Türk Borçlar Kanunu (TBK) çerçevesinde borca aykırılık hallerinden biri olan "borcun ifasının borçlunun sorumlu olduğu bir sebeple imkânsızlaşması" (kusurlu imkânsızlık) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Borcun ifası borçlunun sorumlu olduğu bir sebeple imkânsızlaşırsa, borçlu alacaklının bu yüzden uğradığı zararı gidermekle yükümlüdür ve borçlu, borca aykırılıkta kusuru olmadığını ispat etmedikçe sorumluluktan kurtulamaz.Cevap
- BBorçlunun sorumlu olduğu imkânsızlık hallerinde borç kendiliğinden sona erer ve taraflar sadece sözleşmenin kurulmasına güvenmeleri sebebiyle uğradıkları olumsuz zararları talep edebilirler.
- CSözleşmeye aykırılık nedeniyle tazminat davası açan alacaklı, haksız fiil sorumluluğunda olduğu gibi borçlunun ifa etmemede kusurlu olduğunu ispat etmekle yükümlüdür.
- DBorcun gereği gibi ifa edilmemesi durumunda alacaklı sadece borcun aynen ifasını isteyebilir, tazminat talep edebilmesi için borçlunun temerrüde düşürülmesi şarttır.
- EKusurlu imkânsızlık halinde alacaklı, borçlunun yardımcısı olan kişilerin fiillerinden dolayı borçluyu sorumlu tutabilmek için borçlunun bu yardımcıyı seçerken kusurlu olduğunu ispatlamalıdır.
Cevap
Borcun ifası borçlunun sorumlu olduğu bir sebeple imkânsızlaşırsa borçlu zararı gidermekle yükümlüdür ve kusursuzluğunu ispat yükü kendisine aittir.
Türk Borçlar Kanunu'nun 112. maddesi genel borca aykırılık hükmüdür. Bu maddeye göre, borç hiç veya gereği gibi ifa edilmezse borçlu, kendisine hiçbir kusurun yüklenemeyeceğini ispat etmedikçe, alacaklının bu yüzden uğradığı zararı gidermekle yükümlüdür. Kusurlu imkânsızlık durumunda asıl borç sona ermez; içerik değiştirerek tazminat borcuna dönüşür. Burada istenen zarar 'müspet zarar'dır (borç ifa edilseydi alacaklının sahip olacağı durum ile mevcut durum arasındaki fark).
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
TBK m. 112 uyarınca kusurlu imkânsızlık ve ispat yükünün borçlu üzerinde olması.
Daha Fazla Pratik
Borcun ifasının imkânsızlaşmasında borçlunun kusurlu olup olmamasının sonuçlarını karşılaştırmak için TBK 112 ve TBK 136 maddelerini birlikte inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 40s