Examkin

Soru

Zorluk: Kolay1909 Anayasa Değişiklikleri ve II. Meşrutiyet

1876 tarihli Kanun-i Esasi'nin ilk metninde Heyet-i Vükela'nın (Bakanlar Kurulu) Padişah'a karşı sorumlu olması esası benimsenmişti. Ancak 1909 yılında yapılan anayasa değişiklikleri ile Osmanlı devlet yönetiminde 'parlamenter sistem'e geçiş yönünde önemli bir adım atılmıştır.

Buna göre, 1909 değişiklikleri ile Heyet-i Vükela'nın siyasi sorumluluğu kime karşı olacak şekilde yeniden düzenlenmiştir?

  1. Meclis-i Mebusan'aCevap
  2. B
    Ayan Meclisi'ne
  3. C
    Yalnızca Sadrazam'a
  4. D
    Şura-yı Devlet'e
  5. E
    Padişah'a

Cevap

1909 Anayasa değişiklikleri ile Heyet-i Vükela'nın (Bakanlar Kurulu) siyasi sorumluluğu Padişah'tan alınarak Meclis-i Mebusan'a verilmiştir.
1909 değişiklikleri ile Osmanlı siyasal sisteminde padişahın yürütme üzerindeki mutlak hakimiyeti sona ermiş ve parlamenter sistemin bir gereği olarak hükümetin parlamentoya (Meclis-i Mebusan) karşı sorumlu olması kuralı getirilmiştir. Bu düzenleme ile meclis, hükümet üzerinde gensoru gibi denetim yollarına sahip olmuştur.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasanın ilk halindeki otoriter yapı hatırlanmalıdır.
1876 metninde hükümet sadece Padişah'a karşı sorumludur (Mutlakiyet/Monarşi özelliği).
1909 öncesi dönemde meclisin hükümet üzerinde denetim yetkisi yok denecek kadar azdır.
2
1909 değişikliklerinin getirdiği 'Parlamenter Sistem' unsurları değerlendirilmelidir.
Meclis-i Mebusan'ın hükümetten hesap sorabilme yetkisi tanınmıştır.
Demokratikleşme adımları gereği yürütmenin yasama tarafından denetlenmesi amaçlanmıştır.
3
Sorumluluk yönündeki temel kayma saptanmalıdır.
Bakanlar Kurulu artık meclise karşı sorumlu hale gelmiştir.
Hükümetin güvenoyu ve gensoru gibi mekanizmalarla meclis denetimine girmesi parlamenterizmin gereğidir.

Anahtar Kavram

1909 Anayasa Değişiklikleri ve Parlamenter Monarşi
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla

Konular

1909 Anayasa Değişiklikleri ve II. Meşrutiyet

Bu konudan daha fazla soru