Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorKamu Tercihi Teorisi

Kamu Tercihi Teorisi (Public Choice) kapsamında geliştirilen 'siyasal piyasa' analizi ve bu piyasadaki aktörlerin rasyonel davranışları dikkate alındığında; Niskanen'in bürokrasi modeli ile oyların takası (logrolling) mekanizmasının etkileşimi sonucunda ortaya çıkan kamu kesiminin aşırı büyümesi (over-expansion) olgusunu en iyi açıklayan önerme aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Bürokratların bilgi üstünlüğünü kullanarak bütçe maksimizasyonu peşinde koşması ile politikacıların seçilme şanslarını artırmak adına logrolling yoluyla yerel çıkar gruplarına hizmet eden verimsiz projeleri onaylamasının, kamu bütçesinin Pareto-etkin düzeyin ötesine geçmesine neden olması.Cevap
  2. B
    Enflasyonun her zaman ve her yerde parasal bir olgu olduğu varsayımı altında, siyasi iktidarların bütçe açıklarını merkez bankası kaynaklarıyla finanse etmesinin para arzında istikrarsızlığa ve kamu kesiminde reel olmayan bir büyüme illüzyonuna yol açması.
  3. C
    Vergi oranlarının belirli bir kritik eşiği aşması durumunda bireylerin çalışma ve yatırım teşviklerinin azalması sonucunda vergi hasılatının düşmesi ve bu durumun kamu hizmetlerinin finansmanında arz yönlü bir tıkanıklığa yol açarak devletin küçülmesini zorunlu kılması.
  4. D
    Ortanca seçmen teoremi uyarınca siyasi partilerin merkezdeki seçmenin tercihlerine yakınsaması, kamu politikalarında radikal değişiklikleri engelleyerek bürokratik mekanizmanın denetimini kolaylaştırması ve bütçe disiplininin doğal bir dengeye kavuşmasını sağlaması.
  5. E
    Rasyonel beklentiler varsayımı altında bireylerin sistematik hata yapmaması nedeniyle, hükümetlerin bütçe genişlemesine yönelik maliye politikalarının toplam çıktı üzerinde hiçbir reel etkisinin bulunmaması ve bürokratik yapıların etkinliğinin değişmemesi.

Cevap

Bürokratların bütçe maksimizasyonu güdüsü ile politikacıların oy takası (logrolling) yoluyla yerel/özel çıkarlara hizmet etmesinin birleşerek kamu kesimini aşırı büyütmesi doğru açıklamadır.
Doğru yanıt olan önerme, Kamu Tercihi Teorisi'nin temel taşlarını birleştirir: Niskanen'in bürokratların bütçe maksimizasyonu yaptığına dair tezi ile yasama organındaki 'logrolling' (oy takası) pratiğinin, kamu harcamalarını verimli seviyenin üzerine taşıdığını eksiksiz bir şekilde açıklar.

Adım Adım Çözüm

1
Siyasal piyasa aktörlerini analiz et.
Siyasal piyasada seçmenler (tüketici), politikacılar (girişimci) ve bürokratlar (üretici/yönetici) bulunur.
Teori, ekonomik analiz araçlarını siyasal karar alma sürecine uygular.
2
Niskanen'in bürokrasi modelini değerlendir.
Bürokratlar, kendi refah, güç ve statülerini artırmak için yönettikleri dairenin bütçesini maksimize etmeye çalışırlar.
Bürokrasi rasyonel bir 'homo economicus' gibi davranır ve tekelci bilgi gücüne sahiptir.
3
Logrolling (oy takası) mekanizmasını incele.
Politikacılar, kendi seçim bölgeleri için önemli olan projeleri geçirmek adına diğer politikacıların projelerine destek verirler.
Bu durum, normalde çoğunluk desteği alamayacak birçok harcama projesinin paket halinde onaylanmasına yol açar.
4
İki mekanizmayı sentezleyerek sonucu belirle.
Arz yönünde bürokratların bütçe baskısı ve talep yönünde politikacıların oy takası, kamu kesiminin toplumsal olarak optimal kabul edilen seviyenin (Pareto-etkinlik) çok üzerinde büyümesine neden olur.
Bu durum piyasa başarısızlığına karşılık gelen bir 'hükümet başarısızlığı' (government failure) örneğidir.

Anahtar Kavram

Siyasal Piyasa ve Hükümet Başarısızlığı

İpuçları

1
Siyasal piyasadaki aktörlerin (politikacı ve bürokrat) rasyonel çıkarlarını düşünün.
2
Niskanen'in bürokratlar için bütçeyi ne anlama geldiği (güç, maaş, prestij) ile yasama organındaki oy pazarlıklarını birleştirin.

Daha Fazla Pratik

Kamu Tercihi Teorisi'nin kurucularından James Buchanan'ın 'Hesaplaşmanın Kalkülüsü' (The Calculus of Consent) kitabındaki karar alma maliyetleri analizini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Kamu Tercihi Teorisi

Bu konudan daha fazla soru