Kamu Hizmetleri ve Kolluk

Kamu hizmetinin yürütülmesi karşılığında idareye önceden belirli bir bedel ödeyen ve hizmetin işletilmesinden doğacak kâr ile zararı tamamen üstlenen özel kişinin (mültezim) görev aldığı hizmet görülüş usulü aşağıdakilerden hangisidir?

İdari kolluk makamları, kamu düzenini korumak amacıyla hukuk düzeninde genel, soyut ve objektif kurallar koyan "düzenleyici işlemler" yapabildikleri gibi; bu genel kuralları somut olaylara ve kişilere uygulayan "bireysel işlemler" de tesis edebilirler. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bir genel idari kolluk makamı tarafından tesis edilen "bireysel" nitelikteki bir kolluk işlemidir?

İdarenin kamu düzenini sağlamak amacıyla başvuracağı kolluk tedbirleri arasında, ulaşılmak istenen amaca hizmet eden araçlardan temel hak ve özgürlükleri en az sınırlayan olanın tercih edilmesi gerektiğini ifade eden ölçülülük ilkesinin alt unsuru aşağıdakilerden hangisidir?

Emniyet Genel Müdürlüğü bünyesinde görev yapan kolluk görevlileri, İçişleri Bakanlığı tarafından genel güvenliği sağlamak ve suç işlenmesini önlemek amacıyla yayımlanan bir genelge doğrultusunda, şehir merkezindeki bir parkta rutin kimlik kontrolü yapmaktadır. Bu kontrol sırasında bir şahsın çantasında, ruhsatsız bir ateşli silah ve uyuşturucu madde olduğu değerlendirilen paketler ele geçirilmiştir. Kolluk görevlileri, bu bulgular üzerine şahsı derhal muhafaza altına almış ve durumu yetkili mercilere bildirmek üzere işlemlere başlamıştır.

Bu olaydaki kolluk faaliyetlerinin hukuki niteliği, bağlı bulunulan makamlar ve tabi olunan denetim usulü ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Bir ilde düzenlenecek uluslararası bir zirve öncesinde kamu düzenini ve güvenliğini sağlamak amacıyla Vali, zirvenin yapılacağı güzergâh üzerindeki tüm ticari işletmelerin faaliyetlerini üç gün süreyle kısıtlayan bir karar almıştır. Ancak ilgili ilçe belediyesi, kendi sınırları içindeki esnafın mahalli müşterek ihtiyaçlarını ve ekonomik haklarını korumak amacıyla bu kısıtlamanın belediye sınırları içinde uygulanmayacağına dair karşı bir karar almıştır.

Kolluk yetkilerinin yarışması ve çatışması ilkeleri uyarınca, bu hukuki uyuşmazlık hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Türkiye'de 1999 yılında yapılan Anayasa değişikliği ile Yap-İşlet-Devret (YİD) modeli kapsamında idare ile özel hukuk kişileri arasında akdedilen sözleşmelerin hukuki niteliği aşağıdakilerden hangisidir?

Eczane açılması, özel hastane işletilmesi veya özel okul kurulması gibi, idarenin tekelinde bulunmayan bir faaliyetin idarenin tek taraflı bir izniyle özel kişiler tarafından yürütülmesi, aşağıdaki kamu hizmeti görülüş usullerinden hangisine örnektir?

Bir il valiliği, şehir merkezindeki belirli bir mahallede son zamanlarda artış gösteren motosikletli kapkaç olaylarını önlemek amacıyla, söz konusu mahalleye her türlü motosikletin girişini günün her saatinde ve süresiz olarak yasaklamıştır. Ancak yapılan incelemede, bölgede polis denetimlerinin artırılması veya sadece şüpheli görülen araçların kontrol edilmesi gibi temel hak ve özgürlükleri daha az kısıtlayan yöntemlerle de kamu düzeninin sağlanabileceği tespit edilmiştir. Buna göre, idarenin tüm motosikletlerin girişini yasaklayan bu işlemi, ölçülülük ilkesinin aşağıdaki alt unsurlarından hangisine öncelikle aykırılık teşkil etmektedir?

Bir ilçede düzenlenen geleneksel bir festival sırasında, akşam saatlerinde festival alanının çevresindeki bazı işletmelerde aşırı alkol tüketimine bağlı asayiş olaylarının yaşandığı tespit edilmiştir. Bunun üzerine Kaymakam, festivalin devam edeceği üç gün boyunca, kamu düzenini korumak amacıyla ilçe genelindeki tüm marketlerin ve tekel bayilerinin 24 saat boyunca alkol satışı yapmasını yasaklamıştır. Yapılan teknik incelemede asayiş olaylarının sadece akşam 20.00'den sonra ve yalnızca festival alanı çevresindeki üç sokakta yoğunlaştığı rapor edilmiştir. Bu idari işlem, kolluk yetkisinin sınırlandırılmasında geçerli olan ölçülülük ilkesinin aşağıdaki alt unsurlarından hangisine öncelikle aykırılık teşkil eder?

$2863$ sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu uyarınca özel kolluk yetkisine sahip olan Kültür ve Turizm Bakanlığı, yayımladığı bir düzenleyici işlemle ülke genelindeki antik kentlerin ziyaret saatlerini $08.00-20.00$ olarak belirlemiştir. Ancak ilgili ilin valisi, söz konusu antik kentin bulunduğu bölgede artan güvenlik tehditleri ve kamu düzeninin korunması zorunluluğu nedeniyle, antik kente girişleri ikinci bir emre kadar tamamen yasaklamıştır.

İdare hukuku ilkeleri çerçevesinde, kolluk yetkilerinin yarışması ve çatışması bakımından bu durumla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

İdare hukukunda kamu hizmetlerinin görülüş usullerinden biri olan ruhsat (izin) usulünü; imtiyaz, iltizam ve müşterek emanet gibi usullerden ayıran en belirgin nitelik aşağıdakilerden hangisidir?

Kamu düzenini korumak ve muhtemel suçları önlemek amacıyla bir parkta devriye gezen polis memurlarının, o esnada bir şahsın başka birinin çantasını çaldığını görerek şahsı yakalaması ve durumu ilgili makamlara bildirmesi durumunda; yürütülen faaliyetlerin niteliğiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Bir mülki idare amiri, eğitim kurumlarının çevresinde kamu düzenini sağlamak ve gençlerin sağlığını korumak amacıyla, okul binalarına 200 metre mesafede bulunan tüm büfe ve marketlerin, okulun açık olduğu saatlerde sadece öğrencilere değil tüm vatandaşlara yönelik faaliyetlerini tamamen durdurmasına karar vermiştir. Yapılan hukuki incelemede, ulaşılmak istenen amacın (öğrencilerin korunması), işletmelerin tamamen kapatılması yerine sadece öğrencilere satışın yasaklanması veya denetimlerin artırılması gibi hürriyeti daha az kısıtlayan bir yöntemle de gerçekleştirilebileceği tespit edilmiştir. Bu durum dikkate alındığında, söz konusu kolluk işleminin ölçülülük ilkesinin hangi alt unsuru yönünden sakat olduğu söylenebilir?

4283 sayılı Kanun ile düzenlenen, özellikle enerji üretim tesislerinin (termik santrallerin) kurulup işletilmesini amaçlayan ve işletme süresi sonunda tesisin mülkiyetinin idareye devredilmediği kamu hizmeti görülüş usulü aşağıdakilerden hangisidir?

İdarenin bir kamu hizmetini, masrafları, kârı ve zararı kendisine ait olmak üzere sermaye ve teknik imkânlarını sağlayan özel bir kişiye bir sözleşme ile gördürdüğü 'kamu hizmeti imtiyaz usulü'ne ilişkin hukuki esaslar dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Türkiye'de kamu hizmetlerinin özel hukuk kişilerine gördürülmesinde kullanılan 'Yap-İşlet-Devret' (3996 sayılı Kanun) ve 'Yap-İşlet' (4283 sayılı Kanun) modellerinin hukuki rejimi ile 1999 Anayasa değişikliği sonrası oluşan yargısal düzenlemeler dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı bünyesindeki Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü (Özel İdari Kolluk), bir maden işletmesine $3213$ sayılı Maden Kanunu ve ilgili mevzuat çerçevesinde patlayıcı madde kullanımı ve işletme izni vermiştir. Ancak, bölgedeki kritik bir içme suyu barajının gövde güvenliğini tehdit edebilecek heyelan riski ve sismik hareketlilik gerekçesiyle, ilin Valisi (Genel İdari Kolluk), $5442$ sayılı İl İdaresi Kanunu'ndan aldığı yetkiyle söz konusu maden sahasındaki tüm patlatma faaliyetlerini ikinci bir emre kadar yasaklamıştır.

Kolluk yetkilerinin yarışması ve çatışması ilkeleri çerçevesinde, bu olaydaki hukuki durum ile ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

Bir kamu hizmetinin yürütülmesi için gerekli olan tüm taşınmaz, araç, gereç ve sermayenin idare tarafından sağlandığı; ancak hizmetin yönetiminin uzmanlığı bulunan bir özel kişiye bırakıldığı, işletme giderlerinin idarece karşılandığı ve bu özel kişiye tahsil edilen hasılattan pay verildiği kamu hizmeti görülüş usulü aşağıdakilerden hangisidir?

Bir il sınırları içerisinde yer alan stratejik bir barajın göl havzasında, Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından $1380$ sayılı Su Ürünleri Kanunu çerçevesinde belirli koordinatlarda "ticari amaçlı su ürünleri avcılığı" için özel bir ruhsat verilmiş ve avlanma sahaları resmen belirlenmiştir. Ancak İl Valisi, bölgedeki artan sabotaj istihbaratını ve baraj gövdesinin stratejik güvenliğini gerekçe göstererek, $5442$ sayılı İl İdaresi Kanunu’ndaki yetkisine dayanarak baraj gövdesine $1000$ metre mesafedeki tüm sahalarda her türlü sivil faaliyeti ve balıkçılığı süresiz olarak yasaklamıştır.

Bu durumda, Valinin yasaklama kararı ile Bakanlığın verdiği avlanma ruhsatı arasındaki yetki yarışması ve çatışmasına ilişkin aşağıdaki hukuki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

Kamu hizmetlerinin gördürülmesinde klasik usullere alternatif olarak geliştirilen "yeni yöntemler" kapsamında değerlendirilen Yap-İşlet-Devret (YİD) ve Yap-İşlet (Yİ) modellerinin hukuki rejimleri ile uygulama alanları karşılaştırıldığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?