Osmanlı-Türk anayasacılık hareketlerinin başlangıcı kabul edilen Sened-i İttifak (), Batı tarihindeki Magna Carta () ile benzer bir iktidar paylaşımı modeli sergilemektedir.
Buna göre, Sened-i İttifak'ın Tanzimat Fermanı () ve Islahat Fermanı () gibi sonraki belgelerden ayrılan en temel hukuki yönü aşağıdakilerden hangisidir?
- Padişah'ın iradesi dışında bir siyasi gücün varlığını kabul eden, karşılıklı hak ve yükümlülükler içeren bir 'misak' (sözleşme) olmasıCevap
- BPadişah'ın mutlak yetkilerinden tamamen feragat ederek halka seçme ve seçilme hakkı tanıyan ilk modern anayasa olması
- CAvrupalı devletlerin doğrudan baskısı sonucunda hazırlanan ve azınlıklara geniş imtiyazlar veren uluslararası bir metin niteliği taşıması
- DYargı bağımsızlığını sağlayarak Padişah'ın yargısal yetkilerini bağımsız mahkemelere devreden ilk hukuki düzenleme olması
- ETüm tebaayı hukuk önünde eşit kabul eden ve kanun üstünlüğü ilkesini açıkça bir devlet politikası haline getiren bir ferman olması
Cevap
Sened-i İttifak'ı diğer fermanlardan ayıran temel fark, Padişah'ın iradesi dışında başka bir gücün (Ayanlar) varlığını tanıması ve karşılıklı bir sözleşme (misak) niteliğinde olmasıdır.
Doğru seçenek, Sened-i İttifak'ın hukuki niteliğinin bir 'sözleşme' (misak) olduğunu ve Padişah'ın otoritesinin yanında Ayanların varlığının kabul edildiğini ifade etmektedir. Bu durum, belgenin hükümdarın tek taraflı lütfu olan Tanzimat ve Islahat fermanlarından ayrılan en temel özelliğidir ve Magna Carta ile olan paralelliğin de ana sebebidir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Sened-i İttifak'ın Sözleşme (Misak) Niteliği
Daha Fazla Pratik
Sened-i İttifak'ın içeriğinde yer alan 'Adil vergi toplama' ve 'Sadrazamın yetkileri' ile ilgili maddeleri inceleyerek belgenin yönetimsel sınırlarını daha derinlemesine analiz edebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s