Soru

Zorluk: OrtaKısmi Korelasyon ve Düzeltilmiş R-Kare

Bir e-ticaret platformunun veri analisti, platformdaki satıcıların aylık satış gelirlerini (YY) modellemektedir. Analist, başlangıçta yalnızca satıcıların aylık reklam harcamalarını (X1X_1) bağımsız değişken olarak kullandığı basit doğrusal regresyon modelini tahmin etmiş ve belirleme katsayısını (R2R^2) 0,600,60 olarak hesaplamıştır.

Daha sonra modele, satıcıların platformda geçirdikleri aktif süreyi (X2X_2) ikinci bir bağımsız değişken olarak eklemeye karar vermiştir. Reklam harcamalarının etkisi sabit tutulduğunda, aylık satış gelirleri ile aktif süre arasındaki kısmi korelasyon katsayısı 0,500,50 olarak bulunmuştur.

Analizin yapıldığı örneklem hacmi n=23n = 23 olduğuna göre, her iki bağımsız değişkenin (X1X_1 ve X2X_2) yer aldığı yeni çoklu regresyon modelinin düzeltilmiş belirleme katsayısı (Rˉ2\bar{R}^2) kaçtır?

  1. A
    0,56
  2. 0,67Cevap
  3. C
    0,70
  4. D
    0,78
  5. E
    0,80

Cevap

Düzeltilmiş belirleme katsayısı (Rˉ2\bar{R}^2) 0,670,67 olarak hesaplanır.
Verilen senaryoda öncelikle X2X_2 değişkeninin modele eklenmesiyle oluşan yeni standart belirleme katsayısı (R2R^2) hesaplanmalıdır. Bunun formülü: Ry.122=Ry.12+rYX2.X12(1Ry.12)R^2_{y.12} = R^2_{y.1} + r^2_{Y X_2 . X_1}(1 - R^2_{y.1}) şeklindedir. Değerler yerine konduğunda Ry.122=0,60+(0,50)2×(10,60)=0,70R^2_{y.12} = 0,60 + (0,50)^2 \times (1 - 0,60) = 0,70 bulunur. İkinci aşamada, örneklem hacmi (n=23n=23) ve bağımsız değişken sayısı (k=2k=2) dikkate alınarak düzeltme işlemi yapılır: Rˉ2=1[n1nk1(1R2)]=1[2220(10,70)]=1(1,1×0,30)=0,67\bar{R}^2 = 1 - [\frac{n-1}{n-k-1}(1 - R^2)] = 1 - [\frac{22}{20}(1 - 0,70)] = 1 - (1,1 \times 0,30) = 0,67 sonucuna ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1
Yeni değişkenin modelin açıklayıcılığına olan net katkısını bulmak için kısmi korelasyon katsayısının karesi hesaplanır.
rYX2.X12=0,502=0,25r^2_{Y X_2 . X_1} = 0,50^2 = 0,25
Kısmi korelasyon katsayısının karesi, modele yeni eklenen değişkenin, önceki modelde açıklanamayan varyansın ne kadarını açıkladığını gösterir.
2
Elde edilen katkı payı kullanılarak iki bağımsız değişkenli yeni modelin çoklu belirleme katsayısı (Ry.122R^2_{y.12}) hesaplanır.
Ry.122=0,60+0,25×(10,60)=0,60+0,25×0,40=0,60+0,10=0,70R^2_{y.12} = 0,60 + 0,25 \times (1 - 0,60) = 0,60 + 0,25 \times 0,40 = 0,60 + 0,10 = 0,70
Yeni çoklu belirleme katsayısı, eski belirleme katsayısı ile yeni değişkenin ek katkısının toplamına eşittir.
3
n=23n=23 gözlem ve k=2k=2 bağımsız değişken bilgileri kullanılarak düzeltilmiş belirleme katsayısı (Rˉ2\bar{R}^2) formülü uygulanır.
Rˉ2=1[2312321×(10,70)]=1[2220×0,30]=1(1,1×0,30)=10,33=0,67\bar{R}^2 = 1 - \left[ \frac{23-1}{23-2-1} \times (1 - 0,70) \right] = 1 - \left[ \frac{22}{20} \times 0,30 \right] = 1 - (1,1 \times 0,30) = 1 - 0,33 = 0,67
Düzeltilmiş R-kare, modele yeni bir değişken eklendiğinde serbestlik derecesindeki kaybı cezalandırarak modelin performansını daha gerçekçi bir şekilde ölçer.

Anahtar Kavram

Modele yeni bir değişken eklendiğinde, standart R2R^2'deki artış kısmi korelasyon üzerinden hesaplanabilir. Ancak bu yeni değer, örneklem hacmi ve değişken sayısına göre düzeltilerek Rˉ2\bar{R}^2 bulunmalıdır.
Bu soruyu puanla