Soru

Zorluk: OrtaTüketici Dengesi (Fayda Maksimizasyonu)

Bir tüketicinin fayda fonksiyonu U(X,Y)=3X+4YU(X, Y) = 3X + 4Y şeklinde tanımlanmıştır. XX malının birim fiyatı (PXP_X) 66 TL, YY malının birim fiyatı (PYP_Y) ise 1010 TL'dir. Tüketicinin bütçesinin tamamını harcadığı varsayıldığında, faydasını maksimize edebilmesi için izlemesi gereken strateji aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Bütçesinin tamamını XX malına harcayarak köşe dengesine ulaşmalıdır.Cevap
  2. B
    Bütçesinin tamamını YY malına harcayarak köşe dengesine ulaşmalıdır.
  3. C
    Her iki maldan da marjinal faydaların fiyatlara oranının eşitlendiği bir iç denge noktası aramalıdır.
  4. D
    Mallar arasında tam tamamlayıcılık ilişkisi olduğu için her iki maldan da belirli bir oranda tüketmelidir.
  5. E
    Marjinal ikame oranı (MRSMRS) fiyat oranına (PX/PYP_X / P_Y) eşit olmadığı için tüketici dengesi sağlanamaz.

Cevap

Tüketici, bütçesinin tamamını XX malına ayırarak köşe dengesine ulaşmalıdır.
Fayda fonksiyonu doğrusal (U=aX+bYU = aX + bY) olduğu için mallar tam ikame edilebilir özelliktedir. Bu durumda farksızlık eğrileri düz bir doğrudur ve marjinal ikame oranı (MRS=MUX/MUY=3/4=0,75MRS = MU_X / MU_Y = 3/4 = 0,75) sabittir. Bütçe doğrusunun eğimi (PX/PY=6/10=0,6P_X / P_Y = 6/10 = 0,6) ise MRS'den daha düşüktür (0,75>0,60,75 > 0,6). Bu durumda farksızlık eğrisi bütçe doğrusundan daha diktir ve tüketici farksızlık eğrisini mümkün olduğunca dışarı kaydırdığında bütçe doğrusunun yatay ekseni (XX ekseni) kestiği noktada dengeye ulaşır. Sayısal olarak da MUXPX(0,5)>MUYPY(0,4)\frac{MU_X}{P_X} (0,5) > \frac{MU_Y}{P_Y} (0,4) olduğu için tüketicinin her lirasıyla sadece XX malı alması rasyoneldir.

Adım Adım Çözüm

1
Malların marjinal faydalarını (MUMU) hesaplayın.
MUX=UX=3MU_X = \frac{\partial U}{\partial X} = 3 ve MUY=UY=4MU_Y = \frac{\partial U}{\partial Y} = 4
Doğrusal fayda fonksiyonunda marjinal faydalar tüketim miktarlarından bağımsız ve sabittir.
2
Mallar için harcanan her bir liranın sağladığı marjinal faydayı (eş-marjinal fayda ilkesi) hesaplayın.
X için: MUXPX=36=0,5\frac{MU_X}{P_X} = \frac{3}{6} = 0,5; Y için: MUYPY=410=0,4\frac{MU_Y}{P_Y} = \frac{4}{10} = 0,4
Tüketicinin kısıtlı bütçesiyle hangi maldan daha fazla 'fayda verimi' aldığını belirlemek gerekir.
3
Elde edilen oranları karşılaştırarak denge kararını verin.
0,5>0,40,5 > 0,4 olduğundan tüketici tüm bütçesini XX malına ayırmalıdır.
XX malı için harcanan son liranın getirdiği fayda, YY malından daha yüksektir.

Anahtar Kavram

Tam İkame Mallarda Köşe Dengesi

İpuçları

1
Fayda fonksiyonunun biçimine dikkat edin: U=aX+bYU = aX + bY yapısı malların birbirini tam ikame edebildiğini gösterir.
2
Her iki mal için 'marjinal fayda / fiyat' oranlarını hesaplayın. Hangisi daha yüksekse tüketici o malı tercih edecektir.
3
X malı için oran 3/6=0,53/6=0,5, Y malı için 4/10=0,44/10=0,4'tür. Tüketici daha yüksek verim aldığı mala bütçesinin tamamını yatırmalıdır.

Daha Fazla Pratik

Fiyatların değişmesi durumunda (PX=8,PY=10P_X=8, P_Y=10) dengenin nasıl yer değiştireceğini incelemek konuyu pekiştirmenize yardımcı olacaktır.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla