Soru

Zorluk: KolayParametrelerin ve Varyans Unsurlarının Tahmini

Hazine ve Maliye Bakanlığı, farklı vergi dairelerindeki işlem sürelerinin değişkenliğini analiz etmek amacıyla rastgele 55 vergi dairesi seçmiş ve her daireden rastgele 66 işlem süresi kaydetmiştir. Tek yönlü tesadüfi etkiler modeli (Model II) kullanılarak yapılan analiz sonucunda elde edilen kareler ortalaması değerleri aşağıdaki tabloda verilmiştir:

Varyans KaynağıKareler Ortalaması (KO)
Gruplar Arası8585
Hata2525

Buna göre, vergi daireleri arasındaki farklılıktan kaynaklanan varyans unsuru (στ2\sigma_{\tau}^2) tahmini aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    8585
  2. 1010Cevap
  3. C
    1212
  4. D
    2525
  5. E
    6060

Cevap

Vergi daireleri arasındaki değişkenliği temsil eden varyans unsuru tahmini 10 olarak hesaplanır.
Doğru cevap olan 1010 değeri, gruplar arası kareler ortalaması (8585) ile hata kareler ortalaması (2525) arasındaki farkın (6060), her bir gruptaki gözlem sayısı olan 66'ya bölünmesiyle elde edilen istatistiksel olarak tarafsız bir tahmindir.

Adım Adım Çözüm

1
Analiz modelini ve parametreleri belirle.
Tesadüfi etkiler modeli (Model II); k=5k=5, n=6n=6, KOGruplar=85KO_{Gruplar}=85, KOHata=25KO_{Hata}=25.
Varyans unsurlarının tahmini için uygun formülün seçilmesi gerekir.
2
Varyans unsuru (στ2\sigma_{\tau}^2) tahmin edicisini formüle dök.
σ^τ2=KOGruplarKOHatan\hat{\sigma}_{\tau}^2 = \frac{KO_{Gruplar} - KO_{Hata}}{n}
Tek yönlü ANOVA'da beklenen kareler ortalamaları eşitliklerinden (E(KOGruplar)=σe2+nστ2E(KO_{Gruplar}) = \sigma_e^2 + n\sigma_{\tau}^2) türetilen tarafsız tahmin edicidir.
3
Verilen değerleri formülde yerine koyarak hesaplamayı yap.
85256=606=10\frac{85 - 25}{6} = \frac{60}{6} = 10
İstatistiksel tahminin sayısal değerine ulaşmak için aritmetik işlem tamamlanır.

Anahtar Kavram

Tesadüfi etkiler modelinde varyans unsurlarının tahmini
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla