Hizmet Kusurunun Türleri

Tarihi bir köprünün bakım ve onarımından sorumlu olan bir büyükşehir belediyesi, köprü gövdesindeki derin çatlaklara ilişkin vatandaşlardan gelen başvurular üzerine bölgeye bir teknik ekip sevk etmiştir. Söz konusu ekip, Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu tarafından onaylanan restorasyon projesine ve teknik şartnamelere aykırı şekilde, yapının özgün dokusuyla uyumsuz ve dayanıksız dolgu malzemeleri kullanarak onarımı tamamlamıştır. Ancak onarımdan kısa bir süre sonra bölgedeki normal seyreden mevsimsel yağışlar neticesinde köprü tamamen çökmüş ve kullanılamaz hale gelmiştir.

Bu olayda, idarenin yürüttüğü kamu hizmetinin teknik gerekliliklere ve hukuki düzenlemelere aykırı olarak sunulması sebebiyle ortaya çıkan sorumluluk, aşağıdaki hizmet kusuru türlerinden hangisinin kapsamında yer alır?

Bir bölge orman işletme müdürlüğüne bağlı yangın söndürme ekiplerinin, vatandaşlarca yapılan duman ihbarına rağmen teknik ekipmanların periyodik bakımının aksatılmış olması ve personel koordinasyonundaki eksiklikler nedeniyle olay yerine makul süreyi aşan bir gecikmeyle ulaşması; müdahale sırasında ise yanlış söndürme yöntemi ve kimyasal kullanımı neticesinde sağlam ağaçların yanı sıra çevre arazideki tarım ürünlerine de ciddi zarar vermesi durumunda, idarenin sorumluluğunu doğuran hizmet kusuru türleri aşağıdakilerden hangisinde birlikte verilmiştir?

Bir belediyenin, meteorolojik uyarılar yapılmasına rağmen karla mücadele için hiçbir hazırlık yapmaması ve yoğun kar yağışı başladığında da kar küreme araçlarını hiç sefere çıkarmaması sonucu yolların kapanması ve vatandaşların maddi zarara uğraması durumunda, idarenin sorumluluğu aşağıdaki hizmet kusuru türlerinden hangisi kapsamında değerlendirilir?

Bir belediyeye bağlı fen işleri ekiplerinin yürüttüğü yol onarım çalışmaları kapsamında, yoldaki rögarların kapakları yenileriyle değiştirilmiştir. Ancak kapakların çerçevelere tam olarak oturtulmaması ve gerekli sabitleme işleminin yapılmaması nedeniyle, çalışmanın tamamlanmasından kısa bir süre sonra yoldan geçen bir aracın tekerleğinin kapağa çarpmasıyla kapak yerinden fırlamış ve araçta ağır maddi hasar meydana gelmiştir.

Bu olayda idarenin sorumluluğuna yol açan hizmet kusuru türü aşağıdakilerden hangisidir?

İdare hukukunda hizmet kusuru; kamu hizmetinin kuruluşunda veya işleyişindeki bir aksaklığı ifade eder. Bu aksaklık; hizmetin hiç işlememesi, geç işlemesi veya kötü işlemesi şeklinde tezahür edebilir. Hizmetin kötü işlemesi, idarenin hizmeti sunarken gerekli özen ve dikkati göstermemesi veya organizasyonel eksiklikler nedeniyle hizmetin nesnel standartlara uygun yürütülememesidir.

Buna göre, aşağıdaki senaryolardan hangisi idarenin "hizmetin kötü işlemesi" nedeniyle tazminat ödemekle yükümlü olduğu bir durumu doğrudan örneklendirmektedir?

Bir devlet hastanesinde gerçekleştirilen cerrahi müdahale sırasında, ameliyat ekibinin dikkatsizliği sonucu hastanın vücudunda tıbbi malzeme unutulması ve bu durumun hastada ciddi bir enfeksiyona yol açması, idarenin sorumluluğu açısından aşağıdaki hizmet kusuru türlerinden hangisinin kapsamında değerlendirilir?

Belediye sınırları içerisinde yer alan bir ana su borusunun patlaması üzerine durum ilgililerce belediyeye ihbar edilmiştir. Belediye, herhangi bir teknik engel veya mücbir sebep bulunmamasına karşın, patlayan boruya ancak $48$ saat sonra müdahale ederek onarımı tamamlamıştır. Bu gecikme nedeniyle suyun çevre binaların temeline sızarak maddi hasara yol açması durumunda; idarenin sorumluluğu hizmet kusurunun hangi türü içerisinde değerlendirilir?

Bir kamu üniversitesine ait öğrenci yurdunda, ilgili yönetmelik gereği acil durumlarda her an kullanıma hazır olması gereken yangın tahliye kapılarının idare personeli tarafından "güvenlik ve denetim" gerekçesiyle kilitli tutulması sonucu, çıkan yangın sırasında öğrencilerin binadan tahliyesi gecikmiş ve bir öğrenci dumandan etkilenerek ağır yaralanmıştır.

Bu olayda idarenin tazminat sorumluluğuna yol açan hizmet kusuru türü aşağıdakilerden hangisidir?

Bir devlet üniversitesinden mezun olan öğrenciye verilen diploma belgesinde, idarenin dikkatsizliği sonucu mezun olunan bölüm isminin yanlış yazılması ve bu maddi hata nedeniyle öğrencinin bir iş başvurusunda yeterlilik şartını sağlayamadığı gerekçesiyle elenerek zarara uğraması durumunda, idarenin sorumluluğu hizmet kusurunun hangi türü kapsamında değerlendirilir?

Bir büyükşehir belediyesi, yeni açılan bir yerleşim bölgesine toplu taşıma hizmeti sunacağını resmi olarak duyurmasına ve gerekli durakları inşa etmesine rağmen, ulaşım ihtiyacının başladığı tarihten itibaren bölgeye hiçbir otobüs seferi koymamış ve bu sebeple bölge halkı mağduriyet yaşamıştır. Bu durum, idarenin sorumluluğu açısından aşağıdaki hizmet kusuru türlerinden hangisine örnek teşkil eder?

Bir belediye başkanlığı, imar mevzuatı uyarınca denetlemekle yükümlü olduğu ve üzerinde tehlikeli çatlaklar oluştuğu resmi makamlara ihbar edilen bir binanın teknik incelemesini, personel yetersizliğini ve iş yoğunluğunu gerekçe göstererek 8 ay boyunca ertelemiştir. Bu bekleme süresi zarfında bina kendiliğinden çökmüş ve çevredeki araçlar ile yan binada maddi hasar meydana gelmiştir. Yapılan incelemede, denetimin süresinde yapılması halinde binanın tahliye edilerek kontrollü yıkımının sağlanabileceği tespit edilmiştir.

Bu olayda idarenin sorumluluğuna yol açan hizmet kusuru türü aşağıdakilerden hangisidir?

Merkezi bir sınav organizasyonunu yürüten kamu kurumu, sınav sonuçlarını ilan etmiştir. Ancak değerlendirme sürecinde kullanılan optik okuma sistemindeki bir yazılım hatası nedeniyle, adayların bir kısmının cevap kâğıtları yanlış cevap anahtarı ile eşleştirilmiş ve puanlar hatalı olarak hesaplanmıştır. Bu durum adayların mağduriyetine ve çeşitli maddi zararlara yol açmıştır.

Buna göre, idarenin söz konusu zararı tazmin etmekle yükümlü tutulmasında esas alınan hizmet kusuru türü aşağıdakilerden hangisidir?

Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından işletilen bir otoyolda, kış aylarında trafik güvenliğini sağlamak amacıyla kurulan "Akıllı Buzlanma Erken Uyarı Sistemi", sensörlerin yoldaki donma riskini doğru tespit etmesine rağmen, kontrol yazılımındaki bir kod hatası sebebiyle dijital uyarı tabelalarına bu bilgiyi aktaramamış; aksine tabelalarda "Yol Koşulları Uygundur" ibaresi yer almaya devam etmiştir. Bu hatalı yönlendirme neticesinde, tabeladaki bilgiye güvenerek hızını düşürmeyen sürücülerin karıştığı bir zincirleme trafik kazası meydana gelmiş ve ağır maddi zararlar oluşmuştur.

Bu olayda idarenin tazminat sorumluluğuna yol açan hizmet kusuru türü aşağıdakilerden hangisidir?

Bir büyükşehir belediyesi, itfaiye teşkilatında görevli personeline yeni nesil yangın söndürme araçlarının kullanımı konusunda yeterli teknik eğitimi vermemiş ve bu araçların su basınç sistemlerinin yıllık periyodik kontrollerini yaptırmamıştır. Bölgedeki bir sanayi tesisinde çıkan yangın ihbarı üzerine itfaiye ekipleri yasal müdahale süreleri içerisinde olay yerine ulaşmış; ancak personelin sistemleri doğru çalıştıramaması ve mekanik arızalar sebebiyle yangına etkili müdahale edilememiştir. Bu teknik aksaklıklar sonucunda kontrol altına alınamayan yangın, komşu parsellerdeki depolara sıçrayarak büyük çaplı maddi zarara yol açmıştır.

Buna göre, idarenin mali sorumluluğuna temel teşkil eden hizmet kusuru türü aşağıdakilerden hangisidir?

Bir devlet hastanesinde, merkezi sterilizasyon ünitesindeki cihazların teknik arızası nedeniyle ameliyatlarda kullanılan aletlerin tam olarak dezenfekte edilemediği teknik raporlarla tespit edilmiştir. Buna rağmen hastane yönetimi, ameliyat programını aksatmamak adına mevcut aletlerle operasyonlara devam edilmesi talimatını vermiş ve bu durum sonucunda birçok hastada ağır enfeksiyon vakaları görülmüştür. Bu olayda idarenin tazminat sorumluluğuna yol açan hizmet kusuru türü aşağıdakilerden hangisidir?

Bir vatandaş, ikametgahında gerçekleşen hırsızlık olayını anında ilgili polis merkezine ihbar etmiştir. Polis merkezi ile olay yeri arasındaki mesafenin yaklaşık $2$ kilometre olmasına rağmen, haberleşme birimindeki görevlinin ihbarı devriye ekiplerine aktarmayı ihmal etmesi sonucunda, emniyet güçleri olay yerine ihbardan ancak $50$ dakika sonra intikal edebilmiştir. Bu gecikme nedeniyle failler kıymetli eşyalarla birlikte olay yerinden uzaklaşmıştır.

Bu olayda, idarenin tazminat sorumluluğuna yol açan "hizmet kusuru" türü aşağıdakilerden hangisidir?

Bir il merkezinde, Büyükşehir Belediyesine bağlı Su ve Kanalizasyon İdaresinin sorumluluğundaki ana isale hattında kendiliğinden büyük bir patlama meydana gelmiş ve tonlarca su yola taşmıştır. Çevredeki esnafın durumu derhal kuruma bildirmesine rağmen, arızaya müdahale edecek teknik ekip olay yerine ancak ertesi gün yönlendirilmiştir. Bu gecikme süresince yola taşan sular, eğimin de etkisiyle cadde üzerindeki bir beyaz eşya mağazasını basmış ve mağazadaki ürünlerin büyük bir kısmı kullanılamaz hale gelmiştir.

İdare hukuku ilkeleri çerçevesinde, mağaza sahibinin uğradığı zararın tazmini bağlamında idarenin sorumluluğunun niteliğine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi en isabetlidir?