Examkin

Soru

Zorluk: ZorKapasite Kavramları ve Türleri

Kamu enerji altyapısı için akıllı sayaç üreten bir kamu iştirakinde, makine parkurunun hiçbir duruş, arıza veya bakım olmaksızın 365 gün tam zamanlı çalışması varsayımına dayanan tasarım kapasitesi yıllık 1.000.0001.000.000 adet olarak belirlenmiştir.

Ancak fabrika yönetimi; planlı makine bakımları, yasal personel dinlenme süreleri ve kalite kontrol testleri için gereken zamanı dikkate alarak sistemin olağan koşullardaki efektif (pratik) kapasitesini yıllık 800.000800.000 adet olarak hesaplamıştır.

İlgili faaliyet dönemi sonunda, küresel mikroçip tedarikinde yaşanan aksaklıklar ve beklenmeyen talep dalgalanmaları sebebiyle fabrikada fiilen 560.000560.000 adet akıllı sayaç üretildiği raporlanmıştır.

Buna göre, işletmenin ilgili döneme ait Kapasite Kullanım Oranı ve Verimlilik (Etkinlik) oranları sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

  1. %56 ve %70Cevap
  2. B
    %70 ve %56
  3. C
    %80 ve %70
  4. D
    %56 ve %80
  5. E
    %70 ve %30

Cevap

İşletmenin Kapasite Kullanım Oranı %56, Verimlilik (Etkinlik) oranı ise %70'tir.
Üretim yönetiminde Kapasite Kullanım Oranı, fiilen gerçekleşen üretimin, hiçbir kesinti olmadığı varsayılan teorik (tasarım) kapasiteye bölünmesiyle bulunur (560.000/1.000.000=%56560.000 / 1.000.000 = \%56). Verimlilik (Sistem Etkinliği) ise, gerçekleşen üretimin, planlı duruşlar çıkarıldıktan sonra kalan pratik (efektif) kapasiteye bölünmesiyle elde edilir (560.000/800.000=%70560.000 / 800.000 = \%70). Bu nedenle sırasıyla %56 ve %70 değerlerini içeren seçenek doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Metindeki verilerden kapasite türlerine ait değerleri belirleyin.
Tasarım (Teorik) Kapasitesi = 1.000.0001.000.000 adet, Efektif (Pratik) Kapasite = 800.000800.000 adet, Gerçekleşen (Fiili) Üretim = 560.000560.000 adet.
Hangi üretim oranının hangi kapasiteye bölüneceğini tespit etmek için parametrelerin ayrıştırılması gerekir.
2
Kapasite Kullanım Oranını hesaplayın.
Kapasite Kullanım Oranı = Gerc¸ekles¸en U¨retimTasarım Kapasitesi=560.0001.000.000=0,56\frac{\text{Gerçekleşen Üretim}}{\text{Tasarım Kapasitesi}} = \frac{560.000}{1.000.000} = 0,56 (yani %56).
Kapasite kullanım oranı, tesisin ideal (tasarım) şartlarına göre fiilen ne kadar kullanıldığını ölçer.
3
Verimlilik (Etkinlik) oranını hesaplayın.
Verimlilik = Gerc¸ekles¸en U¨retimEfektif Kapasite=560.000800.000=5680=0,70\frac{\text{Gerçekleşen Üretim}}{\text{Efektif Kapasite}} = \frac{560.000}{800.000} = \frac{56}{80} = 0,70 (yani %70).
Verimlilik, olağan kesintiler düşüldükten sonra kalan pratik sınırlar içinde, fiili üretimin başarı derecesini gösterir.

Anahtar Kavram

Tasarım ve Efektif Kapasite Üzerinden Performans Ölçümü
Bu soruyu puanla

Konular

Kapasite Kavramları ve Türleri

Bu konudan daha fazla soru