Soru

Zorluk: OrtaNeoklasik Yönetim Düşüncesi ve Hawthorne Araştırmaları

Neoklasik yönetim yaklaşımının doğuşuna öncülük eden Hawthorne Araştırmaları, klasik yönetim düşüncesinin temel dayanaklarını sarsarak örgüt yönetimine yeni bir bakış açısı getirmiştir. Elton Mayo ve arkadaşları tarafından yürütülen bu araştırmalar sonucunda, klasik kuramın "ekonomik-rasyonel insan" varsayımı reddedilmiş ve yerine "sosyal insan" modeli geliştirilmiştir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Hawthorne Araştırmaları'nın ortaya koyduğu temel bulgulardan biridir?

  1. A
    İşi en verimli şekilde yapabilmek için hareket ve zaman etütleri kullanılarak bilimsel standartların ve 'en iyi tek yol'un belirlenmesi
  2. B
    Örgütteki tüm faaliyetlerin dikey bir hiyerarşi içinde, gayrişahsi (kişisel olmayan) kurallar ve rasyonel-yasal otorite ile yürütülmesi
  3. İşgörenlerin verimliliğinin ve çalışma temposunun, fiziksel şartlardan çok kendi aralarında oluşturdukları informal grubun sosyal normlarına bağlı olmasıCevap
  4. D
    Yönetsel etkililiğin sağlanması için organizasyon genelinde emir-komuta birliği ve yetki-sorumluluk denkliği ilkelerinin mutlak surette uygulanması
  5. E
    Çalışanların yalnızca maddi çıkar peşinde koşan pasif bireyler olarak kabul edilip, verimlilik artışının parça başı ücret sistemiyle güvence altına alınması

Cevap

İşgörenlerin verimliliğinin ve çalışma temposunun, fiziksel şartlardan çok kendi aralarında oluşturdukları informal grubun sosyal normlarına bağlı olması.
Hawthorne Araştırmaları (özellikle Aydınlatma ve Banka Tel Sarım Odası deneyleri), aydınlatma düzeyi, dinlenme molaları veya teşvik edici ücret sistemleri gibi fiziksel ve maddi koşulların verimlilik üzerindeki etkisinin sanıldığından daha az olduğunu ortaya koymuştur. İşçilerin verimliliğini asıl belirleyen faktörün; iş ortamındaki sosyal ilişkiler, kendi aralarında oluşturdukları biçimsel olmayan (informal) gruplar ve bu grupların belirlediği sosyal normlar olduğu saptanmıştır. Bu durum yönetimde 'Sosyal İnsan' kavramının doğmasını sağlamıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Soruda istenen kavramın (Hawthorne Araştırmaları ve Neoklasik Yönetim) temel odak noktasını belirle.
Neoklasik kuram işin mekanik kısmına değil, örgütün psikolojik ve sosyal boyutuna (insan ilişkilerine) odaklanır.
Klasik ve Neoklasik kuramları birbirinden ayıran temel fark, insana bakış açısıdır.
2
Seçeneklerdeki ifadelerin hangi yönetim kuramlarına ait olduğunu analiz et.
Hareket/zaman etütleri Taylor'a, bürokratik hiyerarşi Weber'e, emir-komuta birliği Fayol'a aittir. Parça başı ücret ise klasik yaklaşımın 'ekonomik insan' varsayımıdır.
Soru bizden Klasik kuram ilkelerini eleyip Neoklasik kuram bulgusunu seçmemizi istemektedir.
3
İnformal grup normlarının verimliliğe etkisi ile Hawthorne araştırmalarını eşleştir.
Hawthorne araştırmaları (özellikle Banka Tel Sarım Odası deneyleri), resmi olmayan (informal) grup kurallarının üretim miktarını belirlemede fiziksel ve ekonomik şartlardan daha etkili olduğunu kanıtlamıştır.
Bu bulgu 'sosyal insan' varsayımının kanıtı niteliğindedir ve doğru cevaptır.

Anahtar Kavram

Neoklasik Yönetim Düşüncesi ve Hawthorne Araştırmaları (İnformal Örgüt, Sosyal İnsan)
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla