tarihli Kanun-i Esasi’nin yılında geçirdiği köklü değişiklikler, yürütme organının (Heyet-i Vükela) hem oluşumu hem de yasama organı karşısındaki konumu açısından "monarşik" karakterden "parlamenter" yapıya geçişi simgeler. Bu bağlamda, düzenlemeleri uyarınca Bakanlar Kurulu’nun teşekkül usulünde (atanma sürecinde) meydana gelen temel değişiklik aşağıdakilerden hangisidir?
- Padişahın sadece Sadrazam ve Şeyhülislamı ataması, diğer bakanların ise Sadrazam tarafından seçilip Padişah tarafından onaylanmasıCevap
- BTüm bakanların doğrudan Padişah tarafından tek tek belirlenmesi ve görevden alınmalarının Meclis-i Mebusan onayına tabi kılınması
- CSadrazamın Meclis-i Mebusan tarafından kendi üyeleri arasından seçilmesi ve Padişahın bu seçimi sadece sembolik olarak onaylaması
- DBakanlar Kurulu üyelerinin tamamının Heyet-i Ayan üyeleri arasından seçilmesi zorunluluğunun getirilmesi
- EPadişahın yürütme üzerindeki tüm atama yetkilerinin kaldırılarak bu yetkinin Meclis-i Mebusan Başkanlık Divanı'na devredilmesi
Cevap
Padişahın sadece Sadrazam ve Şeyhülislamı ataması, diğer bakanların ise Sadrazam tarafından seçilip Padişah tarafından onaylanması
1909 Anayasa değişiklikleri ile Kanun-i Esasi’nin 27. maddesi revize edilmiştir. Bu değişikliğe göre Padişah, yürütme organının sadece en üst iki makamı olan Sadrazam ve Şeyhülislamı doğrudan seçme yetkisini korumuş; ancak diğer bakanların (vükela) seçimi Sadrazama bırakılmıştır. Sadrazamın seçtiği bu kişiler Padişahın onayı (tasdik-i hümayun) ile göreve başlar. Bu durum, hükümetin Padişahın şahsi heyeti olmaktan çıkıp, Sadrazamın liderliğinde meclise karşı sorumlu kolektif bir kurul (kabine) haline gelmesini sağlamıştır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Hükümetin Teşekkülünde Parlamenterleşme
Daha Fazla Pratik
1909 değişiklikleri ile Padişahın 'mutlak veto' yetkisinin 'geciktirici veto'ya nasıl dönüştüğünü inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 40s