Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorParasal Taban (Rezerv Para) ve Bileşenleri

Merkez Bankası’nın döviz kurundaki aşırı değerlenmeyi önlemek amacıyla piyasadan döviz satın aldığı bir dönemde, aynı anda Hazinenin Merkez Bankası nezdindeki mevduatlarını kullanarak piyasaya (iç borç anapara ödemesi gibi) ödeme gerçekleştirdiği varsayılmaktadır. Merkez Bankası’nın bu iki işlemin Parasal Taban (HH) üzerindeki toplam likidite etkisini tam olarak sterilize etmek amacıyla portföyündeki devlet iç borçlanma senetlerini doğrudan sattığı (kesin satış) bir durumda; Parasal Taban (HH) ve Net İç Varlıklar (NI˙VNİV) kalemlerindeki net değişim aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?

  1. Parasal Taban değişmez; Net İç Varlıklar azalır.Cevap
  2. B
    Parasal Taban artar; Net İç Varlıklar azalır.
  3. C
    Parasal Taban değişmez; Net İç Varlıklar artar.
  4. D
    Parasal Taban azalır; Net İç Varlıklar artar.
  5. E
    Parasal Taban artar; Net İç Varlıklar değişmez.

Cevap

Parasal tabanın değişmemesi ve net iç varlıkların azalmasıdır.
Merkez Bankası'nın döviz alımı dış varlıkları (NDVNDV) ve parasal tabanı (HH) artırır. Kamu harcaması ise kamu mevduatlarını azaltırken rezervleri (ve dolayısıyla HH'yi) artırır. Bu iki işlemin yarattığı toplam likidite artışı 'tam sterilizasyon' amacıyla menkul kıymet satılarak geri çekildiğinde, parasal taban (HH) başlangıç seviyesine döner (değişmez). Ancak bilançonun aktif tarafında döviz rezervleri (NDVNDV) artmış, sterilizasyon amaçlı senet satışı nedeniyle de menkul kıymetler (NI˙VNİV bileşeni) azalmıştır. H=NDV+NI˙VH = NDV + NİV eşitliğinde HH sabitken NDVNDV arttığı için NI˙VNİV mutlaka azalmış olmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Döviz satın alma işleminin analiz edilmesi
Dış Varlıklar ↑\uparrow, Rezervler (Parasal Taban) ↑\uparrow
Merkez Bankası döviz alırken piyasaya yerli para sürer, bu da parasal tabanı artırır.
2
Kamu (Hazine) harcamasının analiz edilmesi
Kamu Mevduatları ↓\downarrow, Rezervler (Parasal Taban) ↑\uparrow
Kamu mevduatları Rezerv Para tanımına dahil değildir; bu paranın piyasaya çıkması parasal tabanı artırır.
3
Sterilizasyon (Doğrudan Satış) işleminin analiz edilmesi
Menkul Kıymetler (NİV bileşeni) ↓\downarrow, Rezervler (Parasal Taban) ↓\downarrow
Merkez Bankası senet satarak piyasadaki fazla likiditeyi çeker.
4
Bilanço kimliği (H=NDV+NI˙VH = NDV + NİV) üzerinden nihai sonucun bulunması
ΔH=0\Delta H = 0 (Sterilizasyon nedeniyle), ΔNDV>0\Delta NDV > 0 (Döviz alımı nedeniyle) ise ΔNI˙V<0\Delta NİV < 0 olmalıdır.
Tam sterilizasyon parasal tabanı sabit tutarken, aktifteki dış varlık artışı ancak iç varlık azalışıyla dengelenebilir.

Anahtar Kavram

Merkez Bankası Analitik Bilançosu ve Sterilizasyon Mekanizması

İpuçları

1
Parasal tabanın kaynaklarını (NDVNDV ve NI˙VNİV) ve kullanım alanlarını (Rezervler ve Emisyon) bir bilanço olarak düşünün.
2
Kamu mevduatları parasal tabana dahil değildir. Bu mevduatların harcanması parasal tabanı artıran bir unsurdur.
3
Tam sterilizasyonun gerçekleşmesi, parasal tabandaki (HH) net değişimin sıfır (00) olması demektir. H=NDV+NI˙VH = NDV + NİV denklemini kullanın.

Daha Fazla Pratik

Değerleme Hesabı'nın (Valuation Account) döviz kuru değişimleri sonrası parasal tabanı etkileyip etkilemediğini araştırınız.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Parasal Taban (Rezerv Para) ve Bileşenleri

Bu konudan daha fazla soru