Osmanlı Devleti'nde yılında ilan edilen Tanzimat Fermanı'nda padişahın, "vazolunacak kanunlara bizzat kendisinin de uyacağını" beyan etmesi, anayasal gelişmeler bakımından büyük önem taşır. Bu belgenin hukuki niteliği ve iktidarın sınırlandırılması yöntemi dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi söylenebilir?
- APadişah ile yerel güç odakları (ayanlar) arasında karşılıklı taahhütlere dayanan bir sözleşme (pactum) niteliğindedir.
- Padişahın kendi mutlak yetkilerini tek taraflı (unilateral) bir iradeyle sınırladığı bir "otolimitasyon" belgesidir.Cevap
- COsmanlı Devleti'nin ilk yazılı anayasası olup, devletin yönetim biçimini mutlak monarşiden meşruti monarşiye dönüştürmüştür.
- DAsli kurucu iktidar tarafından hazırlanan ve halkın egemenliğini temel alan demokratik bir metindir.
- ESadece gayrimüslim tebaanın haklarını düzenleyen ve yabancı devletlerin doğrudan baskısıyla hazırlanan bir imtiyaz fermanıdır.
Cevap
Padişahın kendi mutlak yetkilerini tek taraflı bir iradeyle sınırladığı bir 'otolimitasyon' belgesidir.
Tanzimat Fermanı, padişahın hiçbir dış baskı veya karşılıklı pazarlık (sözleşme) olmaksızın, kendi yetkilerini kanun gücüyle sınırlayacağını ilan ettiği tek taraflı (unilateral) bir belgedir. Hukuk literatüründe iktidarın bu şekilde kendi kendini sınırlamasına 'otolimitasyon' denir ve bu belge ile Osmanlı'da hukukun üstünlüğü ilkesi ilk kez açıkça kabul edilmiştir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Otolimitasyon (Hükümdarın Yetkilerini Kendi İradesiyle Sınırlaması)
Daha Fazla Pratik
Tanzimat Fermanı ile Islahat Fermanı arasındaki 'kapsam' ve 'yabancı etkisi' farklarını karşılaştırınız.
Tahmini Süre:1m 15s