. maddesinde belirtilen bu bildirim, Sayıştay'ın mali denetiminin nihai çıktısıdır.

Daha Fazla Pratik

Sayıştay'ın siyasi partilerin mali denetimindeki rolünü ve bu süreçte kime yardımcı olduğunu inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Soru 174Soru →

19821982 Anayasası’nda yer alan “Mahkemelerin Bağımsızlığı” ve “Hâkimlik ve Savcılık Teminatı” hükümleri dikkate alındığında, yargı mensuplarına tanınan güvencelerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Hâkim ve savcıların, hizmetin gereği veya disiplin nedenleri dışında rızaları olmaksızın görev yerlerinin değiştirilememesini ifade eden “coğrafi teminat”, Anayasa’da hâkimlik teminatının bir cüzü olarak açıkça hükme bağlanmıştır.

Cevap

Hâkim ve savcıların görev yerlerinin değiştirilememesi (coğrafi teminat), Anayasa'da değil ilgili kanunlarda düzenlenen bir husustur.
Doğru cevap olan ifade, coğrafi teminatın (görev yerinin değiştirilememesi) Anayasa'da açıkça düzenlendiğini iddia etmektedir. Ancak 19821982 Anayasası'nın 139139. maddesinde hâkimlik teminatı üç ana unsur (azledilmeme, emeklilik yaşı ve mali haklar) üzerinden tanımlanmış olup coğrafi teminattan bahsedilmemiştir. Bu durum KPSS'de en çok kullanılan üst düzey çeldiricilerden biridir.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa'nın 138138. ve 139139. maddelerini incelemek.
138138. madde mahkemelerin bağımsızlığını, 139139. madde ise hâkimlik ve savcılık teminatını düzenler.
Soruda istenen kavramların anayasal sınırlarını belirlemek gerekir.
2
Hâkimlik teminatının anayasal kapsamını belirlemek.
Anayasa'ya göre teminat; azledilmeme, yaştan (6565) önce emekliye ayrılmama ve mali hakların korunmasıdır.
Anayasal güvence kapsamında olan ve olmayan unsurları ayırt etmek gerekir.
3
Seçeneklerdeki 'coğrafi teminat' kavramını analiz etmek.
Coğrafi teminat (başka bir yere atanmama), doktrinde tartışılsa da 19821982 Anayasası'nda yer alan bir ifade değildir.
Anayasal metinde açıkça düzenlenmeyen bir unsuru anayasal güvence gibi gösteren hatalı yargıyı tespit etmek gerekir.

Anahtar Kavram

Hâkimlik ve Savcılık Teminatının Anayasal Sınırları

İpuçları

1
Anayasa'da hâkimlik teminatı başlığı altında korunan üç temel hakkı hatırlamaya çalışın.
2
Hâkimlerin yer değiştirme (tayin) durumlarının anayasal mı yoksa yasal (kanuni) bir düzenleme mi olduğunu sorgulayın.
3
Coğrafi teminat, hâkimlerin en büyük taleplerinden biri olmasına rağmen 19821982 Anayasası'nda bu terim veya güvence yer almamaktadır.

Daha Fazla Pratik

Anayasa'nın 140140. maddesinde yer alan 'hâkimlerin idari görevleri yönünden Adalet Bakanlığına bağlılığı' istisnasını inceleyiniz.
Tahmini Süre:3m 0s
Soru 175Soru →

1982 Anayasası'na göre, aşağıdakilerden hangisi görevleriyle ilgili suçlardan dolayı Anayasa Mahkemesinde Yüce Divan sıfatıyla yargılanacak kişiler arasında yer almaz?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Jandarma Genel Komutanı

Cevap

Jandarma Genel Komutanı, 2017 yılında yapılan Anayasa değişikliği ile Yüce Divan'da yargılanacak makamlar listesinden çıkarılmıştır.
Doğru seçenek olan Jandarma Genel Komutanı, 2017 Anayasa değişikliği öncesinde listede bulunmaktaydı; ancak yapılan değişiklikle hem Milli Güvenlik Kurulu üyeliğinden hem de Yüce Divan'da yargılanacak kişiler listesinden çıkarılmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Yüce Divan kavramını tanımlama
Anayasa Mahkemesi'nin, devletin üst düzey yetkililerini görevleriyle ilgili suçlardan dolayı yargıladığı özel mahkeme sıfatıdır.
Yargılanacak kişilerin kimler olduğunu belirlemek için bu hukuki yetkinin kapsamını bilmek gerekir.
2
Anayasa Madde 148 hükmüne göre yargılanacakları listeleme
Cumhurbaşkanı, CB Yardımcıları, Bakanlar, AYM, Yargıtay, Danıştay, Sayıştay, HSK üyeleri ve başkanları, TBMM Başkanı, Genelkurmay Başkanı, Kara, Deniz ve Hava Kuvvetleri Komutanları.
Anayasal listenin eksiksiz hatırlanması doğru cevaba ulaştırır.
3
2017 değişikliğini uygulama
2017 yılında Jandarma Genel Komutanlığı'nın İçişleri Bakanlığı'na tam bağlanması sonucu Yüce Divan listesinden çıkarıldığı görülür.
Güncel anayasal değişiklikler sorunun çözümündeki belirleyici kriterdir.

Anahtar Kavram

Yüce Divan Yargılaması Kapsamındaki Kişiler

İpuçları

1
Cevap, 2017 Anayasa değişikliği ile listeden çıkarılan bir kolluk amiridir.
2
Eskiden Milli Güvenlik Kurulu (MGK) üyesi olan ancak artık bu kurulda da yer almayan kişiyi düşünün.

Daha Fazla Pratik

Milletvekillerinin Yüce Divan'da yargılanıp yargılanmadığını ve yasama dokunulmazlığının bu süreçteki rolünü inceleyiniz.
Tahmini Süre:45s
Soru 176Soru →

Türk anayasal düzeninde bir yargı merciinin "Yüksek Mahkeme" statüsü kazanması, sadece fonksiyonel bir ölçütle (kararlarının kesinliği) değil, yapısal-organik bir ölçütle (Anayasa'daki tasnif) belirlenir. 1982 Anayasası'nın 2017 değişikliği sonrası güncel metni incelendiğinde; hesap yargılaması yaparak sorumluların hesap ve işlemlerini kesin hükme bağlama yetkisine sahip olan ve bu kararlarına karşı idari yargı yoluna başvurulamayan hangi kurum, anayasal sistematiğin "Yüksek Mahkemeler" başlığı dışında bırakılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Sayıştay

Cevap

Sayıştay, anayasal sistematiğimizde kararlarının kesinliğine ve yargısal işlevine rağmen "Yüksek Mahkeme" statüsünde kabul edilmemiştir.
Doğru seçenek olan Sayıştay, Anayasa'nın 160. maddesinde düzenlenen bir hesap mahkemesi ve denetim organıdır. Sayıştay'ın sorumluların hesap ve işlemlerini kesin hükme bağlaması ve bu kararlara karşı idari yargı yolunun kapalı olması (Anayasa m. 160/1) ona yargısal bir güç kazandırır. Ancak 1982 Anayasası'nın sistematiğinde 'Yüksek Mahkemeler' başlığı (Bölüm II) altında sadece Anayasa Mahkemesi, Yargıtay, Danıştay ve Uyuşmazlık Mahkemesi sayılmıştır. Sayıştay ise bu listenin dışında, ayrı bir başlık altında yapılandırılmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa'daki 'Yüksek Mahkemeler' listesinin belirlenmesi
Anayasa Mahkemesi, Yargıtay, Danıştay ve Uyuşmazlık Mahkemesi.
1982 Anayasası'nın 146-158. maddeleri arasındaki 'Yüksek Mahkemeler' başlığı bu kurumları kapsar.
2
Sayıştay'ın anayasal konumunun incelenmesi
Sayıştay, Anayasa'nın 160. maddesinde 'Yargı' bölümü içinde ancak yüksek mahkemelerden ayrı bir başlık altında düzenlenmiştir.
Sayıştay bir 'yüksek denetim ve yargı organı' olsa da anayasal tasnif gereği bir yüksek mahkeme değildir.
3
2017 değişikliklerinin etkisinin kontrol edilmesi
Askeri Yargıtay ve AYİM kaldırılmış, Uyuşmazlık Mahkemesi statüsünü korumuştur.
Güncel durumda sadece dört adet yüksek mahkeme bulunmaktadır.

Anahtar Kavram

Anayasal Sistematiğe Göre Yüksek Mahkemeler
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 177Soru →

Anayasa Mahkemesinin 'Yüce Divan' sıfatıyla yürüttüğü yargılamalarda iddia makamı görevini yerine getiren yetkili makam ve bu yargılama sonucunda verilen kararlara karşı başvurulabilecek hukuki denetim yolu aşağıdakilerden hangisinde birlikte doğru verilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı veya vekili - Yeniden inceleme başvurusu

Cevap

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı veya vekili ile Yeniden inceleme başvurusu seçeneği doğrudur.
Anayasa Mahkemesi, Yüce Divan sıfatıyla yaptığı yargılamalarda iddia makamı (savcılık) görevini Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı veya Cumhuriyet Başsavcıvekili yürütür. Ayrıca, bu yargılamalar sonucunda verilen kararlar mutlak kesinlik taşımaz; ilgililer kararın tebliğinden itibaren 1515 gün içinde 'yeniden inceleme' başvurusunda bulunabilirler.

Adım Adım Çözüm

1
Yüce Divan yargılamasında savcılık görevini kimin yürüttüğünü belirle.
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı veya Cumhuriyet Başsavcıvekili.
19821982 Anayasası uyarınca iddia makamı bu makam tarafından temsil edilir.
2
Yüce Divan kararlarına karşı gidilebilecek hukuki yolu belirle.
Yeniden İnceleme.
20102010 Anayasa değişikliği ile Yüce Divan kararlarının bir kez de Genel Kurul nezdinde denetlenmesi imkanı getirilmiştir.
3
Elde edilen bilgileri seçeneklerle eşleştir.
Doğru seçenek belirlenir.
Yalnızca bir seçenek her iki bilgiyi de doğru şekilde içermektedir.

Anahtar Kavram

Yüce Divan Yargılama Usulü

İpuçları

1
Yüce Divan'da savcılık görevini adli yargının en tepesindeki savcı makamı yürütür.
2
Yüce Divan kararları tek dereceli olmaktan çıkarılmış, mahkeme bünyesinde bir denetim yolu açılmıştır.

Daha Fazla Pratik

Yüce Divan'da yargılanabilecek kişilerin tam listesini (özellikle Genelkurmay Başkanı ve Kuvvet Komutanları gibi kritik isimleri) tekrar gözden geçirebilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Soru 178Soru →

1982 Anayasası’nda yer alan yüksek mahkemelere ilişkin hükümler ve 2017 Anayasa değişiklikleri ile getirilen düzenlemeler ışığında, Yargıtay’ın yapısı ve üyelerinin statüsü ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: On iki yıllık görev süresini tamamlayan Yargıtay üyeleri, Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından bir defaya mahsus olmak üzere yeniden Yargıtay üyeliğine seçilebilirler.

Cevap

On iki yıllık görev süresini tamamlayan Yargıtay üyelerinin yeniden seçilemeyeceğine dair ifade doğrudur.
1982 Anayasası'nın 154. maddesine göre, Yargıtay üyeleri on iki yıl için seçilirler ve bir kimse iki defa Yargıtay üyesi seçilemez. Seçenekte belirtilen 'bir defaya mahsus yeniden seçilme' imkanı hukuken mevcut değildir.

Adım Adım Çözüm

1
Yargıtay üyelerinin seçim ve görev süresi kurallarını hatırla.
Üyeler HSK tarafından seçilir ve görev süreleri 12 yıldır.
Yüksek yargıdaki rotasyon sistemini anlamak için temel bilgidir.
2
Yeniden seçilme yasağını kontrol et.
Anayasa m. 154: 'Bir kimse iki defa Yargıtay üyesi seçilemez.'
Hukuk devleti ve yargı bağımsızlığı gereği yüksek yargıda süreklilik yerine tazelenme hedeflenmiştir.
3
Seçeneklerdeki 'bir defaya mahsus yeniden seçilme' ifadesini analiz et.
Bu ifade Anayasa'nın açık hükmüne aykırıdır.
Yanlış seçeneği belirlemek için anayasal kısıtlamayı tespit etmek gerekir.

Anahtar Kavram

Yargıtay Üyeliğinde Tek Seferlik Seçilme Kuralı

Daha Fazla Pratik

Anayasa Mahkemesi ve Danıştay üyelerinin görev süreleri ile yeniden seçilme kurallarını Yargıtay ile karşılaştırınız.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 179Soru →

1982 Anayasası’nın "Anayasa Mahkemesinin kuruluşu" başlıklı 146. maddesinde düzenlenen üye seçim usulü, aday gösterme süreçleri ve kontenjanlar dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Cumhurbaşkanı; üst kademe yöneticileri, serbest avukatlar, birinci sınıf adli ve idari yargı hâkim ve savcıları ile raportörler arasından seçeceği dört üyeyi, Hâkimler ve Savcılar Kurulunun göstereceği üçer aday arasından belirler.

Cevap

Cumhurbaşkanının doğrudan seçtiği dört üyenin Hâkimler ve Savcılar Kurulu (HSK) tarafından aday gösterilmesi gerektiğini belirten ifade yanlıştır; bu üyeler doğrudan Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.
Doğru cevap olan ifadede yer alan hata, Cumhurbaşkanı'nın seçtiği dört üye (üst kademe yöneticileri, serbest avukatlar, 1. sınıf hâkim/savcılar ve raportörler) için Hâkimler ve Savcılar Kurulu'nun (HSK) aday göstermesidir. Anayasa'nın 146. maddesine göre Cumhurbaşkanı bu dört üyeyi herhangi bir kurumun (Yargıtay, Danıştay veya YÖK'te olduğu gibi) aday listesine bağlı kalmadan doğrudan doğruya seçer.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa Mahkemesinin üye tam sayısını ve seçen makamları belirle.
Toplam 15 üye; 3'ü TBMM, 12'si Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.
Anayasal kontenjan dağılımını analiz etmek için ilk adımdır.
2
TBMM ve Cumhurbaşkanı'nın seçim yaptığı kaynakları ve aday gösterme usullerini kontrol et.
TBMM: Sayıştay (2) ve Barolar (1). Cumhurbaşkanı: Yargıtay (3), Danıştay (2), YÖK (3) ve doğrudan seçim (4).
Hangi üyelerin aday listesi üzerinden, hangilerinin doğrudan seçildiğini ayırt etmek gerekir.
3
Cumhurbaşkanı'nın doğrudan seçtiği 4 üyenin niteliklerini ve sürecini incele.
Bu 4 üye; üst kademe yöneticileri, avukatlar, 1. sınıf hâkim/savcılar ve raportörler arasından seçilir; ancak HSK aday listesi sunmaz.
Yanlış olan idari basamağı (HSK'nın dahil edilmesi) tespit etmek için kritik bir teknik bilgidir.

Anahtar Kavram

Anayasa Mahkemesi Üye Seçiminde Aday Gösterme ve Doğrudan Seçim Ayrımı

İpuçları

1
Anayasa Mahkemesi üyelerinin 12'sini Cumhurbaşkanı seçer ancak bu 12 üyenin tamamı aday listeleri üzerinden seçilmez.
2
Cumhurbaşkanı; Yargıtay, Danıştay ve YÖK'ten gelen üyeleri adaylar arasından seçerken, kalan 4 üyeyi belirli kriterleri sağlayanlar arasından doğrudan atar.
3
Anayasa Mahkemesi'ne aday gösterme yetkisi olan kurumlar arasında Hâkimler ve Savcılar Kurulu (HSK) yer almamaktadır; bu kurul ile yüksek mahkeme seçim süreçlerini karıştırmayın.

Daha Fazla Pratik

Anayasa Mahkemesi üyeliğinin sona ermesi hallerini ve üyelerin kaç yıl için seçildiğini tekrar ediniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 180Soru →

19821982 Anayasası'nda yer alan düzenlemeler uyarınca Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun (HSKHSK) yapısı, üyelerinin seçimi ve çalışma esasları dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Adalet Bakanı'nın Genel Kurul veya Daire toplantılarına katılamaması durumunda, Kurula başkanlık etme görevi doğal üye sıfatıyla Adalet Bakan Yardımcısı tarafından yürütülür.

Cevap

Adalet Bakanı'nın toplantılara katılamadığı durumlarda Kurula başkanlık etme görevi Adalet Bakan Yardımcısı tarafından değil, Kurul üyeleri arasından seçilen Başkanvekili tarafından yürütülür.
Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun (HSKHSK) başkanı Adalet Bakanıdır. 19821982 Anayasası ve 60876087 sayılı Hakimler ve Savcılar Kurulu Kanunu'na göre; Adalet Bakanının katılamadığı toplantılara başkanlık etme yetkisi, doğal üye olan Adalet Bakan Yardımcısına değil, Kurul üyeleri arasından seçilen 'Başkanvekili'ne aittir. Genellikle birinci daire başkanı Başkanvekili olarak görev yapar.

Adım Adım Çözüm

1
HSK'nın üye yapısını ve doğal üyelerini analiz etme
Kurul 1313 üyeden oluşur. Başkanı Adalet Bakanıdır. Adalet Bakan Yardımcısı (müsteşar) ise doğal üyedir.
Kurumsal yapının ve hiyerarşinin belirlenmesi için gereklidir.
2
Toplantı ve başkanlık usullerini inceleme
Anayasa ve 60876087 sayılı Kanun uyarınca, Bakanın katılmadığı toplantılara Bakan Yardımcısı değil, 'Başkanvekili' başkanlık eder.
Doğal üyelik sıfatı ile başkanlık yetkisinin farkını ayırt etmek gerekir.
3
Seçim usullerini ve çoğunluk sayılarını teyit etme
TBMM seçimlerinde Karma Komisyon'un aday belirlemesi ve Genel Kurul'daki 2/32/3, 3/53/5 ve kura aşamaları anayasaya uygundur.
Seçim sürecindeki teknik detayların doğruluğunu kontrol etmek için gereklidir.
4
Yargısal denetim sınırlarını kontrol etme
Sadece meslekten çıkarma kararları yargıya açıktır, diğerleri kapalıdır.
Anayasal istisnaların bilinmesi sorunun doğru çözümü için kritiktir.

Anahtar Kavram

HSK'nın Yönetim Şeması ve Başkanlık Yetkisi

Daha Fazla Pratik

HSK'nın daire yapısını ve dairelerin görev ayrımını (disiplin vs. atama) inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
ÖncekiSayfa 9 / 47Sonraki
Yargı — KPSS Genel Yetenek - Genel Kültür — Sayfa 9 | Examkin