Examkin

Soru

Zorluk: OrtaEkonomik Sistemler ve Özellikleri

Ekonomik sistemler; toplumların sınırsız ihtiyaçlarını kıt kaynaklarla nasıl karşılayacakları sorusuna verdikleri kurumsal ve hukuki cevaplardır.

Uygulamada çoğu ülkenin benimsediği karma ekonomik sistem ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Özel girişimcilerin kâr maksimizasyonu amacı ile devletin toplumsal refahı sağlama hedefi eş anlı olarak varlığını sürdürür.
  2. Ekonomideki temel kaynak tahsisi ve üretim kararları bütünüyle merkezi otoritenin hazırladığı emredici planlar aracılığıyla gerçekleştirilir.Cevap
  3. C
    Üretim faktörlerinin mülkiyeti temel olarak özel kesime ait olmakla birlikte, stratejik ve kamu yararı gerektiren alanlarda kamu mülkiyeti de bulunur.
  4. D
    Devlet; piyasa başarısızlıklarını gidermek, tekelleşmeyi önlemek ve gelir dağılımında adaleti sağlamak amacıyla ekonomiye müdahale eder.
  5. E
    Fiyatlar genel olarak serbest piyasa mekanizması içinde arz ve talebe göre belirlenirken, devlet gerektiğinde fiyatlara doğrudan veya dolaylı müdahale edebilir.

Cevap

Ekonomideki temel kaynak tahsisi ve üretim kararlarının bütünüyle merkezi otoritenin hazırladığı emredici planlar aracılığıyla gerçekleştirildiğini savunan ifade yanlıştır.
Doğru yanıt olan ifadede kaynak tahsisinin 'bütünüyle emredici planlar' ile yapıldığı belirtilmektedir. Emredici (buyurucu) planlama ve üretim kararlarının tümüyle merkezi otorite tarafından alınması, karma ekonomik sistemin değil, 'merkezi planlı (sosyalist/komuta)' ekonomik sistemin en temel özelliğidir. Karma ekonomilerde temel karar verici mekanizma piyasa (fiyat) mekanizmasıdır, devletin yaptığı planlar ise özel girişimciler için yol gösterici (endikatif) nitelik taşır.

Adım Adım Çözüm

1
Soru kökünde analiz edilmesi istenen ekonomik sistemin (karma ekonomik sistem) temel özelliklerini belirlemek.
Karma ekonomik sistemde özel mülkiyet ile kamu mülkiyetinin, fiyat mekanizması ile devlet müdahalesinin bir arada olduğu tespit edilir.
Sistemler arası karşılaştırma yapabilmek için ilgili sistemin dayandığı temel felsefeyi hatırlamak gerekir.
2
Seçeneklerde sunulan özelliklerin karma ekonomik sisteme mi yoksa başka bir sisteme mi (kapitalist veya sosyalist) ait olduğunu analiz etmek.
Merkezi otoritenin hazırladığı 'emredici (buyurucu) planlar' ile kaynak tahsisinin tümüyle devlet tarafından yapılması durumunun merkezi planlı (komuta/sosyalist) ekonomik sisteme ait olduğu belirlenir.
Ekonomik sistemlerin ayırt edici özelliklerinin doğru eşleştirilmesi, hatalı olan ifadeyi ortaya çıkaracaktır.

Anahtar Kavram

Ekonomik Sistemler ve Özellikleri
Bu soruyu puanla

Konular

Ekonomik Sistemler ve Özellikleri