Examkin

Soru

Zorluk: Zor1923-1929 Dönemi: İzmir İktisat Kongresi ve Liberal Dönem

19231923-19291929 dönemi Türkiye ekonomisinde, özel sektör öncülüğünde bir sanayileşme stratejisi izlenmiştir. Ancak bu dönemde, 19271927 yılında çıkarılan Teşvik-i Sanayi Kanunu'nun beklenen büyük ölçekli sanayi dönüşümünü gerçekleştirememesinin temel nedenleri arasında yapısal ve hukuki kısıtlar bulunmaktadır. Buna göre, 19231923-19291929 döneminde sanayi yatırımlarının sınırlı kalmasında etkili olan aşağıdaki unsurlardan hangisi, Lozan Antlaşması'nın iktisadi hükümleriyle doğrudan ilişkilidir?

  1. Türkiye'nin gümrük tarifelerini 19291929 yılına kadar 19161916 yılı seviyesinde tutmak zorunda kalması ve yerli sanayinin dış rekabete karşı korunamamasıCevap
  2. B
    Sanayileşme stratejisinin, 19301930 sonrasında kurulan Sümerbank ve Etibank gibi kurumlar aracılığıyla tamamen devlet eliyle yürütülmesi
  3. C
    İzmir İktisat Kongresi'nde alınan kararlar uyarınca devletçilik ilkesinin benimsenmesi ve özel sektör yatırımlarının yasaklanması
  4. D
    19271927 Sanayi Sayımı sonuçlarına göre tarım sektöründeki istihdam payının sanayiden yüksek olması nedeniyle sanayiye işgücü aktarılamaması
  5. E
    Teşvik-i Sanayi Kanunu'nun sağladığı muafiyetlerin sadece yabancı sermayeli büyük işletmelere yönelik olması nedeniyle yerli sermayenin dışlanması

Cevap

Türkiye'nin gümrük tarifelerini 19291929 yılına kadar 19161916 yılı seviyesinde tutmak zorunda kalması ve yerli sanayinin dış rekabete karşı korunamaması
Doğru yanıt olan seçenek, Lozan Antlaşması'nın en kritik iktisadi kısıtlamasını ifade etmektedir. Antlaşma uyarınca Türkiye, 19291929 yılına kadar gümrük tarifelerini dondurmuş ve miktar kısıtlaması (kota) uygulama hakkından feragat etmiştir. Bu durum, 19271927 yılında çıkarılan Teşvik-i Sanayi Kanunu ile desteklenen yerli işletmelerin, Avrupa'dan gelen ucuz ithal mallar karşısında savunmasız kalmasına ve sanayileşmenin sınırlı kalmasına neden olmuştur.

Adım Adım Çözüm

1
19231923-19291929 dönemi iktisadi çerçevesini ve Lozan Antlaşması'nın dış ticarete etkisini belirlemek.
Lozan Antlaşması'na ekli Ticaret Sözleşmesi ile gümrük tarifelerinin 19291929 yılına kadar 19161916 yılı Osmanlı gümrük tarifeleri düzeyinde sabitlendiği saptanır.
Dönemin sanayileşme çabalarının önündeki en büyük dışsal engeli anlamak için gereklidir.
2
19271927 Teşvik-i Sanayi Kanunu'nun hedefleri ile mevcut gümrük rejimi arasındaki çelişkiyi analiz etmek.
Yerli üreticiye teşvik verilmesine rağmen, düşük gümrük duvarları nedeniyle ithal ürünlerle rekabet edilemediği görülür.
Teşviklerin neden beklenen büyük etkiyi yaratamadığını açıklar.
3
Seçenekler arasında Lozan Antlaşması'nın getirdiği doğrudan hukuki kısıtlamayı bulmak.
Gümrük tarifelerinin serbestçe belirlenememesi, Lozan'ın iktisadi bir hükmüdür.
Soruda istenen 'doğrudan ilişkiyi' kurmak için son adımdır.

Anahtar Kavram

Lozan Ticaret Sözleşmesi ve Gümrük Bağımsızlığı

İpuçları

1
Lozan Antlaşması'nın Türkiye'ye getirdiği ekonomik bağımsızlık kısıtlamalarını düşünün.
2
19291929 yılına kadar Türkiye'nin dış ticaret politikalarında kendi kararlarını tam olarak uygulayamadığı alanı hatırlayın.

Daha Fazla Pratik

19291929 yılında gümrük tarifelerinin serbest kalması ile birlikte Türkiye'nin dış ticaret rejiminde ve sanayileşme stratejisinde yaşanan büyük değişimi (Devletçilik dönemi) inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

1923-1929 Dönemi: İzmir İktisat Kongresi ve Liberal Dönem

Bu konudan daha fazla soru