Soru

Zorluk: Orta1909 Anayasa Değişiklikleri ve II. Meşrutiyet

II.II. Meşrutiyet’in ilanıyla birlikte 18761876 Kanun-i Esasi’nin ruhunda köklü bir değişim yaşanmıştır. Bu dönemde yapılan 19091909 anayasa revizyonuyla, bireylerin sadece devlet karşısındaki ödevleri değil, aynı zamanda siyasal hayata aktif katılımlarını sağlayacak kolektif hakları da güvence altına alınmıştır.

Buna göre, Osmanlı Devleti’nde çok partili siyasal hayatın hukuki temellerini atan ve 19091909 değişiklikleri ile ilk kez anayasal bir hak olarak düzenlenen hürriyet aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Cemiyet kurma hürriyetiCevap
  2. B
    Şahsi hürriyet
  3. C
    Tedrisat hürriyeti
  4. D
    Mülkiyet hürriyeti
  5. E
    İbadet hürriyeti

Cevap

Cemiyet kurma hürriyeti, 1909 değişiklikleri ile anayasaya girerek çok partili hayata geçişin hukuki zeminini oluşturmuştur.
Cemiyet kurma hürriyeti, 1909 anayasa değişiklikleri ile ilk kez anayasal bir hak olarak düzenlenmiştir. Bu hürriyetin tanınması, İttihat ve Terakki Cemiyeti, Hürriyet ve İtilaf Fırkası gibi yapıların yasal bir zemine oturmasını ve Osmanlı siyasal hayatında çok partili dönemin (1908-1913 arası) başlamasını sağlamıştır.

Adım Adım Çözüm

1
1876 Kanun-i Esasi'nin ilk metnindeki haklar ile 1909 değişiklikleri ile eklenen haklar karşılaştırılır.
1876'da şahsi hürriyet, mülkiyet, dilekçe ve basın gibi bireysel hakların olduğu görülür.
Değişikliğin getirdiği 'ilk'leri tespit etmek için gereklidir.
2
Siyasal örgütlenme ve çok partili hayat için gerekli olan kolektif haklar analiz edilir.
Siyasal partilerin kurulabilmesi için 'cemiyet kurma' ve 'toplanma' haklarının gerekliliği saptanır.
Soruda vurgulanan 'siyasal örgütlenme' amacına ulaşmak için bu tespit şarttır.
3
1909 düzenlemelerinin spesifik katkısı belirlenir.
Cemiyet kurma hürriyetinin 1909'da anayasaya eklendiği teyit edilir.
Doğru seçeneğe ulaşmak için kronolojik ve içeriksel eşleştirme yapılır.

Anahtar Kavram

1909 Değişiklikleri ve Bireysel Haklar

Alternatif Yöntem

Padişahın sürgün yetkisinin (Madde 113) kaldırılması ile 'Cemiyet kurma' hakkının aynı anayasal revizyon paketinde yer aldığını hatırlayarak, mutlak monarşiden parlamenter sisteme geçişin 'örgütlenme' ayağını bu hakla eşleştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla