Examkin

Soru

Zorluk: Ortaİstatistiksel Kalite Kontrol Temel Kavramları

Bir Tarım Kredi Kooperatifine ait zeytinyağı dolum tesisinde, 55 litrelik tenekelerin dolum hacimleri Xˉ\bar{X} ve RR kontrol grafikleri yardımıyla izlenmektedir. Kalite kontrol sorumlusu grafikleri incelediğinde, bazı örneklem ortalamalarının üst kontrol sınırını (UCL) aştığını ve merkez çizgisinin üzerinde ardışık belirgin eğilimler oluştuğunu tespit etmiştir. Ancak kalite güvence raporlarına göre, dolumu yapılan tüm tenekeler yasal mevzuatta belirtilen hacim spesifikasyon (tolerans) sınırları (LSL ve USL) içerisinde kalmaktadır ve piyasaya ayıplı ürün sunulmamaktadır.

Bu durumun istatistiksel kalite kontrol prensipleri bağlamında analiziyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Üretilen tüm tenekeler yasal spesifikasyon sınırları içinde yer aldığı için süreç sorunsuz kabul edilmeli ve herhangi bir iyileştirme yapılmadan üretime devam edilmelidir.
  2. B
    Gözlemlenen dalgalanmalar sürecin yalnızca doğal (şansa bağlı) değişkenliğinden kaynaklanmaktadır; bu nedenle dolum teknolojisinin tamamen yenilenmesi gibi yapısal bir karar alınmalıdır.
  3. C
    Sürecin 'kontrol altında' görünmesi ve yanlış alarmların önlenmesi amacıyla, istatistiksel kontrol sınırları (LCL ve UCL) yasal spesifikasyon sınırlarına eşitlenecek şekilde yeniden belirlenmelidir.
  4. Süreç ürün spesifikasyonlarını anlık olarak karşılıyor olsa da istatistiksel açıdan kontrol dışındadır; sürecin öngörülebilirliğini sağlamak için özel (atanabilir) nedenler derhal tespit edilip düzeltilmelidir.Cevap
  5. E
    Kontrol sınırlarını aşan ancak spesifikasyonlara uyan üretim değerleri, kalite kontrol izleme sürecinde Tip I (alfa) hatası yapma olasılığının tamamen ortadan kalktığını gösterir.

Cevap

Süreç ürün spesifikasyonlarını anlık olarak karşılıyor olsa da istatistiksel açıdan kontrol dışındadır; sürecin öngörülebilirliğini sağlamak için özel (atanabilir) nedenler derhal tespit edilip düzeltilmelidir.
İstatistiksel kalite kontrolde bir sürecin kontrol altında olması ile spesifikasyonları (toleransları) karşılaması farklı kavramlardır. Kontrol grafiğinde noktaların sınırları aşması veya belirli ardışık eğilimler göstermesi, sürece şansa bağlı olmayan 'özel (atanabilir) nedenlerin' girdiğini kanıtlar. Süreç anlık olarak spesifikasyon sınırları (LSL, USL) içinde kalsa bile, bu özel nedenler ortadan kaldırılmazsa sürecin davranışı öngörülemez hale gelir ve gelecekte hatalı (spesifikasyon dışı) ürün üretme riski doğar. Bu nedenle derhal müdahale edilip sistemi saptıran bu özel neden bulunmalı ve giderilmelidir.

Adım Adım Çözüm

1
Kontrol grafiğindeki eğilimlerin ve sınır (UCL) aşımlarının istatistiksel anlamını belirlemek.
Noktaların kontrol sınırlarını aşması, sürecin istatistiksel olarak 'kontrol dışı' olduğunu ve sisteme 'özel (atanabilir) nedenlerin' karıştığını ispatlar.
Kontrol grafikleri sürecin kendi doğal değişkenliğini ölçer; doğal sınırlar aşıldığında sistem kararsız ve öngörülemez hale gelmiştir.
2
Spesifikasyon sınırları ile uyumun anlamını değerlendirmek.
Tüm ürünlerin LSL ve USL arasında kalması, sürecin şimdilik müşteri veya mevzuat beklentilerini (spesifikasyonları) karşılayabildiğini gösterir.
Spesifikasyon sınırları dışarıdan dayatılan kurallardır, sürecin iç dinamiklerinden ve istatistiksel sınırlarından bağımsızdır.
3
Kontrol dışı ancak spesifikasyon içi (Capable but Out of Control) sürecin yönetim stratejisini belirlemek.
Mevcut ürünler sağlam çıksa da istikrarsızlık giderilmezse gelecekte ayıplı üretim yapılması kaçınılmazdır. Bu yüzden süreci bozan özel neden derhal aranmalıdır.
İstatistiksel kalite kontrolde öncelikli amaç sadece spesifikasyonlara uymak değil, sürecin istatistiksel olarak kararlı olmasını sağlayarak kaliteyi güvence altına almaktır.

Anahtar Kavram

Sürecin İstatistiksel Kontrolü ve Spesifikasyon Sınırları Ayrımı
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

İstatistiksel Kalite Kontrol Temel Kavramları

Bu konudan daha fazla soru