Samuel Huntington’ın "Demokratikleşmenin Üçüncü Dalgası" analizinde yer alan "Ters Dalgalar" (Reverse Waves) olgusu ile Linz ve Stepan’ın "demokratik konsolidasyon" (pekişme) kriterleri birlikte değerlendirildiğinde; - yılları arasındaki Birinci Ters Dalga’da görülen totaliter kitle mobilizasyonunun aksine, - yılları arasındaki İkinci Ters Dalga’da otoriterleşmenin temel dinamiklerinden biri olan "Bürokratik Otoriter" rejimlerin yükselişi, Linz ve Stepan'ın belirttiği konsolidasyon boyutlarından hangisinin eksikliğini en net şekilde ortaya koymaktadır?
- Davranışsal Boyut: Siyasal elitlerin, ordunun ve diğer stratejik aktörlerin demokratik prosedürlere olan bağlılıklarının kurumsallaşamaması ve çözüm için anayasa dışı yollara yönelmeleriCevap
- BTutumsal Boyut: Halkın büyük bir kesiminin faşist veya nazi benzeri totaliter ideolojiler etrafında mobilize olarak demokratik değerleri tamamen reddetmesi
- CAnayasal Boyut: Devletin tüm egemenlik yetkilerinin uluslararası hukuk kuralları ve dış baskılar çerçevesinde askıya alınması
- DEkonomik Boyut: Serbest piyasa ekonomisinin eksikliği nedeniyle toplumsal sınıfların demokratikleşme dalgasını desteklemekten vazgeçmesi
- EYapısal Boyut: Demokratikleşmenin sadece gelişmiş sanayi toplumlarında görülebileceği ve az gelişmiş ülkelerin bu sürece doğası gereği kapalı olduğu inancı
Cevap
İkinci Ters Dalga'daki bürokratik otoriter rejimlerin yükselişi, siyasal elitlerin ve stratejik aktörlerin (özellikle ordu) demokratik kurallara bağlılığının zayıflığını gösteren davranışsal boyut eksikliğiyle ilişkilidir.
Doğru seçenek, Linz ve Stepan’ın davranışsal konsolidasyon (behavioral consolidation) tanımına odaklanır. Bu boyuta göre, hiçbir önemli siyasal aktör, demokratik rejimi devirmek veya anayasal süreçlerin dışına çıkmak için ciddi kaynak ayırmamalıdır. İkinci Ters Dalga (-) sürecinde, özellikle Latin Amerika’da ordunun (stratejik aktör) demokratik kurumları askıya alarak yönetime el koyması, bu davranışsal eşiğin aşılamadığını ve elit düzeyinde demokratik prosedürlerin 'şehrin tek oyunu' haline gelmediğini kanıtlamıştır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Demokratik Konsolidasyon Boyutları (Linz ve Stepan)
Daha Fazla Pratik
Samuel Huntington'ın 'iki kez el değiştirme' (two-turnover test) kavramı ile Linz ve Stepan'ın konsolidasyon boyutları arasındaki farkları inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 30s