Examkin

Soru

Zorluk: OrtaPiyasa Dengesi ve Denge Fiyatı

Bir malın piyasa talep fonksiyonu Qd=1000−5PQ_d = 1000 - 5P ve piyasa arz fonksiyonu Qs=−200+10PQ_s = -200 + 10P olarak tanımlanmıştır. Hükümetin, her bir birim malın satış fiyatı üzerinden tüketicilerden %20\%20 oranında ad valorem (değer üzerinden) vergi alması durumunda, piyasada oluşacak yeni denge fiyatı (tüketicinin ödeyeceği fiyat) kaç birim olur?

  1. A
    75
  2. B
    80
  3. 90Cevap
  4. D
    96
  5. E
    100

Cevap

Tüketicilerin ödeyeceği yeni denge fiyatı 90 birimdir.
Piyasa dengesi arz ve talep miktarlarının eşitlendiği noktada oluşur. Ad valorem vergi durumunda, tüketicinin ödediği fiyat ile üreticinin aldığı fiyat arasında bir vergi takozu oluşur. 1,2Ps1,2 P_s olarak ifade edilen tüketici fiyatını talep fonksiyonunda yerine koyduğumuzda, piyasa mekanizması yeni bir miktar ve fiyat seviyesinde dengeye gelir. Yapılan hesaplamalar sonucunda üreticinin eline 75 birim geçerken, tüketicinin ödediği fiyatın 90 birim olduğu görülmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Vergi öncesi başlangıç denge durumunu bulun.
1000−5P=−200+10P⇒1200=15P⇒P=801000 - 5P = -200 + 10P \Rightarrow 1200 = 15P \Rightarrow P = 80, Q=600Q = 600.
Vergi etkisini karşılaştırmak için başlangıç fiyat ve miktarını belirlemek gerekir.
2
Vergi sonrası tüketici fiyatı (PdP_d) ile üretici fiyatı (PsP_s) arasındaki ilişkiyi kurun.
Pd=Ps×(1+0,20)=1,2PsP_d = P_s \times (1 + 0,20) = 1,2 P_s.
Ad valorem vergi, üreticinin eline geçen fiyatın belirli bir yüzdesi olarak eklenir.
3
Yeni fiyat ilişkisini piyasa denge koşulunda (arz = talep) yerine koyun.
Qd(Pd)=Qs(Ps)⇒1000−5(1,2Ps)=−200+10PsQ_d(P_d) = Q_s(P_s) \Rightarrow 1000 - 5(1,2 P_s) = -200 + 10 P_s.
Dengede talep edilen miktar, tüketicinin ödediği fiyata; arz edilen miktar ise üreticinin aldığı fiyata bağlıdır.
4
Denklemi çözerek üretici ve tüketici fiyatlarını hesaplayın.
1000−6Ps=−200+10Ps⇒1200=16Ps⇒Ps=751000 - 6 P_s = -200 + 10 P_s \Rightarrow 1200 = 16 P_s \Rightarrow P_s = 75. Tüketici fiyatı ise Pd=75×1,2=90P_d = 75 \times 1,2 = 90 olur.
Matematiksel çözüm neticesinde piyasadaki nihai fiyatlar belirlenmiş olur.

Anahtar Kavram

Piyasa Dengesi ve Vergi Takozu (Tax Wedge)
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Piyasa Dengesi ve Denge Fiyatı

Bu konudan daha fazla soru