Examkin

Soru

Zorluk: OrtaKapasite Kavramları ve Türleri

Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları (TCDD) bünyesinde faaliyet gösteren bir vagon bakım onarım atölyesinin yıllık faaliyet verileri incelenmiştir. Atölye yönetimi tarafından hazırlanan raporda şu bilgilere yer verilmiştir:

• Tesisin yılın 365365 günü, 33 vardiya hiçbir arıza veya mola olmaksızın kesintisiz çalışması durumunda ulaşabileceği maksimum bakım kapasitesi 5.0005.000 vagon/yıl olarak hesaplanmıştır.
• Personelin yasal dinlenme süreleri, planlı makine bakımları ve resmi tatiller gibi beklenen olağan duruşlar dikkate alındığında ulaşılabilecek olağan bakım kapasitesi 4.0004.000 vagon/yıl olarak belirlenmiştir.
• İlgili yılın sonunda atölyede fiilen bakımı tamamlanarak teslim edilen toplam vagon sayısı ise 3.2003.200 adet olmuştur.

Üretim yönetimi literatüründeki temel yaklaşımlar (tasarım kapasitesi ve efektif kapasite kavramları) dikkate alındığında; bu atölyenin kapasite kullanım oranı ve sistem verimliliği (etkinliği) değerleri sırasıyla aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

  1. %64\%64 ve %80\%80Cevap
  2. B
    %80\%80 ve %64\%64
  3. C
    %64\%64 ve %64\%64
  4. D
    %80\%80 ve %80\%80
  5. E
    %80\%80 ve %75\%75

Cevap

Kapasite kullanım oranının %64\%64 ve sistem verimliliğinin %80\%80 olduğu seçenektir.
Üretim yönetimi standartlarına göre Kapasite Kullanım Oranı, gerçekleşen üretimin teorik (tasarım) kapasiteye bölünmesiyle bulunur (3.200/5.000=%643.200 / 5.000 = \%64). Sistem Verimliliği (Etkinlik) ise gerçekleşen üretimin pratik (efektif) kapasiteye bölünmesiyle elde edilir (3.200/4.000=%803.200 / 4.000 = \%80). Bu nedenle değerler sırasıyla %64\%64 ve %80\%80 olmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Metinde verilen kapasite türlerini ve değerlerini tanımlama.
Teorik (Tasarım) Kapasite = 5.0005.000 vagon, Pratik (Efektif) Kapasite = 4.0004.000 vagon, Gerçekleşen (Fiili) Üretim = 3.2003.200 vagon.
Hesaplamalarda kullanılacak pay ve payda değerlerinin doğru tespit edilmesi için kapasite türlerinin ayrıştırılması gerekir.
2
Kapasite Kullanım Oranını hesaplama.
Kapasite Kullanım Oranı = Gerçekleşen Üretim / Teorik Kapasite = 3.200/5.000=0,643.200 / 5.000 = 0,64 (Yani %64\text{Yani } \%64).
Kapasite kullanım oranı, tesisin kurulu maksimum potansiyelinin (teorik kapasite) ne ölçüde kullanıldığını gösterir.
3
Sistem Verimliliğini (Etkinliğini) hesaplama.
Verimlilik = Gerçekleşen Üretim / Pratik Kapasite = 3.200/4.000=0,803.200 / 4.000 = 0,80 (Yani %80\text{Yani } \%80).
Verimlilik (etkinlik), olağan şartlarda ulaşılması beklenen gerçekçi hedefe (pratik kapasite) ne ölçüde ulaşıldığını gösterir.

Anahtar Kavram

Kapasite Kullanım Oranı ve Verimlilik (Etkinlik) Hesaplamaları
Bu soruyu puanla

Konular

Kapasite Kavramları ve Türleri

Bu konudan daha fazla soru