Soru

Zorluk: OrtaPara Çarpanı Formülü ve Belirleyenleri

Merkez Bankası'nın piyasadaki likidite sıkışıklığını gidermek amacıyla zorunlu karşılık oranlarını (rr) düşürdüğü bir dönemde; ticari bankaların, ekonomik belirsizlikler nedeniyle serbest rezerv oranlarını (ee), zorunlu karşılık oranındaki azalış miktarından daha fazla artırdıkları varsayılırsa; diğer değişkenler sabitken para çarpanı (mm) nasıl değişir?

  1. A
    Payda küçüleceği için para çarpanı artar.
  2. Payda büyüyeceği için para çarpanı azalır.Cevap
  3. C
    Rezerv kalemlerindeki değişimler birbirini tam olarak dengelediği için para çarpanı değişmez.
  4. D
    Para çarpanı sadece merkez bankasının kontrolünde olduğu için banka davranışlarından etkilenmez.
  5. E
    Zorunlu karşılık oranındaki düşüşün etkisi daha baskın olacağı için para çarpanı artar.

Cevap

Payda büyüyeceği için para çarpanı azalır.
Para çarpanı formülünde (m=1+cc+r+em = \frac{1+c}{c+r+e}), nakit tercih oranı (cc), zorunlu karşılık oranı (rr) ve serbest rezerv oranı (ee) paydada yer alır ve çarpanla ters orantılıdır. Serbest rezervlerdeki artışın (ee), zorunlu karşılıklardaki azalıştan (rr) daha büyük olması durumunda payda toplamda büyüyecek, dolayısıyla para çarpanı azalacaktır.

Adım Adım Çözüm

1
Para çarpanı formülünü yazınız.
m=1+cc+r+em = \frac{1 + c}{c + r + e}
Değişkenlerin çarpan üzerindeki etkisini görebilmek için matematiksel yapı gereklidir.
2
Paydadaki değişimleri analiz ediniz.
rr \downarrow ve ee \uparrow, ancak Δe>Δr|\Delta e| > |\Delta r| olduğu için (r+e)(r + e) toplamı artar.
Zorunlu karşılıklardaki azalıştan daha büyük bir serbest rezerv artışı olduğu belirtilmiştir.
3
Paydanın çarpan üzerindeki etkisini belirleyiniz.
Payda (c+r+ec + r + e) arttığı için mm değeri azalır.
Formülde payda ile para çarpanı arasında ters yönlü bir ilişki vardır.

Anahtar Kavram

Para Çarpanı Belirleyenleri
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla