Soru

Zorluk: OrtaLijphart'ın Demokrasi Modelleri (Çoğunlukçu ve Oydaşmacı)

Arend Lijphart'ın demokrasi tipolojisinde "yürütme-partiler" boyutunda oydaşmacı (consensus) model özellikleri sergileyen bir ülkenin, "federal-üniter" boyutu bakımından da aynı modele (oydaşmacı) dahil edilebilmesi için aşağıdakilerden hangisine sahip olması gerekir?

  1. Güçlü ve azınlık haklarını koruyan ikinci bir yasama meclisiCevap
  2. B
    Yürütme gücünün yasama üzerinde mutlak bir üstünlüğe sahip olması
  3. C
    Seçimlerde "kazanan hepsini alır" ilkesine dayanan tek isimli çoğunluk sistemi
  4. D
    Anayasanın sadece yasama organı tarafından basit çoğunlukla değiştirilebildiği esnek yapı
  5. E
    Merkez bankasının yürütme organının kararlarına doğrudan bağlı ve bağımlı olması

Cevap

Oydaşmacı modelin federal-üniter boyutu kapsamında yer alan güçlü ve azınlık haklarını koruyan ikinci bir yasama meclisine sahip olması gerekir.
Arend Lijphart'ın tipolojisinde federal-üniter boyut; iktidarın yerel yönetimler, yasama organı içindeki farklı meclisler ve yargı gibi kurumlar arasında nasıl dağıtıldığını inceler. Oydaşmacı modelde iktidarın tek bir merkezde toplanmasını engellemek için 'güçlü iki meclisli' (strong bicameralism) yapı öngörülür. Bu yapı, özellikle federal birimlerin veya azınlıkların temsilini güvence altına alarak oydaşmacı modelin ruhuna hizmet eder.

Adım Adım Çözüm

1
Lijphart'ın demokrasi modellerinin boyutlarını analiz et.
Lijphart modelleri 'yürütme-partiler' (5 değişken) ve 'federal-üniter' (5 değişken) olmak üzere iki boyutta incelenir.
Soruda her iki boyut arasındaki kurumsal tutarlılık sorgulanmaktadır.
2
Federal-üniter boyutundaki oydaşmacı özellikleri belirle.
Federalizm, güçlü iki meclislilik, sert anayasa, yargısal denetim ve merkez bankası bağımsızlığı.
Bu değişkenler iktidarın merkezi yönetim dışındaki kurumlara dağıtılmasını sağlar.
3
Seçenekleri bu değişkenlerle karşılaştır.
İkinci meclis (A seçeneği) bu boyuttaki temel oydaşmacı değişkendir.
Diğer seçenekler ya yürütme-partiler boyutuna aittir ya da çoğunlukçu modelin özellikleridir.

Anahtar Kavram

Lijphart'ın Demokrasi Modelleri ve Boyutlar Arası İlişki
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla