Examkin

Soru

Zorluk: OrtaKarar Verme Ortamları (Belirlilik, Belirsizlik, Risk, Çatışma)

Bir enerji dağıtım firması, önümüzdeki 5 yıllık altyapı yatırım planını hazırlarken üç farklı dış faktörü analize dâhil etmiştir:

I. Piyasada faaliyet gösteren en büyük rakip firmanın pazar payını artırmak için fiyat kırma stratejisi uygulaması.
II. İlgili bölgedeki rüzgâr santrallerinin üretim kapasitesini doğrudan etkileyecek meteorolojik şartların, geçmiş verilere dayalı istatistiksel analizler sonucunda %30 oranında kurak geçme ihtimali olması.
III. Henüz mecliste görüşülmeyen ve sektöre getireceği yükümlülükler hakkında hiçbir nesnel veriye veya geçmiş tecrübeye dayalı olasılık ataması yapılamayan yeni regülasyon taslağı.

Buna göre; firmanın I, II ve III numaralı durumları modellemek için yöneylem araştırmasında kullanması gereken karar verme ortamları sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Çatışma, Risk, BelirsizlikCevap
  2. B
    Çatışma, Belirsizlik, Risk
  3. C
    Belirsizlik, Risk, Çatışma
  4. D
    Risk, Belirsizlik, Çatışma
  5. E
    Belirlilik, Risk, Belirsizlik

Cevap

Doğru sıralama 'Çatışma, Risk, Belirsizlik' şeklinde olmalıdır.
Karar teorisinde ortamlar bilgi düzeyine göre dörde ayrılır. I. ifadede akılcı bir rakibin hamleleri analiz edildiğinden karar ortamı 'Çatışma'dır. II. ifadede geçmiş verilere dayanılarak doğa durumuna %30 olasılık atanabilmiştir, olasılıkların bilindiği bu durum 'Risk' ortamını tanımlar. III. ifadede ise doğa durumu (mevzuat) bilinmekle birlikte gerçekleşme olasılığına dair hiçbir atama yapılamamaktadır, bu da 'Belirsizlik' ortamının tam karşılığıdır.

Adım Adım Çözüm

1
I. durumun karar ortamı analizi
Rasyonel bir rakibin pazar stratejisi değerlendirilmektedir.
Karşıt çıkarları olan akılcı karar vericilerin bulunduğu ve sonucun tarafların karşılıklı stratejilerine bağlı olduğu ortamlar 'çatışma' (oyun teorisi) ortamını ifade eder.
2
II. durumun karar ortamı analizi
Sonuçların ortaya çıkma olasılıkları (%30) geçmiş verilerle bilinmektedir.
Doğa durumlarının gerçekleşme olasılıklarının objektif (veri tabanlı) veya sübjektif olarak karar verici tarafından bilindiği ortamlar 'risk' ortamı olarak adlandırılır.
3
III. durumun karar ortamı analizi
Olasılık ataması yapılamayan, belirsiz bir yasal düzenleme durumu mevcuttur.
Karar vericinin olası doğa durumlarını bildiği ancak bunların gerçekleşme olasılıkları hakkında hiçbir fikrinin olmadığı veya veri eksikliğinden olasılık atayamadığı durumlar 'belirsizlik' ortamıdır.

Anahtar Kavram

Karar Verme Ortamlarının Sınıflandırılması (Belirlilik, Risk, Belirsizlik, Çatışma)
Bu soruyu puanla

Konular

Karar Verme Ortamları (Belirlilik, Belirsizlik, Risk, Çatışma)

Bu konudan daha fazla soru