Soru

Zorluk: OrtaÖrgütsel Stres Yönetimi

A Tipi kişilik özelliklerine sahip, rekabetçi ve sürekli zamanla yarışan bir yapıdaki proje yöneticisi Burak Bey, şirketinin matris örgüt yapısına geçmesiyle birlikte kimden emir alacağının ve yetki sınırlarının net olmaması (rol belirsizliği ve rol çatışması) nedeniyle yoğun stres yaşamaktadır. Başlangıçta bu durumla başa çıkabilmek için eskisinden daha fazla çaba sarf ederek Hans Selye'nin Genel Uyum Sendromu'nda (GAS) 'direnç' aşamasına özgü tepkiler gösteren Burak Bey, sorunun kalıcı hale gelmesiyle birlikte fiziksel ve ruhsal olarak 'tükenme' aşamasına geçmiştir.

İnsan kaynakları departmanı, Burak Bey'in yaşadığı bu stresin temel kaynağını ortadan kaldırmak için örgütsel düzeyde bir müdahale yapmaya karar vermiştir.

Buna göre, insan kaynakları departmanının uygulaması gereken en uygun strateji aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Duygusal bağlılığı ve iş tatminini artırmak amacıyla çalışana zaman yönetimi, meditasyon ve gevşeme teknikleri gibi bireysel başa çıkma eğitimleri aldırmak
  2. İş analizleri sonucunda oluşturulan iş tanımlarını ve emir-komuta ilişkilerini güncelleyerek çalışanın rol beklentilerindeki belirsizliği gidermekCevap
  3. C
    İşi yapacak personelin niteliklerini gösteren iş gerekleri belgesini değiştirerek, bu göreve stres toleransı yüksek B Tipi kişilik özelliklerine sahip birini atamak
  4. D
    Çalışanın üsleriyle yaşadığı rol çatışmasını tek başına çözebilmesi için kaçınma veya uyma gibi bireylerarası çatışma yönetimi stillerini kullanmasını teşvik etmek
  5. E
    Örgüt yapısını coğrafi bölümlere ayırma esasına göre tamamen değiştirerek matris yapıdan vazgeçmek ve böylece Selye'nin alarm aşamasındaki stresörleri yok etmek

Cevap

İş analizleri sonucunda oluşturulan iş tanımlarını ve emir-komuta ilişkilerini güncelleyerek çalışanın rol beklentilerindeki belirsizliği gidermek
Vakada temel sorun, çalışanın A tipi kişiliğinin matris yapıdaki rol belirsizliği ile birleşerek tükenmişliğe yol açmasıdır. Örgütsel stres yönetiminde, kaynağa yönelik en etkin müdahale 'işin ve rollerin yeniden tasarlanmasıdır'. İş tanımlarının güncellenerek yetki sınırlarının (kimin kime rapor vereceğinin) netleştirilmesi, rol belirsizliğini ve çatışmasını kalıcı olarak ortadan kaldıran makro (örgütsel) düzeyde bir stratejidir.

Adım Adım Çözüm

1
Vakadaki stres kaynağını (stresörü) tespit et.
Stres kaynağı, matris yapıdan kaynaklanan 'kimden emir alınacağının belli olmaması', yani rol belirsizliği ve rol çatışmasıdır.
Sorunun kök nedenini bilmek, doğru müdahale yöntemini seçmek için şarttır.
2
İstenen müdahale düzeyini (örgütsel vs. bireysel) belirle.
Soru kökü açıkça 'örgütsel düzeyde' bir strateji istemektedir.
Bireye yönelik eğitimler (meditasyon, zaman yönetimi vb.) bireysel stratejilerdir ve doğrudan elenmelidir.
3
Örgütsel çözüm seçeneklerini değerlendir.
Rol belirsizliğini ortadan kaldıran örgütsel işlem, 'iş tanımlarının' (görev, yetki ve sorumluluk sınırlarının) net bir şekilde yeniden belirlenmesidir.
İş tanımları işin kendisini, iş gerekleri ise personelin niteliğini açıklar. Yetki karmaşası iş tanımı ile çözülür.

Anahtar Kavram

Örgütsel Düzeyde Stres Yönetimi ve Rol Belirsizliği
Bu soruyu puanla