Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorSahipsiz Mallar

Türk İdare Hukuku'nda 'devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerler' (sahipsiz mallar) kategorisinde yer alan kamu mallarının hukuki rejimi, tescil statüsü ve koruma ilkeleri dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Sahipsiz mallar, nitelikleri gereği doğrudan herkesin yararlanmasına açık oldukları veya tarıma elverişli olmadıkları için kural olarak tapu siciline tescil edilmezler.
  2. B
    Bu mallar üzerinde özel mülkiyet kurulması kural olarak yasaktır ve bu yerler zilyetlik yoluyla kazandırıcı zamanaşımı (müruruzaman) hükümlerine göre iktisap edilemez.
  3. C
    Sahipsiz bir malın üzerinde idare tarafından bir kamu binası yapılarak kamu hizmetine özgülenmesi durumunda, malın statüsü 'hizmet malı'na dönüşür ve bu aşamadan itibaren tapu siciline tescili mümkün hale gelir.
  4. Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki bir taşınmazın, devlet dışındaki bir kamu tüzel kişiliği tarafından kamu hizmet birimi olarak fiilen kullanılması, o malın ilgili kurumun 'özel malı' statüsüne geçmesini sağlar ve bu sayede haczedilebilmesine imkan tanır.Cevap
  5. E
    Sahipsiz mallar üzerindeki 'devletin hüküm ve tasarrufu' yetkisi, klasik bir mülkiyet hakkından ziyade, kamu gücüne dayanan bir egemenlik ve genel yönetim/denetim yetkisini ifade eder.

Cevap

Bir kamu tüzel kişiliği tarafından kamu hizmetinde kullanılan malın 'özel mal' sayılarak haczedilebileceğini belirten ifade yanlıştır; çünkü bu durum malı bir 'kamu malı' olan 'hizmet malı' statüsüne sokar ve kamu malları haczedilemez.
Yanlış olan ifade, bir kamu tüzel kişiliğinin (örneğin belediyenin) kamu hizmetinde kullandığı bir yerin 'özel mal' (fiskal mal) statüsünde olduğunu ve haczedilebileceğini savunmaktadır. Oysa Türk hukukunda, bir taşınmazın kamu hizmetine fiilen veya hukuken tahsis edilmesi onu 'hizmet malı' kategorisine sokar. Hizmet malları ise kamu malı rejimine tabi olup kesinlikle haczedilemezler. Bu nedenle söz konusu ifade hukuken hatalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Sahipsiz malların tanımını ve tescil durumunu analiz etme
Sahipsiz mallar (dağlar, kayalıklar vb.) nitelikleri gereği tescil edilmezler ve tapu dışıdırlar.
Bu mallar henüz bir özel mülkiyete veya spesifik bir kamu hizmetine konu olmadıkları için tescil haricidir.
2
Zamanaşımı ve özel mülkiyet yasağını kontrol etme
Kamu malları (sahipsiz mallar dahil) zamanaşımı ile kazanılamaz.
Kamu yararının sürekliliğini korumak amacıyla bu mallar özel hukuk iktisap yollarına kapatılmıştır.
3
Statü değişikliği (tahsis) sürecini değerlendirme
Sahipsiz mal -> Tahsis -> Hizmet malı (Kamu malı).
Bir malın kamu hizmetine özgülenmesi onu hizmet malı yapar; hizmet malları tescil edilebilir ancak hala 'kamu malı' rejimine tabidir.
4
Haczedilemezlik ve özel mal ayrımını uygulama
Kamu hizmetine ayrılan mallar haczedilemez.
İdarenin 'özel malları' (fiskal mallar) haczedilebilirken, 'kamu malları' (sahipsiz, orta ve hizmet malları) kamu yararı gereği haciz baskısı dışında tutulur.

Anahtar Kavram

İdarenin mallarının tasnifi ve kamu malı-özel mal ayrımının hukuki sonuçları.

Daha Fazla Pratik

İdarenin özel malları ile kamu malları arasındaki haczedilebilirlik ve zamanaşımı farklarını karşılaştıran tabloyu inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Sahipsiz Mallar

Bu konudan daha fazla soru