Bir araştırmacı, çalışanların performansını analiz etmek amacıyla "Sabah", "Öğle" ve "Akşam" olmak üzere üç farklı vardiya grubu için üç ayrı kukla değişken () tanımlamıştır. Araştırmacı, kurduğu doğrusal regresyon modeline hem sabit terimi () dahil etmiş hem de bu üç kukla değişkenin tamamını bağımsız değişken olarak eklemiştir. Bu modelleme yaklaşımı sonucunda ortaya çıkan ve parametre tahminlerinin yapılmasını matematiksel olarak imkansız kılan durum aşağıdakilerden hangisidir?
- Tam çoklu doğrusal bağlantı (Kukla değişken tuzağı)Cevap
- BDeğişen varyans (Heteroskedastisite)
- COtokorelasyon (Ardışık bağımlılık)
- DEksik belirleme hatası
- ETahmincilerin sapmalı (biased) olması
Cevap
Modelde hem sabit terim hem de tüm kategorileri temsil eden kukla değişkenlerin bulunması 'Tam Çoklu Doğrusal Bağlantı' veya 'Kukla Değişken Tuzağı' olarak adlandırılan soruna yol açar.
Kukla değişken tuzağı, bir nitel değişkenin tüm kategorileri için birer kukla değişken oluşturulup modelde aynı zamanda sabit terime de yer verildiğinde ortaya çıkar. Bu durumda bağımsız değişkenler arasında tam çoklu doğrusal bağlantı (perfect multicollinearity) oluşur ve EKK tahmincileri hesaplanamaz.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Kukla değişken tuzağından kaçınmak için ya sabit terim modelden çıkarılmalı ya da kategori sayısının bir eksiği () kadar kukla değişken modele dahil edilmelidir.