Yürütme

642 soru

Soru 181Soru

1982 Anayasası’na göre, Cumhurbaşkanı hakkında bir suç işlediği iddiasıyla açılan Meclis soruşturması sürecinde kurulan Soruşturma Komisyonu'nun çalışma süresi ve raporun görüşülmesiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Soruşturma Komisyonu, raporunu iki ay içinde sunar; bu sürede bitirilemezse komisyona bir aylık yeni ve kesin bir süre verilir.

Cevap

Soruşturma Komisyonu'nun raporunu iki ay içinde sunması ve bitirilememesi halinde bir aylık kesin ek süre verilmesi ifadesi doğrudur.
1982 Anayasası'nın 105. maddesine göre, Cumhurbaşkanı hakkında açılan meclis soruşturmasında kurulan komisyon raporunu iki ay içinde sunar. Eğer bu süre yeterli gelmezse komisyona bir aylık yeni ve kesin bir ek süre verilir. Bu ifade anayasal metinle tam uyumludur.

Adım Adım Çözüm

1
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu sürecindeki komisyon aşamasını incele.
Soruşturma açılmasına karar verilmesi durumunda 15 kişilik bir komisyon kurulur.
Anayasa süreci bu komisyonun incelemesine dayandırır.
2
Komisyonun çalışma sürelerini belirle.
Asli süre 2 ay, ek süre 1 aydır.
Anayasa'nın 105. maddesindeki emredici hüküm budur.
3
Rapor sonrası Genel Kurul sürecini doğrula.
Rapor dağıtıldıktan sonra 10 gün içinde görüşülür.
Sürecin hızlı ilerlemesi ve yasama denetiminin tamamlanması için bu süre öngörülmüştür.

Anahtar Kavram

Meclis Soruşturması Komisyonu Süreleri

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanının Yüce Divan'da yargılanması sonucunda mahkumiyetin hangi durumlarda görevini sona erdirdiğini inceleyiniz.
Tahmini Süre:50s
Soru 182Soru

1982 Anayasası'nda yapılan 2017 yılı anayasa değişikliği ile Milli Güvenlik Kurulu'nun (MGK) yapısında değişikliğe gidilmiş ve bir makamın kurul üyeliğine son verilmiştir. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi 2017 değişikliği sonucunda MGK üyeliğinden çıkarılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Jandarma Genel Komutanı

Cevap

Jandarma Genel Komutanı
Jandarma Genel Komutanı, 1982 Anayasası'nın ilk halinde MGK üyesi olarak sayılmışken, 2017 yılında yapılan anayasa değişikliği ile bu kurumun kurul üyeliğine son verilmiştir. Bu durum, kurumun tamamen sivil otoriteye (İçişleri Bakanlığı) bağlanmasının bir sonucudur.

Adım Adım Çözüm

1
1982 Anayasası'nın MGK'ya ilişkin 118. maddesinin güncel halini hatırla.
Kurulun sivil ve askeri üyeleri belirlenir.
Anayasal çerçeveyi netleştirmek için.
2
2017 yılında yapılan sistem değişikliği kapsamında MGK yapısındaki güncellemeleri kontrol et.
Jandarma Genel Komutanlığı'nın İçişleri Bakanlığı'na tam bağlanması sonucunda kurul üyeliğinden çıkarıldığı tespit edilir.
Değişikliğin kapsamını anlamak için.

Anahtar Kavram

MGK Üyeleri ve 2017 Anayasa Değişiklikleri
Tahmini Süre:45s
Soru 183Soru

1982 Anayasası'na göre, Cumhurbaşkanının hastalık ve yurt dışına çıkma gibi sebeplerle geçici olarak görevinden ayrılması hallerinde, aşağıdakilerden hangisi Cumhurbaşkanlığına vekalet eder ve Cumhurbaşkanına ait yetkileri kullanır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Cumhurbaşkanının görevlendireceği yardımcısı

Cevap

Cumhurbaşkanının hastalık veya yurt dışına çıkış gibi geçici sebeplerle görevinden ayrılması durumunda, bizzat kendisinin görevlendireceği bir Cumhurbaşkanı Yardımcısı ona vekalet eder.
1982 Anayasası'nın 106. maddesine göre; Cumhurbaşkanının hastalık ve yurt dışına çıkma gibi sebeplerle geçici olarak görevinden ayrılması hallerinde, Cumhurbaşkanının görevlendireceği yardımcısı Cumhurbaşkanlığına vekalet eder ve Cumhurbaşkanına ait yetkileri kullanır.

Adım Adım Çözüm

1
Soru kökündeki ayrılma nedeninin tespit edilmesi
Ayrılmanın 'geçici' (hastalık, yurt dışı) bir nedene dayandığı görüldü.
1982 Anayasası vekalet kurallarını 'geçici ayrılma' ve 'makamın boşalması' olarak iki ayrı başlıkta düzenlemiştir.
2
Geçici ayrılma durumuna ilişkin anayasal hükmün hatırlanması
Anayasa'nın 106. maddesi uyarınca geçici ayrılmalarda vekilin Cumhurbaşkanı tarafından görevlendirileceği bilgisine ulaşıldı.
Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'nde yürütmenin sürekliliği ilkesi gereği Cumhurbaşkanı kendi yardımcısını vekil olarak belirleme takdirine sahiptir.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanlığına Vekalet ve Usulleri

İpuçları

1
Bu soruyu çözerken 2017 Anayasa değişikliklerini ve TBMM Başkanı'nın bu yetkisinin kaldırıldığını hatırlayın.
2
Vekalet eden kişinin mutlaka bir 'Cumhurbaşkanı Yardımcısı' olması gerektiğini düşünün.
3
Geçici ayrılmalarda Cumhurbaşkanı'nın kendi vekilini 'seçme' hakkı olduğunu, ancak makam boşalırsa 'en yaşlı' olanın otomatik vekil olduğunu unutmayın.

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanlığı makamının ölüm veya istifa nedeniyle boşalması durumunda seçimlerin kaç gün içinde yapılması gerektiğini inceleyiniz.
Tahmini Süre:45s
Soru 184Soru

Cumhurbaşkanının kanunları yayımlama ve geri gönderme yetkisi ile ilgili olarak 19821982 Anayasası'nda yer alan düzenlemelere göre aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bütçe kanunlarını, harcama kalemlerinde değişiklik yapılması amacıyla bir daha görüşülmek üzere Meclis'e geri gönderebilir.

Cevap

Bütçe kanunlarının harcama kalemlerinde değişiklik yapılması amacıyla bir daha görüşülmek üzere Meclis'e geri gönderilebileceği ifadesi yanlıştır.
1982 Anayasası'nın 8989. maddesine göre Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından kabul edilen kanunları 1515 gün içinde yayımlar veya uygun bulmadıklarını geri gönderir. Ancak aynı maddede 'Bütçe kanunları bu hükme tabi değildir' denilerek bütçe kanunları veto yetkisinin dışında bırakılmıştır. Dolayısıyla bu kanunların geri gönderilebileceği yönündeki bilgi hukuken hatalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cumhurbaşkanı'nın kanunları yayımlama ve veto yetkisini düzenleyen genel hükümleri (1982 Anayasası Madde 89) hatırla.
Cumhurbaşkanı kanunları 1515 gün içinde yayımlar veya geri gönderir.
Yasal süreci ve genel yetki sınırını belirlemek için gereklidir.
2
Veto (geri gönderme) yetkisinin anayasal istisnasını belirle.
Anayasa'nın 8989. maddesinin son fıkrasında bütçe kanunlarının bu hükme tabi olmadığı belirtilmiştir.
Devletin mali faaliyetlerinin ve kamu hizmetlerinin aksamaması için getirilen özel bir istisnadır.
3
Verilen seçeneklerdeki bütçe kanununa ilişkin ifadeyi bu istisna ile karşılaştır.
Bütçe kanununun geri gönderilebileceğini belirten seçeneğin Anayasa ile çeliştiği saptanır.
Bütçe kanunları Cumhurbaşkanı tarafından veto edilemez; sadece Anayasa Mahkemesinde iptal davasına konu edilebilir.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanı'nın Kanunlar Üzerindeki Veto Yetkisi ve Bütçe Kanunu İstisnası

İpuçları

1
Cumhurbaşkanı'nın kanunları inceleme ve Meclis'e geri gönderme yetkisi Anayasa'nın 8989. maddesinde düzenlenmiştir.
2
Genel kural tüm kanunların geri gönderilebilmesidir, ancak devletin mali sürekliliğini korumak için bir kanun türü bu kuraldan muaf tutulmuştur.
3
Bütçe kanunları üzerinde Cumhurbaşkanı'nın veto yetkisi bulunmaz; bu kanunlar Meclis'ten geldiği şekliyle yayımlanmak zorundadır.

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanı'nın Bütçe Kanunu'nu veto edemese de, bu kanunun içeriğine karşı Anayasa Mahkemesi'nde iptal davası açabileceğini unutmamalısınız.
Tahmini Süre:1m 0s
Soru 185Soru

1982 Anayasası'nda 2017 yılında gerçekleştirilen köklü değişikliklerin ardından, yürütme organının denetim yetkisini somutlaştıran Devlet Denetleme Kurulu (DDK) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi anayasal çerçevede kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Kurulun işleyişi, üyelerinin görev süresi ve diğer özlük işleri Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile düzenlenir.

Cevap

Kurulun işleyişi, üyelerinin görev süresi ve diğer özlük işlerinin Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile düzenlendiği ifadesi doğrudur.
Doğru yanıt olan seçenek, 1982 Anayasası'nın 108. maddesindeki güncel metinle tam uyumludur. DDK'nın kuruluşu, üyelerinin özlük hakları ve görev süreleri gibi temel yapısal unsurlar kanunla değil, doğrudan Cumhurbaşkanlığı kararnamesi (CBK) ile düzenlenir. Bu, yürütme organının kendi denetim mekanizmasını yapılandırma yetkisini gösterir.

Adım Adım Çözüm

1
DDK'nın idari hiyerarşideki yerini belirleyin.
DDK, doğrudan Cumhurbaşkanlığı makamına bağlı bir üst denetim organıdır.
Anayasa'nın 108. maddesi bu bağlılığı açıkça ifade eder.
2
2017 anayasa değişikliklerinin DDK üzerindeki etkisini analiz edin.
2017 değişikliği ile Kurulun yetkilerine 'idari soruşturma' eklenmiş ve yapısal düzenlemeler kanun yerine CBK'ya bırakılmıştır.
Yürütmenin hızlı ve etkili denetim yapabilmesi amaçlanmıştır.
3
Kurulun denetim kapsamı dışındaki istisnaları kontrol edin.
Sadece yargı organları kapsam dışındadır. Türk Silahlı Kuvvetleri eskiden hariç tutulurken, mevcut sistemde denetim kapsamına dahil edilmiştir.
Yargı bağımsızlığı gereği yargı organları bu idari denetimin dışındadır.
4
Seçeneklerdeki hukuki dayanak farkını (Kanun vs CBK) değerlendirin.
Anayasa 108. maddeye göre; işleyiş, görev süresi ve özlük işleri CBK ile düzenlenir.
Bu, normlar hiyerarşisinde DDK'ya özgü bir düzenleme biçimidir.

Anahtar Kavram

Devlet Denetleme Kurulu'nun (DDK) anayasal statüsü ve CBK ile düzenlenme özelliği.
Soru 186Soru

1982 Anayasası'nın 108. maddesinde düzenlenen Devlet Denetleme Kurulu'nun (DDK) hukuksal statüsü, denetim yetkisinin kapsamı ve işleyiş usulleriyle ilgili olarak, 2017 anayasa değişiklikleri sonrası oluşan mevcut hukuki durum çerçevesinde aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Kurulun kuruluşu, üyelerinin görev süresi ve diğer özlük işleri Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile düzenlenirken; kurul, gerçekleştirdiği denetleme ve inceleme faaliyetlerinin yanı sıra ilgili kurumlarda 'idari soruşturma' yapma yetkisiyle de donatılmıştır.

Cevap

Doğru cevap, kurulun işleyişinin Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile düzenlendiğini ve 2017 değişikliği ile 'idari soruşturma' yetkisine sahip olduğunu belirten ifadedir.
Kurulun kuruluşu ve işleyişinin Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile düzenlenmesi ve 2017 değişikliği ile 'idari soruşturma' yetkisinin eklenmesi, Anayasa'nın 108. maddesinin güncel halidir.

Adım Adım Çözüm

1
DDK'nın yasal dayanağını belirleme
Anayasa m. 108 uyarınca DDK, Cumhurbaşkanlığına bağlı bir üst denetleme organıdır.
Kurumun hiyerarşik konumu yetki sınırlarını belirler.
2
2017 anayasa değişikliklerini analiz etme
DDK'ya mevcut denetim ve inceleme görevlerine ek olarak 'idari soruşturma' yapma yetkisi verilmiştir.
DDK'nın yetki genişlemesini anlamak için güncel anayasal hükme bakılmalıdır.
3
Düzenleme yöntemini kontrol etme
DDK'nın kuruluşu, işleyişi, üyelerin görev süresi ve özlük işleri münhasıran Cumhurbaşkanlığı kararnamesi (CBK) ile belirlenir.
Yürütme organının kendi iç denetim birimini düzenleme biçimi özel bir kuraldır.
4
Denetim kapsamı dışındaki kurumları saptama
Yargı organları, DDK'nın denetim yetkisi kapsamının dışındaki tek istisnadır.
Yargı bağımsızlığı gereği yürütmeye bağlı bir kurulun mahkemeleri denetlemesi mümkün değildir.

Anahtar Kavram

Devlet Denetleme Kurulu'nun 2017 sonrası anayasal statüsü ve idari soruşturma yetkisi.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 187Soru

19821982 Anayasası’na göre, Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri arasından Cumhurbaşkanı yardımcısı veya bakan olarak atanan bir kimse ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Milletvekilliği sona erer.

Cevap

Milletvekilliği sona erer ifadesi doğrudur.
Doğru cevap olan milletvekilliğinin sona ermesi, 19821982 Anayasası'nın 106106. maddesinde açıkça belirtilmiştir. Bu kural, kuvvetler ayrılığı ilkesini güçlendirmek ve bir kişinin aynı anda hem yasama hem de yürütme organında yer almasını engellemek amacıyla getirilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Atama makamı ve usulünü belirle.
Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar Cumhurbaşkanı tarafından atanır.
Yürütme yetkisinin tek elde toplanması ve hiyerarşinin belirlenmesi.
2
Yasama üyeliği ile ilişkisini incele.
19821982 Anayasası madde 106106 uyarınca, TBMM üyeleri arasından atananların üyeliği sona erer.
Yasama ve yürütme organlarının birbirinden kesin olarak ayrılması (sert kuvvetler ayrılığı).
3
Sonucu değerlendir.
Atanan kişinin milletvekili sıfatı düşer.
Hukuki statü değişikliğinin anayasal sonucudur.

Anahtar Kavram

Yürütme Organı Üyelerinin Yasama Dokunulmazlığı ve Statüsü

İpuçları

1
20172017 Anayasa değişikliklerinden sonra yasama ve yürütme arasındaki üyelik ilişkisini düşünün.
2
Bir kişi aynı anda hem milletvekili hem de bakan olabilir mi?
3
Anayasa'nın 106106. maddesi, bakan olarak atanan milletvekilinin Meclis üyeliğinin akıbetini net bir şekilde 'sona erer' şeklinde belirtir.

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların TBMM önünde yaptıkları ant içme töreninin hukuki sonuçlarını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Soru 188Soru

Cumhurbaşkanının işlediği iddia edilen bir suçtan dolayı cezai sorumluluğunun işletilmesi süreciyle ilgili 1982 Anayasası’nda yer alan hükümler dikkate alındığında, hakkında Meclis soruşturması açılmasına karar verilen bir Cumhurbaşkanı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi hukuken doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Cumhurbaşkanı, bu süreç içerisinde Türkiye Büyük Millet Meclisi seçimlerinin yenilenmesine karar veremez.

Cevap

Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanının seçimlerin yenilenmesine karar verememesi
Doğru yanıt olan seçimlerin yenilenmesine karar verememe hükmü, Anayasa'nın 2017 değişikliğiyle güçlendirilen denetim mekanizmalarından biridir. Soruşturma aşamasına geçilmesiyle birlikte Cumhurbaşkanının fesih yetkisi (seçimleri yenileme yetkisi) hukuken dondurulur.

Adım Adım Çözüm

1
Önerge Şartını Belirleme
Cumhurbaşkanı hakkında suç işlediği iddiasıyla TBMM üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301) ile önerge verilir.
Sürecin başlatılması için gerekli ilk hukuki adımdır.
2
Soruşturma Açılması Kararını İnceleme
Meclis, önergeyi en geç bir ay içinde görüşür ve üye tamsayısının beşte üçü (360360) ile soruşturma açılmasına karar verir.
Soruşturma komisyonunun kurulması için nitelikli çoğunluk aranır.
3
Kısıtlayıcı Hükümleri Tespit Etme
Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, Anayasa'nın 105. ve 116. maddeleri gereği Meclis seçimlerini yenileyemez.
Soruşturma altındaki yürütme organının yasama organını feshederek denetimden kaçmasını önlemek amaçlanır.
4
Yüce Divan Sevk ve Sonuç Aşaması
Komisyon raporu sonrası üye tamsayısının üçte iki (400400) çoğunluğu ile Yüce Divana sevk kararı alınır. Görev, ancak seçilmeye engel suçtan mahkûmiyetle sona erer.
Yargılama süreci ve nihai sonucun anayasal statüye etkisini belirler.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu ve Seçim Yenileme Yasağı
Soru 189Soru

Milli Güvenlik Kurulu'nun (MGK) 1982 Anayasası'nda yer alan güncel yapısı ve çalışma esasları dikkate alındığında, kurulun gündeminin belirlenmesi ve toplantı yönetimi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Gündemin tespitinde Cumhurbaşkanı yardımcıları ve Genelkurmay Başkanının görüşleri dikkate alınır.

Cevap

Milli Güvenlik Kurulu gündeminin tespitinde Cumhurbaşkanı yardımcıları ve Genelkurmay Başkanının görüşleri dikkate alınır ve gündem Cumhurbaşkanı tarafından belirlenir.
Doğru yanıt olan seçenek, 1982 Anayasası'nın 118. maddesinde yer alan ifadeyle birebir örtüşmektedir. MGK gündeminin oluşturulmasında Cumhurbaşkanı yardımcılarının ve Genelkurmay Başkanının görüşleri alınır, ancak nihai belirleme yetkisi Cumhurbaşkanına aittir.

Adım Adım Çözüm

1
Gündemi belirleyen makamı tespit etme
Anayasa'ya göre gündemi Cumhurbaşkanı belirler.
Yürütmenin başı ve MGK başkanı olması nedeniyle yetki Cumhurbaşkanındadır.
2
Gündem önerisi sunabilecek makamları inceleme
Cumhurbaşkanı yardımcıları ve Genelkurmay Başkanı öneri sunabilir.
Anayasa 118. madde bu iki makamın görüşünün alınacağını açıkça belirtir.
3
Toplantı ve üyelik esaslarını kontrol etme
Toplantılar iki ayda bir yapılır; Cumhurbaşkanı yoksa yardımcısı başkanlık eder.
2017 anayasa değişiklikleri ile yürütme yapısına uygun olarak başkanlık ve üyelik sistemi güncellenmiştir.

Anahtar Kavram

Milli Güvenlik Kurulu'nun Gündemi ve İşleyişi
Soru 190Soru

1982 Anayasası'nın güncel hükümlerine göre, Cumhurbaşkanı hakkında bir suç işlediği iddiasıyla Meclis soruşturması açılması süreci ve bu sürecin hukuki sonuçları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi seçimlerinin yenilenmesine karar veremez.

Cevap

Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, seçimlerin yenilenmesine karar veremez ifadesi doğrudur.
Doğru seçenek, 1982 Anayasası'nın 105. maddesinde açıkça belirtilen hükmü yansıtmaktadır. Hakkında Meclis soruşturması açılmasına karar verilen bir Cumhurbaşkanının, demokratik denetim mekanizmasını etkisiz kılmaması adına Türkiye Büyük Millet Meclisi seçimlerinin yenilenmesine (erken seçim kararı almasına) izin verilmez.

Adım Adım Çözüm

1
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu sürecindeki kısıtlamaları hatırla.
Anayasa'nın 105. maddesi uyarınca, hakkında soruşturma açılan Cumhurbaşkanının seçimleri yenileme yetkisi askıya alınır.
Soruşturma sürecindeki bir yürütme başının Meclis'i feshederek (seçim yenileyerek) sürece müdahale etmesini önlemek.
2
Meclis soruşturması için gerekli sayısal çoğunlukları kontrol et.
Öneri için 301301 (salt çoğunluk), açılması için 360360 (5/3), Yüce Divan'a sevk için 400400 (2/3) oy gerekir.
Anayasal prosedürün doğru işletilip işletilmediğini denetlemek.

Anahtar Kavram

Meclis Soruşturması ve Seçim Yenileme Yasağı

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanının Yüce Divan'da yargılanması sırasında hangi yetkilerini kullanmaya devam edebileceğini ve hangilerinin kısıtlandığını tekrar ediniz.
Tahmini Süre:50s
Soru 191Soru

Türkiye Cumhuriyeti 1982 Anayasası’na göre, Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların cezai sorumlulukları ile yasama dokunulmazlıkları konusundaki düzenlemeler dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Hakkında Meclis soruşturması açılan ve Yüce Divan'a sevk edilen bir bakanın görevi, sevk kararının alındığı anda kendiliğinden sona erer.

Cevap

Yüce Divan'a sevk edilen bakanın görevinin sevk anında sona ereceğini belirten ifade yanlıştır; görev ancak mahkûmiyet halinde sona erer.
1982 Anayasası'nın 106. maddesine göre, Yüce Divan'a sevk edilen bir Cumhurbaşkanı yardımcısı veya bakanın görevi ancak seçilmeye engel bir suçtan 'mahkûm' edilmesi halinde sona erer. Sadece soruşturma açılması veya Yüce Divan'a sevk kararı alınması, ilgili kişinin görevini kendiliğinden sona erdirmez.

Adım Adım Çözüm

1
Bakanların cezai sorumluluk sürecini analiz etme
Meclis soruşturması süreci; önerge (301), açılma kararı (360) ve Yüce Divan'a sevk (400) aşamalarından oluşur.
Anayasa'da belirtilen nitelikli çoğunlukların doğruluğunu teyit etmek gerekir.
2
Görev suçları ve kişisel suçlar ayrımını inceleme
Görev suçları için Meclis soruşturması yolu işletilirken, kişisel suçlarda yasama dokunulmazlığı hükümlerinin uygulandığı saptanır.
Bakanların hukuki statüsünün çift yönlü korunmasını anlamak gerekir.
3
Görevin sona erme anını belirleme
Anayasa Madde 106/5 uyarınca, görevin sona ermesi için Yüce Divan'da 'seçilmeye engel bir suçtan mahkûmiyet' şartı aranır.
Yüce Divan'a sevk edilmenin (yargılanmanın başlaması) tek başına görevi düşürmediği, sadece mahkûmiyetin bu sonucu doğurduğu ayırt edilmelidir.

Anahtar Kavram

Meclis Soruşturması ve Yüce Divan Yargılamasının Sonuçları

Alternatif Yöntem

Soruşturma sayılarını 301301 (Teklif), 360360 (Açılması), 400400 (Sevk) şeklinde bir piramit gibi ezberlemek, karar yeter sayılarını karıştırmayı önler.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 192Soru

19821982 Anayasası'nın 117117. maddesinde yer alan düzenlemeler ve 20172017 yılındaki anayasa değişiklikleri dikkate alındığında; Genelkurmay Başkanı'nın görev ve yetkilerinden dolayı sorumlu olduğu makam aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Cumhurbaşkanı

Cevap

Anayasa'nın 117117. maddesi uyarınca Genelkurmay Başkanı, görev ve yetkilerinden dolayı Cumhurbaşkanına sorumludur.
19821982 Anayasası'nın 117117. maddesine göre; 'Genelkurmay Başkanı; Silahlı Kuvvetlerin komutanı olup, savaşta Başkomutanlık görevlerini Cumhurbaşkanlığı namına yerine getirir. Genelkurmay Başkanı, bu görev ve yetkilerinden dolayı Cumhurbaşkanına sorumludur.' hükmü yer almaktadır. Bu düzenleme ile Genelkurmay Başkanı'nın en üst hiyerarşik sorumluluk makamı Cumhurbaşkanı olarak belirlenmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa'nın 117117. maddesindeki sorumluluk hiyerarşisini incelemek.
Milli güvenliğin sağlanmasından Cumhurbaşkanı'nın TBMM'ye karşı sorumlu olduğu görülür.
Başkomutanlık TBMM'nin manevi varlığından ayrılmaz ve Cumhurbaşkanı tarafından temsil edilir.
2
Genelkurmay Başkanı'nın statüsünü belirlemek.
Genelkurmay Başkanı'nın Silahlı Kuvvetlerin komutanı olduğu ve savaşta Başkomutanlık görevlerini Cumhurbaşkanlığı namına yerine getirdiği belirlenir.
Genelkurmay Başkanı'nın barış ve savaş dönemlerindeki hukuki konumu bu maddede tanımlanmıştır.
3
Sorumluluk hattını netleştirmek.
Genelkurmay Başkanı'nın doğrudan Cumhurbaşkanı'na sorumlu olduğu sonucuna ulaşılır.
20172017 anayasa değişikliği ile yürütme yetkisi tek elde toplandığı için eski sistemdeki Başbakanlık sorumluluğu Cumhurbaşkanlığına geçmiştir.

Anahtar Kavram

Genelkurmay Başkanı'nın Anayasal Sorumluluğu

İpuçları

1
20172017 değişikliği ile Türkiye'de yürütme erki sadece Cumhurbaşkanı'ndan oluşmaktadır.
2
Genelkurmay Başkanı savaşta Başkomutanlık görevini 'Cumhurbaşkanlığı namına' yerine getirir.
3
Anayasa'nın 117117. maddesinde açıkça Genelkurmay Başkanı'nın kime sorumlu olduğu belirtilmiştir; bu kişi yürütmenin başıdır.

Daha Fazla Pratik

Milli Güvenlik Kurulu'nun sivil ve askeri üyelerini ve bu kurulun güncel yapısını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Soru 193Soru

1982 Anayasası’nın 2017 değişikliği sonrası hükümleri ve yerleşik anayasa hukuku doktrini ışığında, "Olağanüstü Hal (OHAL) Yönetimi" ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Olağanüstü hal döneminde çıkarılan Cumhurbaşkanlığı kararnameleri, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından onaylanıp kanunlaştıktan sonra da Anayasa Mahkemesinin yargısal denetimi dışında kalmaya devam eder.

Cevap

Olağanüstü hal kararnameleri Meclis tarafından onaylanıp kanunlaştıktan sonra yargısal denetim dışında kalmaz; aksine kanun statüsü kazandıkları için Anayasa Mahkemesi tarafından denetlenebilir hale gelirler.
Anayasa’nın 148. maddesi uyarınca olağanüstü hallerde çıkarılan Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin anayasaya aykırılığı iddiasıyla Anayasa Mahkemesinde dava açılamaz. Ancak bu yasak sadece 'kararname' statüsündeki metinler için geçerlidir. Bu kararnameler TBMM tarafından onaylanıp kanunlaştığı andan itibaren birer 'kanun' niteliği kazanır. Kanunlar ise Anayasa Mahkemesi’nin hem şekil hem de esas bakımından denetimine tabidir. Dolayısıyla, onaylanan kararnamelerin yargı denetimi dışında kalmaya devam edeceği yönündeki iddia hukuken yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa'nın 148. maddesini analiz etme.
Olağanüstü hal Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin (OHAL CBK) yargısal denetimi kural olarak kapalıdır.
Anayasa'da OHAL sürecinde hızlı karar alınabilmesi için bu kararnamelere karşı dava açılamayacağı belirtilmiştir.
2
Kararnamenin yasama sürecindeki dönüşümünü inceleme.
OHAL kararnameleri TBMM'ye sunulur ve kabul edildiklerinde artık 'kararname' değil 'kanun' niteliği kazanırlar.
Meclis onayı, yürütmenin düzenleyici işlemini bir yasama işlemine dönüştürür.
3
Kanunların yargısal denetimine ilişkin kuralı uygulama.
Kanunlaşan düzenlemeler için Anayasa'nın 148. maddesindeki 'kararname yasağı' geçerliliğini yitirir.
Anayasa Mahkemesi, kanunlaşan OHAL kararnamelerini hem şekil hem de esas bakımından denetleme yetkisine sahiptir.

Anahtar Kavram

OHAL Kararnamelerinin Kanunlaşması ve Yargısal Denetimi

İpuçları

1
Olağanüstü hal işlemlerinin hangilerinin 'kararname' hangilerinin 'kanun' niteliğinde olduğuna dikkat edin.
2
Anayasa Mahkemesi'nin denetim yetkisi, normun hukuki formuna göre değişir. Kanunlaşan işlemler yargı bağışıklığını kaybeder.
3
Anayasa'nın 148. maddesi sadece 'OHAL CBK'lar için dava açılamaz der; Meclis onayı sonrası bu metinlerin ismi 'Kanun' olarak değiştiği için kısıtlama kalkar.

Daha Fazla Pratik

OHAL kararnameleri ile 'sert çekirdek haklar' dışındaki temel hakların nasıl sınırlandırılabileceğine ve bu sınırlandırmanın ölçülülük ilkesiyle ilişkisine çalışılabilir.
Tahmini Süre:3m 0s
Soru 194Soru

1982 Anayasası'nda 2017 yılında yapılan değişiklikler uyarınca yürütme organı içerisinde yer alan Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların cezai sorumluluklarının işletilmesi süreci ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Meclis soruşturması açılmasına üye tamsayısının beşte üçüyle karar verilirken; Yüce Divan'a sevk kararı üye tamsayısının üçte ikisinin gizli oyuyla alınır.

Cevap

Soruşturma açılmasına üye tamsayısının beşte üçüyle karar verilmesi ve Yüce Divan'a sevk kararı için üye tamsayısının üçte ikisinin gizli oyunun aranması doğru bir ifadedir.
Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar hakkında görevleriyle ilgili suç işledikleri iddiasıyla işletilen süreçte; TBMM üye tamsayısının salt çoğunluğuyla önerge verilir, beşte üçüyle (360) soruşturma açılmasına karar verilir ve üçte ikisinin (400) gizli oyuyla Yüce Divan'a sevk kararı alınır. Bu hiyerarşik ve nitelikli çoğunluk yapısı 2017 Anayasa değişikliğinin temel unsurlarından biridir.

Adım Adım Çözüm

1
Bakanların cezai sorumluluk prosedürünü belirle.
Bakanlar ve Cumhurbaşkanı yardımcıları için Anayasa'nın 106. maddesi uyarınca 105. maddedeki 'Meclis Soruşturması' süreci işletilir.
Yürütme organının bu kanadının cezai sorumluluğu Cumhurbaşkanı ile aynı usullere tabi kılınmıştır.
2
Meclis soruşturması için gerekli sayısal çoğunlukları analiz et.
Önerge için 301 (Salt çoğunluk), Soruşturma açılması için 360 (3/5), Yüce Divan'a sevk için 400 (2/3) oy gereklidir.
Bu nitelikli çoğunluklar anayasal güvence altına alınmış kesin sayılardır.
3
Görevden düşme ve milletvekilliği ile ilişkiyi kontrol et.
Bakan atananın vekilliği sona erer. Yüce Divan'a sevk görevden düşürmez, mahkûmiyet düşürür.
Kuvvetler ayrılığı ilkesi gereği yasama ve yürütme üyelikleri aynı kişide birleşemez.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanı Yardımcıları ve Bakanların Meclis Soruşturması ve Cezai Sorumluluğu

İpuçları

1
Bakanların cezai sorumluluk süreci Cumhurbaşkanı'nın süreci ile aynı sayılara tabidir.
2
Süreci önerge verme (301301), soruşturma açma (360360) ve sevk etme (400400) olarak üç kademede düşünün.
3
Bakanlık ve milletvekilliği aynı anda yürütülemez; atama yapıldığı an yasama üyeliği düşer.

Daha Fazla Pratik

Bakanların görev dışı suçları ile görevle ilgili suçları arasındaki yargılama makamı farklarını inceleyin.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 195Soru

1982 Anayasası’nda 2017 değişikliği ile düzenlenen Cumhurbaşkanlığı seçim süreci, adaylık şartları ve seçimlerin yenilenmesi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İkinci oylamanın referandum şeklinde yapılması durumunda, adayın seçilebilmesi için sandığa gidenlerin kullandığı oyların değil, toplam kayıtlı seçmen tamsayısının salt çoğunluğunun 'evet' oyunu alması gerekir.

Cevap

Referandum aşamasında Cumhurbaşkanı seçilebilmek için 'toplam kayıtlı seçmen sayısının' değil, 'geçerli oyların' salt çoğunluğu (yüzde elliden bir fazlası) yeterlidir.
Cumhurbaşkanlığı seçiminin ikinci turunda tek aday kalmasıyla gidilen halk oylamasında (referandum), adayın seçilmesi için gereken kriter 'geçerli oyların salt çoğunluğu'dur ( %50 + 1 ). 'Toplam kayıtlı seçmen sayısı' üzerinden bir salt çoğunluk aranması, TBMM içindeki bazı nitelikli çoğunluk halleriyle karıştırılabilen ancak seçimlerde uygulanmayan bir yöntemdir.

Adım Adım Çözüm

1
Adaylık kriterlerini değerlendir
Siyasi parti grupları, %5 oy alan partiler ve 100 bin seçmen kuralının doğruluğu onaylandı.
Anayasa 101. madde metninde bu üç grup açıkça sayılmıştır.
2
İkinci tur ve ikame kurallarını incele
Adaylardan birinin çekilmesi veya ölümü halinde alt sıradaki adayın gelmesi kuralının doğruluğu teyit edildi.
Anayasa'da seçimin aksamadan tamamlanması için ikame (yerine koyma) usulü öngörülmüştür.
3
Referandum ve başarısızlık senaryosunu analiz et
Referandumda başarısız olunursa sadece Cumhurbaşkanı seçiminin yenileneceği ve mevcut kişinin görevde kalacağı belirlendi.
Anayasa 101/6 fıkrası bu durumu istisnai olarak düzenlemiştir.
4
Karar yeter sayısını kontrol et
Seçilmek için gereken oyun 'geçerli oyların salt çoğunluğu' olduğu saptandı.
Seçmen tamsayısı (tüm kayıtlı seçmenler) şartı, doğrudan demokrasi araçlarında (referandum gibi) çok daha ağır bir eşik olup anayasal metinde 'geçerli oylar' ifadesi kullanılmıştır.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanlığı Seçiminde Referandum Usulü ve Karar Yeter Sayısı

Alternatif Yöntem

Mantık yürütme: Seçimlerde genellikle 'katılanların/geçerli oyların' oranı baz alınır. 'Kayıtlı seçmen tamsayısı' kriteri Türkiye'de sadece Anayasa değişikliklerinin halk oyuna sunulmasında değil, adaylık başvuruları gibi kısıtlı alanlarda dahi aranmaz; bu eşik çok yüksek olduğu için demokratik katılım ilkesiyle çelişebilir.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 196Soru

1982 Anayasası’nın “Olağanüstü Hal Yönetimi” başlıklı 119. maddesi uyarınca, bu sürecin ilanı, süresi ve denetimi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Türkiye Büyük Millet Meclisi, Cumhurbaşkanının talebiyle olağanüstü hal süresini her defasında 66 ayı geçmemek üzere uzatabilir.

Cevap

Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin olağanüstü hal süresini her defasında 66 ay uzatabileceğini belirten ifade yanlıştır; bu süre en fazla 44 ay olabilir.
Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin (TBMM) olağanüstü hal süresini uzatma yetkisi, 1982 Anayasası'nın 119. maddesinde açıkça düzenlenmiştir. Bu maddeye göre TBMM, Cumhurbaşkanı'nın talebi üzerine süreyi her defasında en fazla 44 ay uzatabilir. Seçenekte belirtilen 66 aylık süre, Cumhurbaşkanı'nın OHAL'i ilk ilan etme aşamasındaki üst sınırdır.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa'nın 119. maddesine göre OHAL ilan yetkisi ve ilk ilan süresini teyit et.
İlan yetkisi Cumhurbaşkanı'ndadır ve bu süre en fazla 66 ay olabilir.
Yürütme organının kriz anlarındaki yetki sınırlarını belirlemek.
2
İlan kararının yürürlüğe giriş ve yasama denetimi usulünü incele.
Karar Resmi Gazete'de yayımlanır ve aynı gün TBMM onayına sunulur.
Demokratik denetim mekanizmasının işletilmesini sağlamak.
3
TBMM'nin süreyi uzatma yetkisini ve süre sınırlarını kontrol et.
TBMM süreyi her defasında en fazla 44 ay uzatabilir.
Anayasa, uzatma süresini ilk ilan süresinden (66 ay) farklı olarak 44 ay ile sınırlamıştır.
4
Uzatma süresindeki istisnai durumları değerlendir.
Savaş halinde 44 aylık uzatma sınırı aranmaz.
Olağanüstü şartların (savaş) getirdiği zorunlulukları karşılamak.

Anahtar Kavram

Olağanüstü Hal İlan ve Uzatma Süreleri Farkı

Daha Fazla Pratik

Olağanüstü hal döneminde çıkarılan Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinin (OHAL CBK) yargısal denetimi ve TBMM onay süreci ile ilgili soruları çözerek konuyu pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 197Soru

Cumhurbaşkanlığı bünyesinde en üst düzey denetim organı olarak görev yapan Devlet Denetleme Kurulunun (DDK), anayasal çerçevede denetim, inceleme ve idari soruşturma yetkisinin kapsamı dışında tutulan yapı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yargı organları

Cevap

Yargı organları
1982 Anayasası'nın 108. maddesinde açıkça belirtildiği üzere, Devlet Denetleme Kurulu yargı organları dışındaki tüm kamu kurum ve kuruluşlarında denetleme, inceleme ve idari soruşturma yapabilir. Yargı organları, mahkemelerin bağımsızlığı ilkesi çerçevesinde bu idari denetimin dışında tutulmuştur.

Adım Adım Çözüm

1
Devlet Denetleme Kurulunun (DDK) anayasal statüsünü belirle.
DDK, Cumhurbaşkanlığına bağlı bir idari denetim organıdır.
Kurumun hiyerarşik yerini belirlemek denetim sınırlarını anlamaya yardımcı olur.
2
DDK'nın denetim yetkisinin anayasal sınırlarını kontrol et.
1982 Anayasası'nın 108. maddesi uyarınca Kurul; tüm kamu kurumlarını, TSK'yı, meslek kuruluşlarını ve sendikaları denetleyebilir ancak yargı organlarını denetleyemez.
Yargı bağımsızlığı ilkesi gereği yürütmeye bağlı bir organın mahkemeleri denetlemesi mümkün değildir.

Anahtar Kavram

Devlet Denetleme Kurulunun Denetim Alanı İstisnası
Tahmini Süre:45s
Soru 198Soru

1982 Anayasası’nda yer alan hükümler çerçevesinde, Milli Güvenlik Kurulu’nun (MGK) yapısı, gündeminin belirlenmesi ve işleyişi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Kurulun gündemi; Cumhurbaşkanı yardımcıları ve Genelkurmay Başkanının önerileri dikkate alınarak Cumhurbaşkanı tarafından düzenlenir.

Cevap

Kurulun gündeminin Cumhurbaşkanı yardımcıları ve Genelkurmay Başkanının önerileriyle Cumhurbaşkanı tarafından belirlendiğini ifade eden seçenek doğrudur.
1982 Anayasası'nın 118. maddesi uyarınca Milli Güvenlik Kurulu'nun gündemi; Cumhurbaşkanı yardımcıları ve Genelkurmay Başkanının önerileri dikkate alınarak Cumhurbaşkanınca düzenlenir. Bu ifade anayasa metniyle tam uyumludur.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa'nın 118. maddesindeki MGK üyelerini incele.
Cumhurbaşkanı yardımcıları, Adalet, Milli Savunma, İçişleri, Dışişleri bakanları (sivil) ile Genelkurmay Başkanı, Kara, Deniz ve Hava Kuvvetleri komutanları (askeri) üyedir.
Üyelik yapısını netleştirmek hatalı seçenekleri elemek için gereklidir.
2
Gündem belirleme prosedürünü kontrol et.
Gündemi Cumhurbaşkanı belirler ancak Cumhurbaşkanı yardımcıları ve Genelkurmay Başkanının önerilerini alır.
Kurulun karar alma sürecindeki hiyerarşiyi anlamak gerekir.
3
2017 değişikliklerinin etkisini analiz et.
Başbakanlık kaldırıldı, Jandarma Genel Komutanlığı üyelikten çıkarıldı ve toplantı süresi iki ayda bir olarak sabitlendi.
Güncel mevzuat bilgisi KPSS sorularında belirleyicidir.

Anahtar Kavram

Milli Güvenlik Kurulu'nun (MGK) Anayasal Statüsü ve İşleyişi

İpuçları

1
MGK'nın sivil ve askeri üyeleri 2017 anayasa değişiklikleri ile yeniden düzenlenmiştir.
2
Başbakanlık makamının ve Jandarma Genel Komutanlığı üyeliğinin sona erdiğini hatırlayın.
3
Kurulun gündemini kimin hazırladığına ve kimlerin sadece öneri sunduğuna odaklanın.

Daha Fazla Pratik

MGK'nın tavsiye kararlarının Cumhurbaşkanı tarafından nasıl değerlendirildiği konusuna çalışabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 199Soru

Anayasal düzenlemeler çerçevesinde, yürütme organının olağanüstü yönetim usullerine başvurma süreci ve bu süreçteki yasama organının denetim yetkileri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Türkiye Büyük Millet Meclisi, Cumhurbaşkanının talebiyle her defasında dört ayı geçmemek üzere süreyi uzatabilir; ancak savaş hallerinde bu dört aylık süre sınırı uygulanmaz.

Cevap

Türkiye Büyük Millet Meclisi, Cumhurbaşkanının talebi üzerine olağanüstü hal süresini her defasında en fazla dört ay uzatabilir; fakat savaş durumunda bu dört aylık kısıtlama geçerli değildir.
Doğru ifade, Türkiye Büyük Millet Meclisinin Cumhurbaşkanının istemi üzerine süreyi her defasında en fazla dört ay uzatabileceğini ve savaş hallerinde bu dört aylık süre sınırının aranmayacağını belirtmektedir. Bu hüküm, 1982 Anayasası'nın 119. maddesinde açıkça düzenlenmiş bir istisnadır.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa'nın 119. maddesindeki süre sınırlarını ve yetki dağılımını analiz etmek.
Olağanüstü halin Cumhurbaşkanı tarafından en fazla 66 ay için ilan edilebildiği, uzatma yetkisinin ise TBMM'de olduğu saptanır.
Yürütme ve yasama organları arasındaki yetki paylaşımını doğru tanımlamak.
2
Süre uzatımı prosedürünü ve özel durumları değerlendirmek.
Uzatma süresinin normalde her defasında 44 ayı geçemeyeceği ancak 'savaş' hali durumunda bu sınırlamanın kaldırıldığı tespit edilir.
Anayasanın olağanüstü durumlarda tanıdığı istisnai esnekliklerin kapsamını belirlemek.

Anahtar Kavram

Olağanüstü Hal (OHAL) Süreleri ve Yasama Denetimi
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 200Soru

1982 Anayasası'na göre, Cumhurbaşkanı seçiminde birinci oylamada gerekli çoğunluğun sağlanamaması ve ikinci oylamaya katılmaya hak kazanan adaylardan birinin ölümü veya seçilme yeterliğini kaybetmesi neticesinde ikinci oylamaya tek adayın kalması durumunda izlenecek prosedür ve olası sonuçlarla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Oylama referandum şeklinde yapılır; adayın seçilebilmesi için geçerli oyların salt çoğunluğunu alması gerekir ve bu çoğunluk sağlanamazsa sadece Cumhurbaşkanı seçimi yenilenir.

Cevap

İkinci oylamaya tek adayın kalması durumunda oylamanın referandum şeklinde yapılacağı, geçerli oyların salt çoğunluğunun aranacağı ve başarısızlık halinde sadece Cumhurbaşkanı seçiminin yenileneceğini belirten seçenek doğrudur.
1982 Anayasası'nın 101. maddesinin 4. fıkrasına göre; ikinci oylamaya tek adayın kalması durumunda oylama referandum şeklinde yapılır. Adayın seçilebilmesi için geçerli oyların salt çoğunluğunu alması gerekir. Bu çoğunluk sağlanamazsa sadece Cumhurbaşkanı seçimi yenilenir. Bu düzenleme, seçim sürecinin kilitlenmesini önlemek ve meclisin görev süresini korumak için tasarlanmış özel bir hükümdür.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci tur sonuçlarını değerlendir
Hiçbir aday salt çoğunluğu (50%+150\% + 1) alamadığı için seçim ikinci tura kalmıştır.
Anayasa madde 101 gereği ilk turda salt çoğunluk şarttır.
2
İkinci tur adaylık durumunu incele
Adaylardan birinin çekilmesi veya ölümü durumunda, birinci turdaki sıraya göre ikame yapılır; ancak sadece tek aday kalırsa süreç değişir.
Referandum aşamasına geçiş koşulunu belirlemek gerekir.
3
Tek aday durumundaki anayasal prosedürü uygula
İkinci oylamaya tek adayın kalması halinde seçim referandum (ooylama) şeklinde yapılır.
1982 Anayasası Madde 101/4 hükmü.
4
Karar yeter sayısını ve başarısızlık sonucunu analiz et
Geçerli oyların salt çoğunluğu aranır. Eğer bu çoğunluk sağlanamazsa 'sadece' Cumhurbaşkanı seçimi yenilenir.
Bu durum, yasama ve yürütme seçimlerinin birlikte yenilendiği Madde 116'dan farklı bir istisnadır.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanlığı Seçimi İkinci Tur Prosedürü ve Referandum Şartı

İpuçları

1
İkinci turda iki adaydan biri kalırsa sürecin nasıl 'halka onay' mekanizmasına dönüştüğünü hatırlayın.
2
Anayasa'nın 101. ve 116. maddeleri arasındaki 'seçimlerin yenilenmesi' kapsamı farkına (sadece biri mi yoksa her ikisi mi?) dikkat edin.
3
Referandumda başarısızlık durumunda Meclis'in durumunun değişip değişmediğini ve salt çoğunluğun hangi sayı kümesi üzerinden (seçmen mi, oy mu?) hesaplandığını analiz edin.

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanının ikinci döneminde TBMM tarafından seçimlerin yenilenmesi kararı alınması durumunda adaylık hakkının nasıl değiştiğini inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
ÖncekiSayfa 10 / 33Sonraki
Yürütme — KPSS Genel Yetenek - Genel Kültür — Sayfa 10 | Examkin