Examkin

Soru

Zorluk: OrtaKlasik Yönetim: Bilimsel Yönetim Yaklaşımı (Taylor)

Bir büyükşehir belediyesinin Park ve Bahçeler Müdürlüğünde fidan dikim faaliyetlerinden sorumlu yönetici, ekiplerin çalışma hızlarının birbirinden çok farklı olduğunu ve işlerin planlanan sürede bitirilemediğini tespit etmiştir. Bu sorunu çözmek için şu adımları atmıştır:

I. İşçilerin fidan dikimi sırasındaki kürek kullanma, çukur açma ve toprak atma gibi fiziksel hareketlerini detaylıca gözlemleyip gereksiz efor sarf ettiren hamleleri ayıklamış; ardından standart bir çukurun en kısa sürede nasıl açılacağını hesaplayarak bir personelin günde dikebileceği optimum fidan sayısını belirlemiştir.
II. Belirlenen bu standart fidan sayısına ulaşan ve bu sayıyı aşan işçilere, aştıkları her ekstra fidan için standart yevmiyelerine ek olarak artan oranda prim ödemesi yapmaya başlamıştır.

Buna göre yönetici, Frederick W. Taylor'ın Bilimsel Yönetim Yaklaşımı'na ait aşağıdaki hangi kavramları sırasıyla uygulamıştır?

  1. Zaman ve hareket etüdü – Diferansiyel parça başı ücret sistemiCevap
  2. B
    Bilimsel personel seçimi – Fonksiyonel ustabaşılık
  3. C
    İş bölümü ve uzmanlaşma – Komuta birliği
  4. D
    Yöntem etüdü – İstisnalarla yönetim
  5. E
    Gayrişahsilik – Liyakate dayalı kariyer sistemi

Cevap

Taylor'ın zaman ve hareket etüdü ile diferansiyel parça başı ücret sistemini sırasıyla barındıran seçenektir.
Doğru cevap, senaryodaki iki farklı yönetsel hamlenin Taylorizm'deki tam karşılıklarını sunmaktadır. Birinci hamlede işçilerin bedensel faaliyetlerinin incelenip standart bir süre/kota belirlenmesi 'zaman ve hareket etüdü'nü ifade eder. İkinci hamlede ise standardı aşan üretim için birim başına ek prim verilmesi, Taylor'ın verimliliği artırmak ve kaytarmayı önlemek için şiddetle savunduğu 'diferansiyel (değişken) parça başı ücret sistemi'dir.

Adım Adım Çözüm

1
Metindeki birinci uygulamayı Taylor'ın kavramlarıyla eşleştirme.
Gereksiz fiziksel hamlelerin ayıklanması 'hareket etüdü', en uygun iş süresinin ve kotanın hesaplanması 'zaman etüdü' kapsamına girer.
Taylor'ın en temel çıkış noktası, işin geleneksel alışkanlıklarla değil, bilimsel ölçümlerle (kronometre ve gözlem) standartlaştırılarak en iyi yapılış şeklinin bulunmasıdır.
2
Metindeki ikinci uygulamayı Taylor'ın kavramlarıyla eşleştirme.
Standart üretimi aşan işçilere parça/birim başına artan oranda ek ödeme yapılması, 'diferansiyel parça başı ücret sistemi' (teşvikli ücret) uygulamasıdır.
Taylor, sistematik kaytarmayı önlemek ve işçileri daha fazla üretmeye teşvik etmek için sadece zaman bazlı yevmiye yerine, üretilen birimle orantılı bir maddi teşvik sistemi kurgulamıştır.
3
Seçenekleri analiz ederek doğru ikiliyi belirleme.
Zaman/hareket etüdü ve diferansiyel parça başı ücret sistemi kavramlarının sırasıyla verildiği seçenek doğru kabul edilir.
Diğer seçeneklerde yer alan Fayol, Weber ilkeleri veya senaryoda bulunmayan fonksiyonel ustabaşılık gibi çeldiriciler elenmelidir.

Anahtar Kavram

Bilimsel Yönetim Yaklaşımının Temel İlkeleri (Zaman-Hareket Etüdü ve Teşvikli Ücret)
Bu soruyu puanla

Konular

Klasik Yönetim: Bilimsel Yönetim Yaklaşımı (Taylor)

Bu konudan daha fazla soru