Siyaset biliminde iktidarın dağılımı ve demokrasinin işleyişi çeşitli teorik yaklaşımlarla açıklanmaktadır. Klasik elitist düşünürlerin görüşleri ile bu görüşleri demokrasiyle bağdaştıran modern yaklaşımlar ve bunlara yöneltilen eleştiriler siyaset teorisinde önemli bir tartışma alanı oluşturur.
Buna göre, elitist demokrasi teorisi ve temsilcileri hakkında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- ARobert Dahl gibi çoğulcu kuramcılar, elitistlerin homojen yönetici sınıf tezini reddetmelerine rağmen; iktidarın çeşitli sivil gruplar arasında dağılmasını tehlikeli bularak salt çoğunluğun sınırsız egemenliğini savunan çoğunlukçu modeli önermişlerdir.
- BRobert Michels'in 'Oligarşinin Tunç Yasası', oligarşik bürokratikleşmenin yalnızca otoriter rejimlerde ortaya çıkacağını, demokratik ilkelere dayalı örgütlerde ise yönetimin her zaman tabanın kontrolünde kalacağını ileri sürer.
- CGaetano Mosca'nın 'Siyasal Sınıf' kavramı, tıpkı Marksist teori gibi iktidar ilişkilerini ekonomik altyapıya indirgeyerek, yönetici azınlığın gücünü her zaman üretim araçlarının mülkiyetinden aldığını iddia eder.
- Joseph Schumpeter, klasik normatif demokrasi anlayışını eleştirerek demokrasiyi; siyasi elitlerin karar alma yetkisini elde etmek amacıyla halkın oyu uğruna serbestçe rekabet ettiği kurumsal bir yöntem olarak tanımlamıştır.Cevap
- EVilfredo Pareto'nun 'Seçkinlerin Dolaşımı' kavramı, demokratik seçimlerin erdemine dayanarak, toplumdaki tüm alt kültürlerin ve marjinal grupların sırasıyla iktidara gelmesini sağlayan katılımcı bir siyasal işleyişi ifade eder.
Cevap
Elitist demokrasi teorisi bağlamında doğru ifade, Joseph Schumpeter'in demokrasiyi klasik normatif ideallerden arındırarak; onu siyasi elitlerin iktidarı elde etmek için halkın oyları uğruna rekabet ettiği işlevsel ve kurumsal bir mekanizma olarak tanımlamasıdır.
Elitist demokrasi kuramının (demokratik elitizm) en önemli temsilcisi olan Joseph Schumpeter, 'Kapitalizm, Sosyalizm ve Demokrasi' adlı eserinde halkın kendi kendini yönettiği romantik demokrasi anlayışını eleştirmiştir. O, demokrasiyi kurumsal bir düzenleme ve bireylerin karar alma yetkisini elde etmek için halkın oyu uğruna serbestçe rekabet ettiği siyasal bir yöntem olarak tanımlamıştır. Bu ifade teorinin tam kalbini oluşturur.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Elitist Demokrasi Teorisi ve Rekabetçi Liderlik