Soru

Zorluk: OrtaAlgı ve Karar Verme

Bir sosyal güvenlik il müdürlüğünde denetmen olarak görev yapan Zeynep Hanım, işyeri denetimleri sırasında 'inşaat sektöründe faaliyet gösteren firmaların genellikle iş sağlığı ve güvenliği kurallarını ihlal etmeye eğilimli olduğu' şeklindeki ön kabulüyle hareket etmektedir. Bu nedenle, daha önce hiçbir ihlali bulunmayan ve iş güvenliği standartlarını en üst düzeyde uygulayan bir inşaat firmasını denetlerken dahi, firmanın her an bir kural ihlali yapacağı beklentisiyle diğer sektörlerdeki firmalara kıyasla çok daha şüpheci ve katı bir tutum sergilemektedir.

Zeynep Hanım'ın belirli bir gruba ait özellikleri o grubun tüm üyelerine genellemesi ve değerlendirmelerini bu doğrultuda yapması, örgütsel davranış yazınında aşağıdaki algısal sapmalardan hangisi ile açıklanır?

  1. A
    Hale etkisi
  2. B
    Yansıtma (Projeksiyon)
  3. Stereotipleme (Kalıpyargı)Cevap
  4. D
    Kontrast (Zıtlık) etkisi
  5. E
    Seçici algılama

Cevap

Doğru cevap, kişinin belirli bir gruba ait özellikleri o grubun tüm üyelerine genellemesi durumunu ifade eden stereotipleme (kalıpyargı) kavramıdır.
Zeynep Hanım'ın karşılaştığı inşaat firmasını kendi bireysel performansı veya geçmiş temiz sicili ile değil, sadece 'inşaat sektörü' grubunun bir üyesi olması üzerinden değerlendirmesi stereotipleme (kalıpyargı) algı hatasının tipik bir örneğidir. Soru kökünde yer alan 'belirli bir gruba ait özellikleri o grubun tüm üyelerine genellemesi' ifadesi doğrudan stereotiplemenin tanımıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Vakadaki temel algısal tutumun belirlenmesi
Zeynep Hanım'ın inşaat sektöründeki tüm firmaların kuralları ihlal etmeye eğilimli olduğu şeklinde bir ön kabulü olduğu ve bunu istisnasız her firmaya uyguladığı tespit edilir.
Soruda kişinin değerlendirme yaparken hangi referans noktasını kullandığını anlamak.
2
Kavramsal eşleştirme yapılması
Bir grubun (inşaat sektörü) genel özelliklerinin, o gruptaki tekil üyelere (örnekteki kurala uyan inşaat firmasına) atfedilmesinin örgütsel davranışta 'stereotipleme' olarak adlandırıldığı sonucuna varılır.
Vakadaki davranışın literatürdeki tam teorik karşılığını bulmak.

Anahtar Kavram

Algı Hataları: Stereotipleme (Kalıpyargı)
Bu soruyu puanla