Soru

Zorluk: OrtaLijphart'ın Demokrasi Modelleri (Çoğunlukçu ve Oydaşmacı)

Arend Lijphart tarafından önerilen demokrasi modellerinde yer alan "federal-üniter" boyutun değişkenleri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi oydaşmacı (uzlaşmacı) modelin temel bir özelliğidir?

  1. A
    Yasama organının tek meclisli (unicameral) bir yapıda olması
  2. B
    Anayasanın esnek bir yapıda olup basit çoğunlukla değiştirilebilmesi
  3. C
    Merkez bankasının yürütme organının doğrudan denetimine tabi olması
  4. Güçlü bir anayasa yargısı (yargısal denetim) mekanizmasının bulunmasıCevap
  5. E
    Devlet yapısının merkeziyetçi ve üniter bir karakter sergilemesi

Cevap

Güçlü bir anayasa yargısı (yargısal denetim) mekanizmasının bulunması
Arend Lijphart'ın oydaşmacı (consensus) demokrasi modelinde, federal-üniter boyut devletin kurumsal gücünün sınırlanmasını öngörür. Bu çerçevede; federal yapı, yasamanın iki meclisli olması, anayasanın katı olması, merkez bankasının bağımsızlığı ve yasaların anayasaya uygunluğunun denetlendiği güçlü bir yargısal denetim mekanizması bu modelin temel kurumsal sütunlarını oluşturur.

Adım Adım Çözüm

1
Lijphart'ın demokrasi modellerindeki boyutları belirle.
Lijphart demokrasileri 'yürütme-partiler' ve 'federal-üniter' olmak üzere iki boyutta analiz eder.
Sorunun hangi kurumsal değişkenler üzerinden sorulduğunu anlamak için boyut ayrımı yapılmalıdır.
2
Federal-üniter boyutun oydaşmacı modeldeki özelliklerini anımsa.
Bu boyut; federalizm, çift meclislilik, katı anayasa, yargısal denetim ve merkez bankası bağımsızlığından oluşur.
Oydaşmacı modelin kurumsal mimarisi yetki paylaşımı ve sınırlandırılması üzerine kuruludur.
3
Seçenekleri bu kurumsal özelliklerle karşılaştır.
Yargısal denetim dışındaki özelliklerin çoğunlukçu modele ait olduğu saptanır.
Çoğunlukçu model yetki yoğunlaşmasına, oydaşmacı model ise yetki dağılımına odaklanır.

Anahtar Kavram

Oydaşmacı Demokrasinin Federal-Üniter Boyutu
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla