1808 yılında Sadrazam Alemdar Mustafa Paşa'nın öncülüğünde hazırlanan ve Padişah II. Mahmut ile taşra aristokrasisini temsil eden Âyanlar arasında imza altına alınan Sened-i İttifak'ın, Osmanlı-Türk anayasacılık hareketleri içerisindeki diğer belgelerden (Tanzimat Fermanı, Islahat Fermanı vb.) ayrılan en belirgin hukuki özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
- Padişahın tek taraflı iradesiyle (ferman yoluyla) değil, iki tarafın karşılıklı rızası ve taahhütlerine dayanan bir 'misak/sözleşme' niteliğinde olmasıCevap
- BTüm Osmanlı tebaasına herhangi bir ayrım gözetmeksizin can, mal ve namus güvenliğini devlet güvencesi altına alan ilk tek taraflı belge olması
- CBatılılaşma etkilerinin en yoğun hissedildiği ve Avrupa hukuk normlarının doğrudan Osmanlı hukukuna aktarıldığı ilk metin olması
- DYasama, yürütme ve yargı yetkilerinin birbirinden ayrıldığı parlamenter bir monarşi düzenine geçişi sağlaması
- EDevletin yönetim şeklini ve hükümdarın yetkilerini belirleyen, halk tarafından seçilmiş bir meclis tarafından hazırlanan ilk anayasa olması
Cevap
Sened-i İttifak'ın en belirgin özelliği, Padişahın tek taraflı iradesiyle değil, Âyanlarla karşılıklı rıza ve taahhütler içeren bir 'misak/sözleşme' şeklinde düzenlenmiş olmasıdır.
Sened-i İttifak (), Türk hukuk tarihinde hükümdarın yetkilerini sınırlayan ilk belgedir. Onu Tanzimat ve Islahat fermanlarından ayıran en kritik fark, bu fermanların Padişahın tek taraflı iradesiyle (tek yanlı işlem) halka haklar 'bahşetmesi' (ihsan), Sened-i İttifak'ın ise Padişah ile Âyanlar arasında karşılıklı rıza ve imzaya dayalı bir 'sözleşme' (misak) olmasıdır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Sened-i İttifak'ın Hukuki Niteliği (Sözleşme/Misak Karakteri)
Tahmini Süre:55s