Miras Hukuku

189 soru

Soru 101Soru

Türk Medeni Kanunu uyarınca, ölüme bağlı tasarrufların iptali davası ve bu davanın açılma sürelerine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İptal davası açma hakkı, davacının tasarrufu, iptal sebebini ve kendisinin hak sahibi olduğunu öğrendiği tarihten başlayarak 11 yıl geçmekle düşer.

Cevap

İptal davası açma hakkı, davacının tasarrufu, iptal sebebini ve kendisinin hak sahibi olduğunu öğrendiği tarihten başlayarak 11 yıl geçmekle düşer.
Türk Medeni Kanunu'nun 559559. maddesine göre, iptal davası açma hakkı; davacının tasarrufu, iptal sebebini ve kendisinin hak sahibi olduğunu öğrendiği tarihten başlayarak 11 yıl geçmekle düşer. Bu süre hak düşürücü niteliktedir ve öğrenme ile başlar.

Adım Adım Çözüm

1
Ölüme bağlı tasarrufların iptal sebeplerini ve davanın niteliğini analiz etmek.
İptal davası; ehliyetsizlik, irade sakatlığı, hukuka/ahlaka aykırılık ve şekil noksanlığı hallerinde açılan yenilik doğurucu bir davadır.
Davanın hangi durumlarda ve ne şekilde sonuç doğuracağını saptamak için gereklidir.
2
Dava açma sürelerini Türk Medeni Kanunu m. 559559 çerçevesinde değerlendirmek.
Davacının tasarrufu, iptal sebebini ve hak sahibi olduğunu öğrenmesinden itibaren 11 yıllık sübjektif süre öngörülmüştür.
Hak düşürücü sürelerin doğru tespit edilmesi, davanın usulden reddini önler.

Anahtar Kavram

Ölüme Bağlı Tasarrufların İptali Davasında Hak Düşürücü Süreler

Daha Fazla Pratik

İptal davasının sonuçlarının 'nisbi' (sadece davanın tarafları için sonuç doğurması) özelliği üzerine bir çalışma yapılması önerilir.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 102Soru

Mirasbırakan (M), hazırladığı resmi vasiyetnamede şu tasarruflara yer vermiştir:

I. Malvarlığımın 12\frac{1}{2}'sini kardeşim (K)’ye bırakıyorum; (K)’nın herhangi bir sebeple mirasçı olamaması durumunda bu pay yeğenim (Y)’ye geçecektir.
II. Terekemdeki antika kılıcı arkadaşım (A)’ya bırakıyorum; (A)’nın ölümü halinde bu kılıç (B) Müzesi’ne teslim edilecektir.
III. (K)’nın bu mirasa hak kazanabilmesi için ömür boyu hiçbir siyasi faaliyette bulunmaması ve herhangi bir partiye üye olmaması şarttır.

Mirasın açıldığı tarihte (K) ve (A) sağdır. Bu olayla ilgili Türk Medeni Kanunu hükümleri uyarınca aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: (K)’ya yüklenen şartın hukuka aykırılığı, (K) lehine yapılan mirasçı atamasını tamamen geçersiz kılar; bu durumda yedek mirasçı olarak atanan (Y) mirasçı sıfatını kazanır.

Cevap

Hukuka aykırı koşulun bağlı olduğu mirasçı atamasını geçersiz kılması nedeniyle, miras payının yedek mirasçıya geçeceğini belirten ifade doğrudur.
Türk Medeni Kanunu'nun 515. maddesinin 2. fıkrasına göre, hukuka veya ahlaka aykırı olan koşullar ve yüklemeler, ilişkin bulundukları tasarrufu geçersiz kılar. Mirasçının siyasi özgürlüğünü ağır şekilde kısıtlayan bir şart hukuka aykırı olduğundan, bu şartın yüklendiği mirasçı ataması hükümsüzdür. Bu durumda, atanan mirasçı mirasçı olamadığı için, vasiyetnamede öngörülen yedek mirasçı (Y) onun yerini alır. Diğer yandan, antika kılıcın (A)'dan sonra (B) Müzesi'ne geçecek olması bir 'art vasiyet alacaklısı' atamasıdır (TMK 521, 528).

Adım Adım Çözüm

1
Koşulun Hukuki Niteliğini Belirleme
(K)'ya yüklenen 'siyasi faaliyette bulunmama' şartı kişilik haklarına ve anayasal özgürlüklere aykırıdır.
TMK m. 515/2 uyarınca hukuka veya ahlaka aykırı koşullar tasarrufu geçersiz kılar.
2
Tasarrufun Akıbetini Değerlendirme
(K) lehine yapılan mirasçı ataması geçersiz hale gelir.
Anlamsız koşullar yok sayılırken (TMK 515/2-cümle 2), hukuka aykırı koşullar tasarrufu tamamen hükümsüz bırakır.
3
İkame Türlerini Ayrıştırma
(Y) yedek mirasçı (TMK 520), (B) Müzesi ise art vasiyet alacaklısı (TMK 521-528) konumundadır.
Yedek mirasçılık 'biri olmazsa diğeri' (ikame), art mirasçılık ise 'biri sonra diğeri' (fideikomiser ikame) mantığına dayanır.
4
Sonucu Belirleme
(K) mirasçı olamadığı için, yedek mirasçı (Y) onun yerini alarak mirasçı sıfatını kazanır.
Yedek mirasçı, asıl mirasçının mirasçı olamadığı her durumda (ölüm, red, geçersizlik vb.) hak kazanır.

Anahtar Kavram

Ölüme Bağlı Tasarruflarda Koşul ve İkame Hükümleri

Daha Fazla Pratik

Ölüme bağlı tasarrufların iptali davası sürelerini ve ehliyetsizlik hallerini tekrar ediniz.
Tahmini Süre:3m 0s
Soru 103Soru

Türk Medeni Kanunu uyarınca, ölüme bağlı bir tasarrufun iptali davasında; davacının tasarrufu, iptal sebebini ve kendisinin hak sahibi olduğunu öğrendiği tarihten itibaren davanın açılması gereken hak düşürücü süre aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 11 yıl

Cevap

İptal davası açma hakkı, davacının tasarrufu, iptal sebebini ve kendisinin hak sahibi olduğunu öğrendiği tarihten başlayarak bir yılın geçmesiyle düşer.
Türk Medeni Kanunu'nun 559559. maddesi uyarınca, iptal davası açma hakkı; davacının tasarrufu, iptal sebebini ve kendisinin hak sahibi olduğunu öğrendiği tarihten başlayarak bir yılın geçmesiyle düşer. Bu süre nispi bir hak düşürücü süredir.

Adım Adım Çözüm

1
İlgili yasal düzenlemeyi tespit et.
Türk Medeni Kanunu'nun 559559. maddesi ölüme bağlı tasarrufların iptali davasındaki hak düşürücü süreleri düzenler.
Dava açma süreleri, hak düşürücü nitelikte olduğu için kanun maddesine doğrudan bakılması gerekir.
2
Nispi (öğrenmeye bağlı) süreyi belirle.
Kanuna göre öğrenme tarihinden itibaren başlayan süre 11 yıldır.
Mirasçının dava açma hakkını kullanabilmesi için sürenin başlangıcı, sakatlığı ve hak sahipliğini öğrendiği andır.

Anahtar Kavram

Ölüme Bağlı Tasarrufların İptali Davasında Hak Düşürücü Süreler

Daha Fazla Pratik

İptal davasındaki mutlak sürelerin (iyiniyetli ve kötüniyetli davalılara karşı 10 ve 20 yıl) başlangıç anını inceleyiniz.
Tahmini Süre:45s
Soru 104Soru

Mirasbırakan (M), geride sağ kalan eşi (S), babası (B) ve kendisinden önce vefat etmiş olan annesinin tek mirasçısı olan kardeşi (K)’yı bırakarak vefat etmiştir. Bu durumda, Türk Medeni Kanunu hükümlerine göre mirasın yasal paylaşımı aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Sağ kalan eş mirasın 1/21/2’sini, baba 1/41/4’ünü ve kardeş 1/41/4’ünü alır.

Cevap

Sağ kalan eş mirasın yarısını (1/21/2), kalan yarısı ise baba (1/41/4) ve ölen annenin yerini alan kardeş (1/41/4) arasında paylaştırılır.
Türk Medeni Kanunu uyarınca, sağ kalan eş ikinci zümre (ana ve baba) ile birlikte mirasçı olduğunda mirasın yarısını (1/21/2) alır. Kalan yarısı anne ve babaya 1/41/4’er olarak paylaştırılır. Annenin vefat etmiş olması durumunda, onun payı halefiyet (temsil) yoluyla kendi altsoyuna geçeceği için, mirasın 1/41/4’ü kardeşe, 1/41/4’ü babaya kalır.

Adım Adım Çözüm

1
Mirasçı zümreyi belirleme
İkinci Zümre (Ana-Baba Zümresi)
Mirasbırakanın altsoyu (çocuğu, torunu vb.) bulunmadığı için miras ikinci zümreye geçer.
2
Sağ kalan eşin payını hesaplama
Eşin Payı = 1/21/2
Türk Medeni Kanunu'na göre sağ kalan eş, ikinci zümre ile mirasçı olduğunda terekenin yarısını alır.
3
Zümre başları arasında paylaşım
Baba = 1/41/4, Anne = 1/41/4
Eşten kalan 1/21/2 pay, mirasbırakanın anne ve babasına eşit olarak dağıtılır.
4
Halefiyet (temsil) ilkesini uygulama
Kardeş = 1/41/4
Anne mirasbırakandan önce vefat ettiği için, onun 1/41/4 oranındaki payı halefiyet yoluyla kendi altsoyu olan kardeşe geçer.

Anahtar Kavram

Sağ Kalan Eşin İkinci Zümre ile Mirasçılığı ve Halefiyet İlkesi

İpuçları

1
Mirasbırakanın altsoyu (çocuğu) yoksa, miras anne ve babasının bulunduğu ikinci zümreye geçer.
2
Sağ kalan eşin ikinci zümre ile mirasçılık payı her zaman 1/21/2 (yarım) terekedir.

Daha Fazla Pratik

Eğer mirasbırakanın babası ve annesi de ölmüş olsaydı, eşin payı nasıl değişirdi?
Tahmini Süre:45s
Soru 105Soru

Mirasbırakan (M)(M), 20262026 yılının başında vefat etmiş ve geriye mirasçı olarak yalnızca bir altsoyu (A)(A) kalmıştır. (M)(M), sağlığında düzenlediği vasiyetnamesinde yakın arkadaşı (B)(B)'ye 250.000250.000 TL bırakmış; ölümünden 22 yıl önce de bir vakfa 150.000150.000 TL tutarında bir sağlararası kazandırmada bulunmuştur. (M)(M)'nin net malvarlığının (A)(A)'nın saklı payını karşılamaya yetmediği ve tenkis davası açılması gerektiği saptanmıştır. Buna göre, Türk Medeni Kanunu'ndaki tenkis sırasına ilişkin hükümler dikkate alındığında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Saklı pay tamamlanıncaya kadar öncelikle ölüme bağlı tasarruf olan vasiyet tenkis edilir; bu miktar yetmezse sağlararası kazandırmaya geçilir.

Cevap

Tenkiste öncelik her zaman ölüme bağlı tasarruflardadır; bunlar yetersiz kalırsa sağlararası kazandırmalar tenkis edilir.
Türk Medeni Kanunu'nun 563563. maddesine göre tenkis, saklı pay tamamlanıncaya kadar önce ölüme bağlı tasarruflardan yapılır. Eğer ölüme bağlı tasarrufların tamamı tenkis edildiği halde saklı pay hala karşılanamıyorsa, bu durumda sağlararası kazandırmalara geçilir. Olayda vasiyetname ölüme bağlı bir tasarruf olduğu için tenkis işlemine öncelikle bu miktardan başlanması yasal zorunluluktur.

Adım Adım Çözüm

1
Tasarruf türlerinin belirlenmesi
Vasiyet 'ölüme bağlı tasarruf', vakfa yapılan bağış ise 'sağlararası kazandırma'dır.
Tenkis sırasını belirlemek için öncelikle kazandırmanın niteliği tespit edilmelidir.
2
TMK Madde 563'ün uygulanması
Kanuna göre tenkis önce ölüme bağlı tasarruflardan başlar.
Mirasbırakanın son arzularına öncelik verilmesi ve sağlararası işlemlerin güvenliğinin korunması amaçlanır.
3
Yetersizlik durumunda ikinci sıraya geçilmesi
Vasiyetin tamamı tenkis edilmesine rağmen saklı pay dolmazsa, bağış (sağlararası kazandırma) tenkis edilir.
Sağlararası kazandırmalar ancak ölüme bağlı tasarruflar saklı payı karşılamaya yetmediğinde tenkis sırasına girer.

Anahtar Kavram

Tenkis Sırası (TMK 563)
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 106Soru

Mirasbırakan (M)(M), geride sağ kalan eşi (E)(E) ile babası (B)(B)'yi bırakarak vefat etmiştir. Mirasbırakanın annesi (A)(A) ise hiçbir mirasçı (altsoy) bırakmaksızın (M)(M)'den önce vefat etmiştir.

Buna göre, Türk Medeni Kanunu hükümleri uyarınca mirasbırakan (M)(M)'nin tasarruf oranı (tasarruf edilebilir kısmı) aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 38\frac{3}{8}

Cevap

Mirasbırakanın tasarruf oranı terekenin 38\frac{3}{8}'idir.
Sağ kalan eşin ikinci zümre ile birlikte mirasçı olduğu durumda yasal miras payı 12\frac{1}{2}'dir. Olayda mirasbırakanın annesi ölmüş ve altsoyu bulunmadığı için annenin 14\frac{1}{4}'lük yasal payı da babaya eklenmiş, böylece babanın yasal payı 12\frac{1}{2} olmuştur. Eşin saklı payı yasal payının tamamı (12\frac{1}{2}), babanın saklı payı ise yasal payının 14\frac{1}{4}'ü (12×14=18\frac{1}{2} \times \frac{1}{4} = \frac{1}{8}) olarak hesaplanır. Toplam saklı pay 58\frac{5}{8} olduğundan, mirasbırakanın serbestçe tasarruf edebileceği kısım 38\frac{3}{8} olur.

Adım Adım Çözüm

1
Yasal miras paylarının belirlenmesi
Eş (EE) =12= \frac{1}{2}, Baba (BB) =12= \frac{1}{2}
Sağ kalan eş, ikinci zümre (ana-baba) ile mirasçı olduğunda yasal payı 12\frac{1}{2} olur. Annenin altsoyu (kardeş vb.) bulunmadığından, ikinci zümreye düşen 12\frac{1}{2}'lik payın tamamı babaya kalır.
2
Saklı pay oranlarının hesaplanması
=12= \frac{1}{2}, Baba =18= \frac{1}{8}
Eşin saklı payı, ana-baba zümresiyle mirasçı olduğunda yasal payının tamamıdır (12×1=12\frac{1}{2} \times 1 = \frac{1}{2}). Babanın saklı payı ise yasal payının 14\frac{1}{4}'üdür (12×14=18\frac{1}{2} \times \frac{1}{4} = \frac{1}{8}).
3
Toplam saklı payın bulunması
12+18=58\frac{1}{2} + \frac{1}{8} = \frac{5}{8}
Tereke üzerindeki toplam saklı pay miktarını belirlemek için mirasçıların bireysel saklı payları toplanır.
4
Tasarruf oranının hesaplanması
158=381 - \frac{5}{8} = \frac{3}{8}
Tasarruf oranı, terekenin tamamından toplam saklı pay çıkarılarak bulunur.

Anahtar Kavram

İkinci zümre ile mirasçı olan eşin saklı payı yasal payının tamamı, ana ve babanın saklı payı ise yasal paylarının dörtte biridir.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 107Soru

Mirasbırakan (M)(M)'nin vefatı üzerine yasal mirasçıları olarak eşi (E)(E), annesi (A)(A) ve babası (B)(B) kalmıştır. Ölümden sonra açılan bir davada, evlenme sırasında (M)(M)'nin ayırt etme gücünden sürekli olarak yoksun olduğu gerekçesiyle evliliğin mutlak butlanına karar verilmiş; ancak sağ kalan eş (E)(E)'nin evlenme anında bu durumu bilmediği ve iyiniyetli olduğu mahkemece hüküm altına alınmıştır.

Buna göre, sağ kalan eş (E)(E)'nin yasal miras payı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 12\frac{1}{2}

Cevap

Sağ kalan eşin yasal miras payı 12\frac{1}{2} (mirasın yarısı) kadardır.
Türk Medeni Kanunu'nun 159. maddesine göre, evliliğin butlanına karar verilmiş olsa bile, iyiniyetli eş mirasçılığını korur. Olayda eş (E)(E)'nin iyiniyetli olduğu belirtildiğinden mirasçılık sıfatı devam eder. Yine TMK'nın 499. maddesine göre sağ kalan eş; mirasbırakanın ana ve baba zümresi (2. zümre) ile birlikte mirasçı olursa, mirasın yarısı (12\frac{1}{2}) ona düşer.

Adım Adım Çözüm

1
Evliliğin mutlak butlanla sakat olmasının mirasçılığa etkisini belirlemek.
(E)(E)'nin iyiniyetli olması sebebiyle mirasçılığı devam eder.
Türk Medeni Kanunu m. 159 uyarınca, evliliğin butlanına karar verilmiş olsa bile, iyiniyetli eş mirasçılığını korur.
2
Mirasbırakanın hangi zümre mirasçıları ile eşin birlikte mirasçı olduğunu tespit etmek.
(E)(E), mirasbırakanın annesi (A)(A) ve babası (B)(B) ile yani 2. zümre ile birlikte mirasçıdır.
Mirasbırakanın altsoyu bulunmadığı için miras 2. zümreye (ana-baba koluna) geçer.
3
Yasal miras payı oranını hesaplamak.
Eşin payı 12\frac{1}{2} olarak belirlenir.
TMK m. 499/2 uyarınca, sağ kalan eş ana ve baba zümresi ile birlikte mirasçı olursa mirasın yarısı ona kalır.

Anahtar Kavram

İyiniyetli eşin butlan halindeki mirasçılığı ve 2. zümre payı

Daha Fazla Pratik

Sağ kalan eşin saklı pay oranlarını ve bu oranların yasal pay üzerindeki etkisini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 108Soru

Muris (M)(M), mirasçı olarak sadece oğlu (S)(S)’yi bırakarak 15.02.202615.02.2026 tarihinde vefat etmiştir. Tereke borçları ödendikten sonra kalan net tereke 1.200.0001.200.000 TL’dir. Muris, ölümünden yaklaşık dokuz ay önce (10.05.202510.05.2025 tarihinde) arkadaşı (A)(A)’ya 400.000400.000 TL nakit bağışlamış, ayrıca vasiyetname ile bir yardım derneğine 600.000600.000 TL bırakmıştır. Oğul (S)(S), saklı payının ihlal edildiğini 20.03.202620.03 .2026 tarihinde öğrenmiştir.

Buna göre, açılacak tenkis davası ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Tenkis davası sonucunda yalnızca yardım derneğine yönelik vasiyetnameden indirim yapılır; arkadaş A’ya yapılan bağışlamaya başvurulmaz.

Cevap

Tenkis davası sonucunda saklı pay ihlali öncelikle ölüme bağlı tasarruf olan vasiyetnameden karşılanır; bu miktar yeterli olduğu için bağışlamaya dokunulmaz.
Türk Medeni Kanunu'nun 563. maddesine göre tenkis, saklı pay tamamlanıncaya kadar, önce ölüme bağlı tasarruflardan, bu yetmezse sağlararası kazandırmalardan yapılır. Olayda 200.000200.000 TL'lik saklı pay ihlali, 600.000600.000 TL'lik vasiyetname (ölüme bağlı tasarruf) üzerinden tamamen karşılanabildiği için sıra bir sonraki aşamadaki bağışlamaya gelmez.

Adım Adım Çözüm

1
Tenkis hesabına esas olacak net tereke değerini belirle.
1.200.0001.200.000 (Net tereke) + 400.000400.000 (Ölümden önceki 1 yıl içindeki bağışlama) = 1.600.0001.600.000 TL.
Tenkis hesabı yapılırken net terekeye, tenkise tabi sağlararası kazandırmalar eklenir.
2
Oğul (S)'nin saklı payını hesapla.
Yasal pay 1/11/1 (1.600.0001.600.000 TL), saklı pay oranı 1/21/2. Saklı pay değeri: 800.000800.000 TL.
TMK uyarınca altsoyun saklı payı, yasal miras payının yarısıdır.
3
Tasarruf edilebilir kısmı (tasarruf nisabı) ve ihlali tespit et.
Tasarruf nisabı: 800.000800.000 TL. Yapılan toplam tasarruf: 600.000+400.000=1.000.000600.000 + 400.000 = 1.000.000 TL. İhlal: 200.000200.000 TL.
Mirasbırakanın tasarruf edebileceği sınırı aşan kısım (1.000.000800.000=200.0001.000.000 - 800.000 = 200.000 TL) tenkis edilir.
4
Tenkis sırasını uygula.
Öncelikle vasiyetnameden 200.000200.000 TL indirilir. Kalan 400.000400.000 TL vasiyet alacaklısına kalır, bağışlamaya sıra gelmez.
TMK 563 uyarınca tenkis, saklı pay tamamlanıncaya kadar önce ölüme bağlı tasarruflardan yapılır.

Anahtar Kavram

Tenkis Sırası (Ölüme bağlı tasarrufların sağlararası kazandırmalardan önce tenkis edilmesi kuralı)
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 109Soru

Türk Medeni Kanunu hükümlerine göre, sağ kalan eşin mirasbırakanın altsoyu (birinci zümre) ile birlikte mirasçı olması durumunda yasal miras payı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 14\frac{1}{4}

Cevap

Sağ kalan eşin birinci zümre (altsoy) ile birlikte mirasçı olduğu durumlarda yasal miras payı 14\frac{1}{4}'tür.
Türk Medeni Kanunu'nun 499. maddesine göre, sağ kalan eş mirasbırakanın altsoyu (çocuklar, torunlar vb.) ile birlikte mirasçı olursa, mirasın dörtte birini (14\frac{1}{4}) alır. Geriye kalan dörtte üçlük kısım ise altsoy arasında paylaştırılır.

Adım Adım Çözüm

1
Mirasçı gruplarının belirlenmesi
Olayda sağ kalan eş ve mirasbırakanın altsoyu (birinci zümre) bulunmaktadır.
Miras paylaşımı yapılabilmesi için eşin hangi zümre ile birlikte mirasçı olduğunun tespiti gerekir.
2
TMK Madde 499 hükmünün uygulanması
Kanun gereği eş, altsoy ile birlikteyse mirasın 14\frac{1}{4}'ünü alır.
Yasal miras payları kanunda zümre esasına göre sabit olarak belirlenmiştir.

Anahtar Kavram

Sağ Kalan Eşin Sabit Miras Payları

İpuçları

1
Eşin miras payı, birlikte mirasçı olduğu grubun (zümrenin) uzaklığına göre artar.

Daha Fazla Pratik

Sağ kalan eşin ikinci zümre (ana-baba) ile mirasçı olduğu durumdaki payını tekrar ediniz.
Tahmini Süre:30s
Soru 110Soru

Mirasbırakan (M), hazırladığı vasiyetnamede şu ifadeye yer vermiştir: "Malvarlığımın 1/31/3 oranındaki kısmını üniversite arkadaşım (A)’ya bırakıyorum; ancak (A)’nın bu payı kazanabilmesi için tıp fakültesini bitirmiş olması şarttır." Mirasın açıldığı tarihte (A) halen tıp fakültesinde öğrencidir.

Buna göre, söz konusu ölüme bağlı tasarrufun hukuki niteliği ve (A)’nın mirasçılık durumu ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bu bir mirasçı atama tasarrufudur ve (A), geciktirici koşul gerçekleşinceye kadar mirasçılık sıfatını ve payı kazanamaz.

Cevap

Yapılan tasarruf bir mirasçı atamadır ve geciktirici koşul nedeniyle hak kazanımı koşulun gerçekleştiği ana kadar ertelenir.
Türk Medeni Kanunu'nun 516. maddesi uyarınca, mirasbırakanın malvarlığının tamamı veya belli bir oranı için bir kimseyi mirasçı ataması mümkündür. Olayda 1/31/3 oranı belirtildiği için bu bir 'mirasçı atama'dır. Ayrıca TMK 515 uyarınca ölüme bağlı tasarruflar koşullara bağlanabilir. 'Kazanabilmesi için mezun olması şarttır' ifadesi bir geciktirici koşul (taliki şart) niteliğinde olup, mirasçı sıfatının kazanılmasını mezuniyet anına kadar erteler. Bu nedenle mirasçı sıfatının ancak koşul gerçekleşince kazanılacağını belirten ifade doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Tasarrufun kapsamını analiz et.
Mirasbırakan terekesinin 1/31/3 gibi belirli bir oranını bırakmıştır.
TMK 516/2 maddesine göre, malvarlığının tamamı veya belli bir oranı üzerinde yapılan tasarruflar 'mirasçı atama' niteliğindedir.
2
Eki (şartı) değerlendir.
Mezuniyet şartı, mirasın kazanılmasını gelecekteki şüpheli bir olaya bağlayan bir 'geciktirici koşul'dur.
"Kazanabilmesi için şarttır" ifadesi, TMK 515 kapsamında bir koşul (şart) teşkil eder ve hakkın kazanılmasını askıya alır.
3
Mirasın açılma anındaki durumu belirle.
(A), mirasın açıldığı an mirasçı olamaz; koşul gerçekleştiğinde (mezun olduğunda) mirasçı sıfatını kazanacaktır.
Geciktirici koşula bağlı tasarruflarda, mirasçı sıfatı ancak koşulun gerçekleşmesiyle doğar.

Anahtar Kavram

Mirasçı Atama ve Geciktirici Koşul Ayrımı

Daha Fazla Pratik

Mirasçı atama ile belirli mal bırakma arasındaki farkları (borç sorumluluğu, külli/cüzi halefiyet) içeren bir tabloyu inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 111Soru

Mirasbırakan (M)(M), geride sağ kalan eşi (E)(E), annesi (A)(A) ve babası (B)(B) kalacak şekilde vefat etmiştir. Mirasbırakanın babası (B)(B), mirasbırakana karşı işlediği ağır bir suç nedeniyle mirastan yoksun (mahrum) kalmıştır. (B)(B)'nin tek mirasçısı mirasbırakanın kardeşi olan (K)(K)'dır. Mirasbırakan (M)(M), yaptığı vasiyetname ile tüm malvarlığını bir vakfa bırakmıştır.

Buna göre, saklı paylar toplamı mahsup edildikten sonra vakfın alabileceği en yüksek pay olan tasarruf oranı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 7/167/16

Cevap

Mirasbırakanın terekesi üzerindeki tasarruf oranı 7/167/16'dır.
Doğru yanıt olan 7/167/16 seçeneği, yasal miras payları üzerinden güncel saklı pay oranlarının (Eş: 1/11/1, Anne: 1/41/4, Kardeş: 00) doğru uygulanmasıyla elde edilen tasarruf edilebilir miktarı temsil etmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Yasal mirasçıların ve yasal miras paylarının belirlenmesi
Eş (EE) = 1/21/2, Anne (AA) = 1/41/4, Kardeş (KK) = 1/41/4
Altsoy olmadığı için miras 2. zümreye geçer. Eşin 2. zümre ile mirasçılığı durumunda payı 1/21/2'dir. Kalan 1/21/2, anne ve baba arasında eşit paylaşılır (1/41/4 - 1/41/4). Baba mirastan yoksun olduğu için onun payı halefiyet yoluyla altsoyu olan kardeşe geçer.
2
Mirasçıların saklı pay oranlarının ve miktarlarının hesaplanması
Eş = 1/21/2, Anne = 1/161/16, Kardeş = 00
Sağ kalan eş, anne ve baba zümresiyle mirasçı olduğunda saklı payı yasal payının tamamıdır (1/2×1=1/21/2 \times 1 = 1/2). Anne ve babanın saklı payı yasal paylarının 1/41/4'üdür (1/4×1/4=1/161/4 \times 1/4 = 1/16). Kardeşlerin saklı payı 2007 değişikliği ile kaldırıldığı için 00'dır.
3
Toplam saklı pay miktarının bulunması
9/169/16
Eşin ve annenin saklı payları toplanır: 1/2+1/16=8/16+1/16=9/161/2 + 1/16 = 8/16 + 1/16 = 9/16.
4
Tasarruf oranının (edilebilir kısmın) hesaplanması
7/167/16
Tasarruf oranı, terekenin tamamından toplam saklı payın çıkarılmasıyla bulunur: 19/16=7/161 - 9/16 = 7/16.

Anahtar Kavram

Sağ kalan eşin 2. zümre ile mirasçılığında saklı payı yasal payının tamamı iken, anne ve babanın saklı payı yasal paylarının dörtte biridir; kardeşlerin ise saklı pay hakları bulunmamaktadır.

Daha Fazla Pratik

Benzer bir soruda eşin olmadığı ve sadece anne-baba ile kardeşlerin kaldığı senaryoyu çözerek oranların değişimini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 112Soru

Türk Medeni Kanunu’na göre mirasçıların, paylaşma anına kadar tereke üzerindeki hak ve borçlara bir bütün olarak, belirli paylara ayrılmaksızın sahip olmalarını ve birlikte hak sahibi olmalarını ifade eden mülkiyet rejimi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Elbirliği mülkiyeti

Cevap

Elbirliği mülkiyeti
Elbirliği mülkiyeti, mirasın açılmasıyla birlikte birden çok mirasçı arasında kendiliğinden kurulan mülkiyet türüdür. Bu türde mirasçılar tereke üzerinde belirli paylara sahip değil, bütüne ortaktırlar ve paylaşmaya kadar bu durum devam eder.

Adım Adım Çözüm

1
Mirasın açılması ve mirasçı durumunun tespiti
Birden çok mirasçının bulunması durumunda mirasın açılmasıyla (ölümle) birlikte tereke bir bütün olarak mirasçılara geçer.
Miras hukukunda külli halefiyet ilkesi gereği mirasçılar terekeye kendiliğinden sahip olurlar.
2
Ortaklığın niteliğinin belirlenmesi
Türk Medeni Kanunu madde 640640 uyarınca mirasçılar tereke malları üzerinde 'elbirliğiyle' hak sahibi olurlar.
Kanun koyucu, mirasın paylaşılmasına kadar terekenin korunması ve bütünlüğünün bozulmaması için bu mülkiyet türünü öngörmüştür.
3
Paylı mülkiyet ile ayrımının yapılması
Elbirliği mülkiyetinde mirasçıların payları belirlenmiş değildir; tasarruf için kural olarak oybirliği gerekir.
Miras paylaşılmadan önce hiçbir mirasçı tereke mallarından bir parça üzerinde tek başına hak iddia edemez.

Anahtar Kavram

Miras Ortaklığında Elbirliği Mülkiyeti
Tahmini Süre:45s
Soru 113Soru

Mirasbırakan (M), terekede yer alan taşınmazların dışında önemli bir nakit varlığı ve binek araçları bulunmasına rağmen, düzenlediği vasiyetnamede şu ifadeye yer vermiştir: "Tüm taşınmazlarımı çocukluk arkadaşım (A)’ya bırakıyorum; ancak (A)’nın herhangi bir sebeple mirası kazanamaması halinde bu taşınmazların (B)’ye geçmesini istiyorum. Ayrıca taşınmazları devralan kişi, her yıl bu taşınmazlardan elde edilecek kira gelirinin 1/51/5’ini bir burs fonuna bağışlamalıdır."

Buna göre, vasiyetnamedeki tasarrufların hukuki niteliği ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: (A) belirli mal vasiyeti alacaklısı, (B) yedek vasiyet alacaklısı konumundadır; burs bağışı talebi ise bir yüklemedir.

Cevap

Yapılan tasarruf belirli bir mal grubuna (taşınmazlar) yönelik olduğu için belirli mal vasiyetidir; (A)'nın kazanamaması ihtimaline binaen (B)'nin öngörülmesi yedek vasiyetli atamasıdır ve bir eylem yapma talimatı yükleme niteliğindedir.
Doğru seçenek, tasarrufun terekedeki belirli bir mal grubuna (taşınmazlar) yönelik olması nedeniyle 'belirli mal vasiyeti' olduğunu, (A)'nın mirası kazanamaması durumu için (B)'nin belirlenmesi nedeniyle 'yedek vasiyetli' atandığını ve kira gelirinden bağış yapılması talimatının bir 'yükleme' (mükellefiyet) teşkil ettiğini doğru bir şekilde bir araya getirmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Tasarrufun kapsamını belirle.
Belirli mal vasiyeti.
Mirasbırakan terekenin tamamını veya bir oranını değil, belirli bir mal grubunu (taşınmazları) mirasçı atamaksızın bırakmıştır (TMK m. 517).
2
Atama türünü (ikame) analiz et.
Yedek vasiyet alacaklısı ataması.
Mirasbırakan, asıl vasiyetlinin (A) mirası reddetmesi veya başka bir sebeple kazanamaması hali için bir başkasını (B) atamıştır (TMK m. 520).
3
İlave talimatın niteliğini saptan.
Yükleme (Mükellefiyet).
Kira gelirinin bir kısmının bağışlanması talebi, bir hakkın kazanılmasını erteleyen bir koşul (şart) değil, mirasçılara veya vasiyetlilere yüklenen bir yapma borcudur (TMK m. 515).

Anahtar Kavram

Ölüme Bağlı Tasarrufların Maddi İçeriği: Mirasçı Atama, Belirli Mal Vasiyeti, Yedekleme ve Yükleme Ayrımı

İpuçları

1
Mirasbırakanın terekesindeki malların tamamını mı yoksa sadece belirli bir kısmını mı (taşınmazlar) bıraktığına dikkat edin.
2
Bir hak sahibinin mirası kazanamaması ihtimali için yapılan atamalara 'ikame' (yedekleme) denildiğini hatırlayın.

Daha Fazla Pratik

TMK m. 515, 516, 517 ve 520 maddelerini karşılaştırmalı olarak inceleyerek, vasiyetnamelerdeki 'şart' ve 'yükleme' arasındaki ince farkı örnek senaryolarla pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 114Soru

Mirasbırakan (M), ulaşımın kesildiği olağanüstü bir durumda ağır yaralanmış ve öleceğine ikna olduğu bir anda yanında bulunan iki arkadaşına son arzularını açıklamıştır. (M), olaydan sağ kurtulmuş ve kısa süre sonra normal koşulların bulunduğu bir yerleşim yerine ulaşarak tedavi altına alınmıştır.

Türk Medeni Kanunu hükümleri uyarınca, mirasbırakanın sağ kurtulması durumunda bu "sözlü vasiyetnamenin" hukuki akıbetiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Mirasbırakan için diğer şekillerde vasiyetname yapma imkânının doğduğu günden itibaren bir ay geçince vasiyetname hükümden düşer.

Cevap

Mirasbırakan için diğer şekillerde vasiyetname yapma imkânının doğduğu günden itibaren bir ay geçince sözlü vasiyetname hükümden düşer.
Türk Medeni Kanunu'nun 541. maddesine göre, sözlü vasiyetname yapmış olan mirasbırakan için daha sonra diğer şekillerde (resmi veya el yazılı vasiyetname) vasiyetname yapma imkânı doğarsa, bu imkânın doğduğu tarihten itibaren bir ay geçmekle sözlü vasiyetname kendiliğinden hükümsüz hale gelir.

Adım Adım Çözüm

1
Olaydaki vasiyetname türünü belirle.
Olağanüstü durum ve sözlü beyan nedeniyle bu bir 'Sözlü Vasiyetname'dir.
Yazılı vasiyetname yapma imkânının bulunmadığı acil durumlarda başvurulan istisnai yoldur.
2
Mirasbırakanın sağ kurtulması durumundaki geçerlilik süresini kontrol et.
TMK m. 541 uyarınca bir aylık süre tespit edilir.
Sözlü vasiyetname geçici ve istisnai bir yol olduğu için normal koşullara dönüldüğünde geçerliliğini yitirmesi gerekir.
3
Sürenin başlangıç noktasını belirle.
Normal yollarla vasiyet yapma imkânının doğduğu andan itibaren süre başlar.
Mirasbırakanın iradesini yasal yollarla (noter veya el yazısı) tekrar açıklayabilme yeteneğine kavuşması esastır.

Anahtar Kavram

Sözlü vasiyetnamenin hükümden düşmesi (TMK 541)

Daha Fazla Pratik

Sözlü vasiyetnamede tanıkların mahkemeye başvuru usulünü ve beyan yükümlülüklerini inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 115Soru

Mirasbırakan (M); geride sağ kalan eşi (S), hayatta olan annesi (A) ve kendisinden önce, ölümüne kesin gözle bakılmayı gerektiren bir durum içinde kaybolan ve hakkında gaiplik kararı çıkarılmış olan kardeşi (K)’nın hayatta olan tek çocuğu (T)’yi bırakarak vefat etmiştir. Bu durumda Türk Medeni Kanunu hükümlerine göre mirasın paylaşımı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Sağ kalan eş mirasın 1/21/2’sini, anne (A) 1/41/4’ünü ve kardeşin çocuğu (T) 1/41/4’ünü alır.

Cevap

Sağ kalan eş mirasın 1/21/2’sini, anne 1/41/4’ünü ve kardeşin çocuğu (T) 1/41/4’ünü alır.
Mirasbırakanın altsoyu olmadığı için miras ikinci zümreye kalır; bu durumda eş mirasın yarısını (1/21/2) alır. Kalan yarım pay anne ve baba hatlarına eşit dağıtılır (1/41/4’er). Anne sağ olduğu için kendi payını alır. Baba ölmüş olduğu için onun payı halefiyet yoluyla altsoyuna geçer. Kardeş gaip olduğu için onun payı da kendi çocuğu olan (T)’ye intikal eder.

Adım Adım Çözüm

1
Aktif mirasçı zümresini belirle.
Mirasbırakanın altsoyu (1. zümre) bulunmadığı için miras ikinci zümreye (ana-baba zümresi) geçer.
Zümre sistemine göre üst zümrede mirasçı bulunması alt zümrenin mirasçılığını engeller.
2
Sağ kalan eşin yasal miras payını hesapla.
Eş, ikinci zümre ile birlikte mirasçı olduğunda yasal payı 1/21/2 olur.
Türk Medeni Kanunu Madde 499 uyarınca eşin ikinci zümre ile ortaklığı bu oranı gerektirir.
3
Kalan miras payını ikinci zümre kökleri arasında paylaştır.
Mirasın kalan 1/21/2’lik kısmı anne (A) ve baba (B) hatları arasında eşit (1/41/4 - 1/41/4) olarak bölünür.
İkinci zümrede ana ve baba eşit pay sahibidir.
4
Halefiyet ilkesini ve gaipliğin etkisini uygula.
Baba (B) önceden ölmüştür ve payı kendi altsoyuna geçer. Kardeş (K) gaip olsa da halefiyet yoluyla payı kendi çocuğu olan (T)’ye geçer.
Gaiplik kararı mirasın açılmasını engellemez; gaip mirasbırakandan önce ölmüş kabul edilirse payı altsoyuna (halefine) geçer.

Anahtar Kavram

İkinci zümrede eşin miras payı ve halefiyet ilkesi ile gaipliğin birleşimi.

Daha Fazla Pratik

Eşin üçüncü zümre başları (büyükanne/büyükbaba) ile mirasçı olduğu ve amca/hala/dayı/teyze gibi yan soyların durumunu içeren bir soru çözerek zümreler arası farkı pekiştirin.
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 116Soru

Türk Medeni Kanunu hükümleri uyarınca, aşağıdakilerden hangisi ölüme bağlı tasarrufların iptali davasının sebeplerinden biri değildir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Tasarrufun saklı pay kurallarına aykırı olarak yapılmış olması

Cevap

Tasarrufun saklı pay kurallarına aykırı olarak yapılmış olması ölüme bağlı tasarrufların iptali davasının sebeplerinden biri değildir.
Türk Medeni Kanunu'nun 557. maddesinde ölüme bağlı tasarrufların iptal sebepleri sınırlı sayıda sayılmıştır. Bunlar; ehliyetsizlik, irade sakatlığı (yanılma, aldatma, korkutma, zorlama), içeriğin hukuka veya ahlaka aykırı olması ve şekil noksanlığıdır. Tasarrufun saklı pay kurallarına aykırı olması ise bir iptal sebebi değil, TMK madde 560 ve devamında düzenlenen tenkis davasının konusudur.

Adım Adım Çözüm

1
Türk Medeni Kanunu (TMK) Madde 557'de yer alan iptal sebeplerini gözden geçiriniz.
İptal sebepleri; ehliyetsizlik, irade sakatlığı, hukuka/ahlaka aykırılık ve şekil noksanlığı olarak belirlenmiştir.
Davanın yasal dayanağını tespit etmek için gereklidir.
2
Saklı pay ihlalinin hukuki sonucunu analiz ediniz.
Saklı pay ihlali, tasarrufu tamamen geçersiz kılmaz; sadece ihlal edilen miktarın indirilmesini (tenkisini) sağlar.
İptal davası ile tenkis davası arasındaki temel farkı ayırt etmek için gereklidir.

Anahtar Kavram

İptal davası ile tenkis davası arasındaki farklar
Tahmini Süre:45s
Soru 117Soru

Mirasbırakanın tek taraflı bir irade beyanıyla oluşturduğu el yazılı vasiyetnamenin şekli geçerliliğine ilişkin Türk Medeni Kanunu'nda yer alan düzenlemeler dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Vasiyetnamenin geçerli olabilmesi için yapıldığı yıl, ay ve günün belirtilmesi; başından sonuna kadar mirasbırakanın el yazısıyla yazılması ve imzalanması zorunludur.

Cevap

El yazılı vasiyetnamenin geçerli olabilmesi için yapıldığı yıl, ay ve günün belirtilmesi; başından sonuna kadar mirasbırakanın el yazısıyla yazılması ve imzalanması zorunludur.
Türk Medeni Kanunu m. 538538 uyarınca, el yazılı vasiyetnamenin yapıldığı yıl, ay ve gün gösterilerek başından sonuna kadar mirasbırakanın el yazısıyla yazılmış ve imzalanmış olması şekli geçerlilik için zorunludur.

Adım Adım Çözüm

1
İlgili kanun maddesinin saptanması
Türk Medeni Kanunu'nun 538538. maddesi el yazılı vasiyetnamenin şartlarını belirler.
Vasiyetnamenin şekli geçerliliği kanunla sıkı şartlara bağlanmıştır.
2
Zorunlu unsurların kontrol edilmesi
El yazısı (tüm metin), tam tarih (gün/ay/yıl) ve imza unsurlarının varlığı incelenir.
Bu unsurlardan birinin eksikliği vasiyetnameyi sakatlar.

Anahtar Kavram

El Yazılı Vasiyetnamenin Şekil Şartları

İpuçları

1
El yazılı vasiyetnamede 'el yazısı' kavramının neleri kapsadığını düşünün.
2
Tarih ve imzanın vasiyetnamede bulunma şekli ve yerine odaklanın.

Daha Fazla Pratik

Resmi vasiyetnamede tanıkların ve memurun katılımı ile el yazılı vasiyetname arasındaki farkları inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 118Soru

Mirasbırakan (A)(A), sağlığında evlat edindiği (B)(B) ile kendisinden önce vefat eden kızından olma torunu (C)(C) ve sağ kalan eşi (D)(D)'yi mirasçı olarak bırakarak vefat etmiştir. Mirasbırakanın annesi (M)(M) de hayattadır. Mirasbırakan (A)(A), düzenlediği bir vasiyetname ile terekesinin tamamı üzerinde tasarruf etmek istediğini belirtmiştir.

Buna göre, Türk Medeni Kanunu hükümlerine göre mirasbırakanın vasiyetname ile üzerinde serbestçe tasarruf edebileceği oran (tasarruf oranı) terekenin ne kadarıdır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 3/8

Cevap

Mirasbırakanın tasarruf edebileceği oran terekenin 3/83/8'idir.
Mirasbırakanın hem evlatlığı hem de vefat eden çocuğunun yerini alan torunu birinci zümre mirasçısıdır. Sağ kalan eş, birinci zümre ile birlikte mirasın 1/41/4'üne sahiptir. Saklı paylar hesaplanırken; eş yasal payının tamamını (1/41/4), altsoylar ise yasal paylarının yarısını (3/43/4'ün yarısı olan 3/83/8) saklı pay olarak alır. Toplam saklı pay 1/4+3/8=2/8+3/8=5/81/4 + 3/8 = 2/8 + 3/8 = 5/8 eder. Tasarruf oranı ise 15/8=3/81 - 5/8 = 3/8 olarak bulunur.

Adım Adım Çözüm

1
Yasal mirasçıları ve yasal miras paylarını belirleyin.
(D)=1/4(D) = 1/4, Evlatlık (B)=3/8(B) = 3/8, Torun (C)=3/8(C) = 3/8. Anne (M)(M) mirasçı değildir.
Türk Medeni Kanunu'na göre altsoy (evlatlık ve torun dahil) varken ikinci zümre (anne) mirasçı olamaz. Eş, birinci zümre ile birlikteyken mirasın 1/41/4'ünü alır.
2
Her bir mirasçının saklı pay oranını hesaplayın.
(D)=1/4(D) = 1/4, Evlatlık (B)=3/16(B) = 3/16, Torun (C)=3/16(C) = 3/16.
TMK m. 506 uyarınca saklı pay; altsoy için yasal payın yarısı (3/8×1/2=3/163/8 \times 1/2 = 3/16), sağ kalan eş için ise altsoy ile birlikteyken yasal payın tamamıdır (1/4×1=4/161/4 \times 1 = 4/16).
3
Toplam saklı payı bularak tasarruf oranına ulaşın.
Toplam Saklı Pay =10/16=5/8= 10/16 = 5/8; Tasarruf Oranı =15/8=3/8= 1 - 5/8 = 3/8.
Terekenin tamamından (16/1616/16) saklı paylar toplamı çıkarıldığında elde edilen kısım mirasbırakanın serbestçe tasarruf edebileceği oranı verir.

Anahtar Kavram

Saklı Pay ve Tasarruf Oranı Hesaplaması

Daha Fazla Pratik

Eşin ikinci zümre (ana-baba) ile birlikte mirasçı olduğu durumlardaki saklı pay oranlarını ve torunların halefiyet yoluyla mirasçılığını tekrar ediniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 119Soru

Muris (M)(M), sağlığında iki çocuğundan biri olan (A)(A)’nın mali durumu bozulan ve kapanma tehlikesiyle karşı karşıya kalan ticari işletmesini kurtarmak amacıyla (A)(A)’nın piyasaya olan 2.000.0002.000.000 TL tutarındaki borcunu ödeyerek onu bu yükten kurtarmıştır. Muris (M)(M), bu işlemi gerçekleştirirken denkleştirmeye ilişkin herhangi bir muafiyet veya aksi yönde bir irade beyanında bulunmamıştır. (M)(M)’nin vefatı üzerine diğer mirasçısı (B)(B), bu ödemenin miras paylaşımında hesaba katılmasını talep etmektedir.

Buna göre, Türk Medeni Kanunu hükümleri uyarınca söz konusu kazandırmanın akıbetiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Altsoyun borçtan kurtarılması, onun iktisadi durumunu düzeltmeye veya sürdürmeye yönelik bir kazandırma olduğundan, muris aksini açıkça belirtmedikçe kanun gereği denkleştirmeye tabidir.

Cevap

Altsoyun borçtan kurtarılmasına yönelik kazandırma, muris tarafından aksine bir irade beyan edilmediği sürece kanuni karine gereği mirasta denkleştirmeye tabidir.
Türk Medeni Kanunu'nun 669. maddesinin 2. fıkrasına göre, mirasbırakanın miras payına mahsuben altsoyuna yapmış olduğu kuruluş sermayesi, bir borcun silinmesi veya borçtan kurtarılması gibi sağlararası kazandırmalar, aksi muris tarafından açıkça öngörülmedikçe denkleştirmeye tabidir. Olayda (A)'nın ticari borcunun ödenmesi bu kapsamda bir 'borçtan kurtarma'dır ve muris muafiyet öngörmediği için denkleştirme zorunludur.

Adım Adım Çözüm

1
Kazandırma yapılan kişinin sıfatını belirle.
Kazandırma murisin altsoyu (çocuğu) olan (A)'ya yapılmıştır.
Altsoya yapılan kazandırmalarda TMK m. 669/2'deki özel karine uygulanır.
2
Kazandırmanın niteliğini ve amacını analiz et.
Kazandırma, altsoyun ticari işletmesini kurtarmak amacıyla yapılan bir 'borçtan kurtarma' işlemidir.
TMK m. 669/2; çeyiz, kuruluş sermayesi veya borçtan kurtarma gibi işlemleri denkleştirme kapsamında sayar.
3
Murisin aksi yönde bir iradesi olup olmadığını kontrol et.
Olayda muris (M)'nin denkleştirmeden muafiyet yönünde bir beyanı bulunmamaktadır.
Karinenin aksine irade ispatlanmadığı sürece denkleştirme yükümlülüğü devam eder.
4
Sonucu Türk Medeni Kanunu hükmüyle eşleştir.
Yapılan kazandırma miras payına mahsuben yapılmış sayılır ve denkleştirmeye tabi tutulur.
Yasal düzenleme altsoyu korumak yerine mirasçılar arası eşitliği sağlamayı amaçlar.

Anahtar Kavram

Mirasta Denkleştirme Karinesi (TMK m. 669/2)
Soru 120Soru

Mirasbırakan (M), hazırladığı vasiyetnamede "Garajımdaki 3434 plakalı otomobilimin kadim dostum (D)’ye verilmesini vasiyet ediyorum." ifadesine yer vermiştir.

Türk Medeni Kanunu hükümlerine göre, mirasbırakanın bir kimseye terekesinin tamamını veya belirli bir oranını değil de terekedeki belirli bir malvarlığı değerini bırakmasını ifade eden bu ölüme bağlı tasarruf aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Belirli mal vasiyeti

Cevap

Mirasbırakanın belirli bir malı bir kimseye bırakması tasarrufu belirli mal vasiyetidir.
Türk Medeni Kanunu'nun 517517. maddesine göre mirasbırakan, bir kimseye bir malvarlığı değeri bırakarak vasiyette bulunabilir. Soruda mirasbırakanın sadece belirli bir otomobili (belirli bir malı) bırakması, onu mirasçı yapmaz; kendisine belirli mal vasiyet edilen kişi (vasiyet alacaklısı) yapar.

Adım Adım Çözüm

1
Tasarrufun kapsamını belirle.
Mirasbırakan terekesinin bir oranını değil, belirli bir otomobilini bırakmıştır.
Maddi içerik bakımından mirasçı atama ile belirli mal vasiyeti arasındaki temel fark kapsamdır.
2
Türk Medeni Kanunu Madde 517517 hükmünü uygula.
Belirli bir malın bırakılması 'belirli mal vasiyeti' (musaleh lehine tasarruf) niteliğindedir.
Kanun, mirasbırakanın bir kimseye terekenin bir kısmını değil de mülkiyeti kendisine ait bir malı bırakmasını bu başlık altında düzenlemiştir.

Anahtar Kavram

Mirasçı Atama ve Belirli Mal Vasiyeti Ayrımı

İpuçları

1
Mirasbırakan terekenin bir oranını mı yoksa tek bir eşyasını mı bırakıyor?
2
TMK Madde 516516 mirasçı atamayı, Madde 517517 ise belirli mal bırakmayı düzenler.

Daha Fazla Pratik

Vasiyet alacaklısı ile mirasçı arasındaki borç sorumluluğu farklarını inceleyiniz.
Tahmini Süre:45s
ÖncekiSayfa 6 / 10Sonraki
Miras Hukuku Alıştırma Soruları — KPSS Hukuk — Sayfa 6 | Examkin