Soru

Zorluk: ZorKapasite Kavramları ve Türleri

Bir otomotiv yedek parça üreticisinde, üretim planlama sorumlusu tesise ait aylık performans analizini tamamlamıştır. Rapor sonuçlarına göre, ilgili ayda gerçekleşen fiili üretim miktarı 90.00090.000 birimdir. İşletmenin, sistemdeki planlı bakımlar ve olağan duruşları dikkate alarak hesapladığı etkinlik (randıman) oranı %75\%75, hiçbir kesinti olmaksızın ideal koşullara göre hesapladığı kapasite kullanım oranı ise %60\%60 olarak gerçekleşmiştir.

Üretim yönetimi literatüründeki temel kapasite kavramları dikkate alındığında, bu işletmenin pratik (efektif) kapasitesi ile teorik (tasarım) kapasitesi sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    150.000150.000 ve 120.000120.000
  2. B
    112.500112.500 ve 150.000150.000
  3. 120.000120.000 ve 150.000150.000Cevap
  4. D
    67.50067.500 ve 54.00054.000
  5. E
    120.000120.000 ve 200.000200.000

Cevap

İşletmenin pratik (efektif) kapasitesi 120.000120.000 birim, teorik (tasarım) kapasitesi ise 150.000150.000 birimdir.
Üretim yönetiminde Etkinlik (Randıman) Oranı, 'Fiili Üretim / Pratik Kapasite' formülüyle bulunur. Bu durumda Pratik Kapasite =90.000/0.75=120.000= 90.000 / 0.75 = 120.000 birimdir. Kapasite Kullanım Oranı ise 'Fiili Üretim / Teorik Kapasite' formülüyle hesaplanır. Buradan Teorik Kapasite =90.000/0.60=150.000= 90.000 / 0.60 = 150.000 birim olarak bulunur. Sıralama 120.000120.000 ve 150.000150.000 şeklinde olmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Etkinlik (randıman) oranının formülünü belirlemek.
Etkinlik Oranı = Fiili Üretim / Pratik (Efektif) Kapasite
Etkinlik, sistemin beklenen (pratik) sınırları içinde ne kadar başarılı çalıştığını ölçer.
2
Verilen değerleri kullanarak pratik kapasiteyi hesaplamak.
0.75=90.000/Pratik KapasitePratik Kapasite=90.000/0.75=120.0000.75 = 90.000 / \text{Pratik Kapasite} \Rightarrow \text{Pratik Kapasite} = 90.000 / 0.75 = 120.000 birim.
Pratik kapasite, fiili üretimin etkinlik oranına bölünmesiyle elde edilir.
3
Kapasite kullanım oranının formülünü belirlemek.
Kapasite Kullanım Oranı = Fiili Üretim / Teorik (Tasarım) Kapasite
Kapasite kullanım oranı, gerçek üretimin ideal (hiç duruş olmayan) tasarıma kıyasla ulaştığı seviyeyi gösterir.
4
Verilen değerleri kullanarak teorik kapasiteyi hesaplamak.
0.60=90.000/Teorik KapasiteTeorik Kapasite=90.000/0.60=150.0000.60 = 90.000 / \text{Teorik Kapasite} \Rightarrow \text{Teorik Kapasite} = 90.000 / 0.60 = 150.000 birim.
Teorik kapasite, fiili üretimin kapasite kullanım oranına bölünmesiyle bulunur.

Anahtar Kavram

Kapasite Türleri ve Etkinlik/Kullanım Oranı Hesaplamaları
Bu soruyu puanla